Sahobalar aytadilar: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallam sariyog‘ va xurmoni yaxshi ko‘rar edilar” (Imom Abu Dovud, Imom Ibn Moja rivoyati).
Xurmo kam kaloriyali meva hisoblanib, unda bor-yo‘g‘i 23 kilo kaloriya mavjud. Biroq xurmoning tarkibida inson organizmi uchun zarur bo‘lgan 30 ga yaqin turdagi aminokislotalar mavjud bo‘lib, ularning aksariyati boshqa mevalarda uchramaydi.
Shuningdek, u kaliy, magniy, temir, mis va vitaminlar ayniqsa B6ga boydir.
Xurmo organizmdagi xolesterin darajasini pasaytirish orqali yurak kasalliklari xavfini kamaytiradi. Ichak faoliyatini yaxshilaydi va qabziyatning oldini oladi. Uni muntazam iste’mol qilish ichak mikroflorasini sog‘lomlashtirishga xizmat qiladi.
Xurmo tarkibidagi kaliy qon bosimini me’yorlashtirishga va yurak funksiyasini qo‘llab-quvvatlashga yordam beradi. Unda B6 vitamini va antioksidantlar miyadagi yallig‘lanish jarayonlarini kamaytiradi, xotirani mustahkamlaydi, fikrlash qobiliyatini yaxshilaydi.
Tarkibidagi glyukoza, fruktoza va sukroza kabi tabiiy shakarlar tufayli xurmo organizmga energiya beradi. Shu sababli u jismoniy charchoq paytida va iftorlikda eng yaxshi ozuqa hisoblanadi.
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Xurmo mo‘min uchun qandoq ham yaxshi saharlik”, deganlar (Imom Abu Dovud rivoyati).
Nabiy sollallohu alayhi vasallam qishda xurmo bilan, yozda suv bilan og‘iz ochar edilar.
Xurmo tarkibidagi kalsiy, magniy va fosfor suyaklarni mustahkamlaydi va osteoporoz kabi kasalliklar xavfini kamaytiradi. Undagi antioksidantlar esa, teri qarishini sekinlashtiradi va uning elastikligini saqlaydi.
Tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, homiladorlik davrida muntazam xurmo iste’mol qilish tug‘ruq jarayonini osonlashtirishga yordam beradi.
Jobir roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «Kimki: “Subhanallohi va bihamdihi”, desa, u uchun jannatda bir xurmo ekiladi», dedilar (Imom Termiziy rivoyati).
Davron NURMUHAMMAD
Shu yil 24 mart kuni Andijon, Farg‘ona va Namangan viloyatlaridan saralab olingan guruh rahbarlari uchun maxsus o‘quv seminari bo‘lib o‘tdi. Ushbu tadbir “Haj – 2026” mavsumini yuqori saviyada, namunali va tartibli tashkil etish, ziyoratchilarimizga munosib sharoitlar yaratish maqsadida tashkil etildi.
O‘quv mashg‘ulotlarini Namangan viloyati bosh imom-xatibi Abdulloh domla Samadov, Din ishlari bo‘yicha qo‘mita bo‘lim boshlig‘i Bobomurod Rustamov va O‘zbekiston musulmonlari idorasi Haj va umra tadbirlarini tashkil etish markazi direktori Maqsud Karimov olib borishdi.
Yig‘ilish davomida notiqlar guruh rahbarlariga yaqinlashib kelayotgan haj mavsumining tashkiliy ishlari, unga doir eng muhim vazifalar va mas’uliyatli jihatlari alohida tushuntirib o‘tildi. Xususan, ziyoratchilarga Islomning beshinchi rukni bo‘lgan haj ibodatiga puxta tayyorgarlik ko‘rish, haj amallarini ado etishning tartib-qoidalari va muborak qadamjolarni ziyorat qilish odoblari xususida so‘z yuritildi.
Shuningdek, soha mutasaddilari guruh rahbarlariga haj safariga doir amaldagi qonunchilik va boshqa me’yoriy hujjatlarni ham puxta bilish, ziyoratchilar bilan ishlashda doimo xushmuomala bo‘lish, o‘zaro yordam muhitini shakllantirish muhimligiga urg‘u qaratishdi.
Seminar yakunida ishtirokchilarni qiziqtirgan savollarga atroflicha javob berildi. Shuningdek, kelgusida Fatvo markazi ulamolari bilan haj ibodatiga oid shar’iy masalalar bo‘yicha dars mashg‘ulotlari olib borish reja qilindi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Matbuot xizmati