Sayt test holatida ishlamoqda!
18 Iyul, 2026   |   4 Safar, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:25
Quyosh
05:00
Peshin
12:34
Asr
17:39
Shom
19:57
Xufton
21:29
Bismillah
18 Iyul, 2026, 4 Safar, 1448

Ramazon – pushaymondan oldingi oxirgi imkoniyatdir

11.03.2026   13592   5 min.
Ramazon – pushaymondan oldingi oxirgi imkoniyatdir

Bizga muborak Ramazon oyi ro‘zasini farz qilgan Alloh taologa hamdu sanolar, Ramazon oyi kechalarini qoim qilishni sunnat qilgan Payg‘ambarimiz Muhammad Mustafo sollallohu alayhi vasallamga salavotu salomlar bo‘lsin.

Biz oddiy oylardan biri emas, balki juda ulug‘, fazilatlarga to‘la oyning oxirgi uchinchi dahasi – jahannam otashidan asraguvchi dahasidamiz. Ushbu muborak oy jannat eshiklari ochiladigan, do‘zax eshiklari yopiladigan oydir. Har kecha bir nido qiluvchi nido qiladi: “Ey yaxshilikni istovchi, kelgin! Ey yomonlikni istovchi, to‘xtatgin!”.

Bu muborak oy – Ramazon oyida insonlarga mehr bilan bunday deyiladi: Tavba qiling, o‘zingizni sarhisob qiling va umringizdan qolgan fursatni g‘animat biling. Chunki shunday bir kun keladiki, inson dunyoga qaytishni orzu qiladi, ammo uning orzusi qabul qilinmaydi va unga muhlat berilmaydi

Doktor Zag‘lul Najjor ushbu holatning dahshatidan yig‘lab bunday deydi:

“Alloh taolo Qur’oni karimda bunday marhamat qiladi: “Agar sen ularni do‘zax oldida to‘xtatilganlarida ko‘rsang edi! Ular: «Do‘zax uzra to‘xtatib qo‘yilganda, «Oh, koshki edi (dunyoga) qaytarilsak, Rabbimiz oyatlarini yolg‘onga chiqarmaydigan mo‘minlardan bo‘lsak», deyishlarini ko‘rganingizda edi!” (An’om surasi, 27-oyat).

Ushbu ulug‘ qissa Qur’on karimda qiyomat kunining eng dahshatli manzaralaridan birini tasvirlaydi. Bu shunday manzaraki, uni tasavvur qilganda tanimiz jimirlab ketadi, qalblar qo‘rquvdan titraydi. Ular dunyoda Allohning oyatlarini inkor qilgan, payg‘ambarlarini masxara qilgan va Allohdan boshqasiga ibodat etgan kimsalar edi.

Qiyomat kuni esa ular jahannam yoqasida turib, o‘z ko‘zlari bilan o‘sha olovni ko‘radilar. Uning dahshatli ovozini eshitadilar, zanjirlar va kishanlarning shohidi bo‘lishadi, aql tasavvur qila olmaydigan azoblarni ko‘radilar.

Shunda qo‘rquv shunchalik kuchayadiki, qalblar halqumga kelib qoladi, nafaslar tiqilib ketadi. Ana o‘sha paytda bu gunohkorlar shunday bir orzu qiladilarki, agar ularga dunyoda shu orzu berilganida edi, Allohga hech qachon osiy bo‘lmas edilar: “Oh, koshki edi (dunyoga) qaytarilsak, Robbimiz oyatlarini yolg‘onga chiqarmaydigan mo‘minlardan bo‘lsak”. Lekin bu orzu qabul qilinadimi? Bu kechikkan pushaymon foyda beradimi?

Javob keyingi oyatda keladi: Yo‘q! Ularning oldindan yashirib yurgan (sir)lari ularga fosh bo‘lib qoldi. Bordi-yu, (dunyoga) qaytarilsalar ham, (yana o‘sha) taqiqlangan narsalarga qaytgan bo‘lur edilar. Ular, haqiqatan, yolg‘onchilardir!(An’om surasi, 28-oyat).

Alloh taolo ularning haqiqiy holatini ochib beradi. Agar ular dunyoga qaytarilsa ham, yana avvalgi gunoh va inkorga qaytadilar. Chunki ularning bu yerdagi pushaymoni haqiqiy iymon emas, balki azobdan qo‘rqishdir.

Ushbu Qur’oniy qissa bizga katta ibrat beradi:

–  Pushaymon kech bo‘lsa, foyda bermaydi.

– Tavba eshigi faqat dunyoda ochiq. O‘lim kelganda yoki qiyomat qo‘zg‘alganda tavba qabul qilinmaydi.

– Iymon faqat og‘izdagi so‘z emas. U qalbdagi ishonch, til bilan iqror va amal bilan isbotdir.

– Alloh muhlat beradi, ammo bee’tibor qoldirmaydi.

Bu yerda biz uchun muborak Ramazon oyidagi buyuk ibrat bor.

Ramazon – pushaymondan oldingi imkoniyat oyidir.

Ramazon – tavba eshigi yopilishidan oldingi fursatdir.

Bu oyda ko‘plab insonlar do‘zaxdan ozod qilinadi.

Savol shu: “Biz ozod qilinganlardan bo‘lamizmi yoki keyin pushaymon bo‘luvchilardanmi?”.

Ramazon faqat yeb-ichishdan tiyilish emas. U gunohlardan tiyilish, Allohga chin qalb bilan qaytish oyidir. Ramazondagi har bir kun – yangi sahifa sanaladi. Har bir kecha – ko‘z yoshi bilan yillar davomidagi kamchiliklarni yuvish imkoniyatidir

Shuning uchun, ey bu so‘zlarni o‘qiyotgan aziz insonlar:

Pushaymon foyda bermaydigan kunni kutmangiz.

Ayniqsa ushbu muborak oyda tavbaga shoshilingiz.

Ko‘proq istig‘for ayting. Namozingizni to‘g‘rilang. Qur’oni karim bilan munosabatingizni mustahkamlang. Kim bilsin, balki bu Sizning hayotingizdagi oxirgi Ramazon bo‘lishi mumkin.

Allohdan so‘raymizki, Bizni Ramazon oyini g‘animat bilib, O‘ziga yaqin bo‘ladigan hamda Ramazon oyi tugaganida jahannamdan ozod bo‘ladigan bandalari qatorida qilsin! Omiyn. Ya Robbal ’aalamiyn!. …” (Doktor Zag‘lul Najjor xotiralaridan).


I.Ahmedov tarjimasi

Boshqa maqolalar
Maqolalar

Jazirama issiq kunlarda sog‘liqni saqlash bo‘yicha tavsiyalar

16.07.2026   9708   3 min.
Jazirama issiq kunlarda sog‘liqni saqlash bo‘yicha tavsiyalar

Hozirgi chilla davrining jazirama kunlarida sog‘liqni asrash uchun quyidagi tavsiyalarga amal qiling.

Jaziramadan saqlanish uchun ko‘proq suv iching, soya-salqin joylarda bo‘ling va yengil kiyimlar kiying. Quyosh nurlari tik tushadigan vaqtda ko‘chaga chiqmaslikka harakat qiling, yog‘li va og‘ir taomlar o‘rniga yengil ovqatlarni tanlang. Och rangli, tabiiy matolardan tikilgan kiyimlar kiyish tavsiya etiladi.

Issiq kunlarda quyidagi qoidalarga amal qiling:

Suv ichish

  • Chanqamasangiz ham har soatda oz-ozdan, taxminan 1 stakandan suv iching. Suv juda muzdek bo‘lmasligi kerak.
  • Bir kunda o‘rtacha 2,5-3 litr oddiy suv iste’mol qilish tavsiya etiladi.
  • Ayron, limonli, yalpizli suv va ko‘k choy kabi salqin ichimliklar ham foydali.

Eslatma: Arterial qon bosimi past (gipotoniya) bo‘lgan kishilarga juda sovuq ko‘k choy ichish tavsiya etilmaydi, chunki u qon bosimini yanada pasaytirishi mumkin.

  • Nordon mevalardan tayyorlangan kompotlarga shakar o‘rniga oz miqdorda novvot qo‘shish ichimlikning ta’mini yaxshilaydi, quvvat beradi, ovqat hazm qilish tizimini tinchlantirishga yordam beradi.
  • Gazlangan shirin ichimliklar va energetik ichimliklarni iste’mol qilish tavsiya etilmaydi, chunki ular organizmning yanada suvsizlanishiga sabab bo‘lishi mumkin.

Yengil kiyining

  • Och rangli, keng va tabiiy matolardan tikilgan kiyimlar kiyishga harakat qiling. Bunday kiyimlar tananing qizib ketishini kamaytiradi.

Bosh va ko‘zlarni himoya qiling

  • Tashqariga chiqqanda albatta bosh kiyim (kepka, shlyapa yoki panama) kiying.
  • Ko‘zlarni ultrabinafsha nurlaridan himoya qilish uchun quyosh ko‘zoynagidan foydalaning.
  • Imkon bo‘lsa, soyabondan ham foydalaning.

Soyada yuring

  • Kunning eng issiq vaqti — soat 11:00 dan 17:00 gacha — to‘g‘ridan to‘g‘ri quyosh nurlari ostida yurmaslikka harakat qiling.

To‘g‘ri ovqatlaning

  • Yog‘li va og‘ir taomlar o‘rniga yengil sho‘rvalar, sabzavot va mevalar, ayron hamda sut mahsulotlarini iste’mol qiling.

Uyni salqin saqlang

  • Ertalab va kechqurun derazalarni ochib xonani shamollating.
  • Kunduzi esa deraza va pardalarni yopib, xonaning qizib ketishining oldini oling.

Quyoshdan himoyalaning

  • Ko‘chaga chiqishdan oldin ochiq teri qismlariga SPF himoya darajasiga ega bo‘lgan quyoshdan himoyalovchi krem surting.

Bolalar va nabiralarga alohida e’tibor bering

  • Ularning kiyimi yengil va tabiiy matodan bo‘lishiga ahamiyat bering.
  • Bolalarga tez-tez suv ichish kerakligini tushuntiring va buni nazorat qiling.
  • Sog‘lom ovqatlanishga odatlantiring. Ayniqsa, chips, gazlangan shirin ichimliklar va boshqa zararli mahsulotlarni iste’mol qilmasliklarini tushuntiring.

Agar to‘garaklarga borishsa, o‘zlari bilan olib ketishlari uchun quyidagilarni tayyorlab berish mumkin:

  • Kepakli nondan tayyorlangan, pishloq yoki tovuq filesi qo‘shilgan sog‘lom buterbrodlar.
  • Issiq havoda tez buziladigan kolbasa va mayonezdan foydalanmang.
  • Yuvilgan meva va sabzavotlar (olma, nok, banan, sabzi, bodring). Ular chanqoqni bosadi va vitaminlarga boy.
  • Yuvilib quritilgan quruq mevalar, bodom, yong‘oq, mag‘iz, turshak va novvot bo‘laklari quvvat beradi, miya faoliyatini qo‘llab-quvvatlaydi hamda issiqda tez buzilmaydi.
  • Bolaning sumkasida doimo toza, gazlanmagan va xona haroratidagi suv bo‘lishi shart.

O‘zingizni va oila a’zolaringizni ehtiyot qiling. Sog‘lig‘ingizga befarq bo‘lmang!

Nargiza TUYCHIYEVA,
O‘MI hamshirasi.

Jazirama issiq kunlarda sog‘liqni saqlash bo‘yicha tavsiyalar
Maqolalar