Bizga muborak Ramazon oyi ro‘zasini farz qilgan Alloh taologa hamdu sanolar, Ramazon oyi kechalarini qoim qilishni sunnat qilgan Payg‘ambarimiz Muhammad Mustafo sollallohu alayhi vasallamga salavotu salomlar bo‘lsin.
Biz oddiy oylardan biri emas, balki juda ulug‘, fazilatlarga to‘la oyning oxirgi uchinchi dahasi – jahannam otashidan asraguvchi dahasidamiz. Ushbu muborak oy jannat eshiklari ochiladigan, do‘zax eshiklari yopiladigan oydir. Har kecha bir nido qiluvchi nido qiladi: “Ey yaxshilikni istovchi, kelgin! Ey yomonlikni istovchi, to‘xtatgin!”.
Bu muborak oy – Ramazon oyida insonlarga mehr bilan bunday deyiladi: Tavba qiling, o‘zingizni sarhisob qiling va umringizdan qolgan fursatni g‘animat biling. Chunki shunday bir kun keladiki, inson dunyoga qaytishni orzu qiladi, ammo uning orzusi qabul qilinmaydi va unga muhlat berilmaydi
Doktor Zag‘lul Najjor ushbu holatning dahshatidan yig‘lab bunday deydi:
“Alloh taolo Qur’oni karimda bunday marhamat qiladi: “Agar sen ularni do‘zax oldida to‘xtatilganlarida ko‘rsang edi! Ular: «Do‘zax uzra to‘xtatib qo‘yilganda, «Oh, koshki edi (dunyoga) qaytarilsak, Rabbimiz oyatlarini yolg‘onga chiqarmaydigan mo‘minlardan bo‘lsak», deyishlarini ko‘rganingizda edi!” (An’om surasi, 27-oyat).
Ushbu ulug‘ qissa Qur’on karimda qiyomat kunining eng dahshatli manzaralaridan birini tasvirlaydi. Bu shunday manzaraki, uni tasavvur qilganda tanimiz jimirlab ketadi, qalblar qo‘rquvdan titraydi. Ular dunyoda Allohning oyatlarini inkor qilgan, payg‘ambarlarini masxara qilgan va Allohdan boshqasiga ibodat etgan kimsalar edi.
Qiyomat kuni esa ular jahannam yoqasida turib, o‘z ko‘zlari bilan o‘sha olovni ko‘radilar. Uning dahshatli ovozini eshitadilar, zanjirlar va kishanlarning shohidi bo‘lishadi, aql tasavvur qila olmaydigan azoblarni ko‘radilar.
Shunda qo‘rquv shunchalik kuchayadiki, qalblar halqumga kelib qoladi, nafaslar tiqilib ketadi. Ana o‘sha paytda bu gunohkorlar shunday bir orzu qiladilarki, agar ularga dunyoda shu orzu berilganida edi, Allohga hech qachon osiy bo‘lmas edilar: “Oh, koshki edi (dunyoga) qaytarilsak, Robbimiz oyatlarini yolg‘onga chiqarmaydigan mo‘minlardan bo‘lsak”. Lekin bu orzu qabul qilinadimi? Bu kechikkan pushaymon foyda beradimi?
Javob keyingi oyatda keladi: “Yo‘q! Ularning oldindan yashirib yurgan (sir)lari ularga fosh bo‘lib qoldi. Bordi-yu, (dunyoga) qaytarilsalar ham, (yana o‘sha) taqiqlangan narsalarga qaytgan bo‘lur edilar. Ular, haqiqatan, yolg‘onchilardir!” (An’om surasi, 28-oyat).
Alloh taolo ularning haqiqiy holatini ochib beradi. Agar ular dunyoga qaytarilsa ham, yana avvalgi gunoh va inkorga qaytadilar. Chunki ularning bu yerdagi pushaymoni haqiqiy iymon emas, balki azobdan qo‘rqishdir.
Ushbu Qur’oniy qissa bizga katta ibrat beradi:
– Pushaymon kech bo‘lsa, foyda bermaydi.
– Tavba eshigi faqat dunyoda ochiq. O‘lim kelganda yoki qiyomat qo‘zg‘alganda tavba qabul qilinmaydi.
– Iymon faqat og‘izdagi so‘z emas. U qalbdagi ishonch, til bilan iqror va amal bilan isbotdir.
– Alloh muhlat beradi, ammo bee’tibor qoldirmaydi.
Bu yerda biz uchun muborak Ramazon oyidagi buyuk ibrat bor.
Ramazon – pushaymondan oldingi imkoniyat oyidir.
Ramazon – tavba eshigi yopilishidan oldingi fursatdir.
Bu oyda ko‘plab insonlar do‘zaxdan ozod qilinadi.
Savol shu: “Biz ozod qilinganlardan bo‘lamizmi yoki keyin pushaymon bo‘luvchilardanmi?”.
Ramazon faqat yeb-ichishdan tiyilish emas. U gunohlardan tiyilish, Allohga chin qalb bilan qaytish oyidir. Ramazondagi har bir kun – yangi sahifa sanaladi. Har bir kecha – ko‘z yoshi bilan yillar davomidagi kamchiliklarni yuvish imkoniyatidir
Shuning uchun, ey bu so‘zlarni o‘qiyotgan aziz insonlar:
Pushaymon foyda bermaydigan kunni kutmangiz.
Ayniqsa ushbu muborak oyda tavbaga shoshilingiz.
Ko‘proq istig‘for ayting. Namozingizni to‘g‘rilang. Qur’oni karim bilan munosabatingizni mustahkamlang. Kim bilsin, balki bu Sizning hayotingizdagi oxirgi Ramazon bo‘lishi mumkin.
Allohdan so‘raymizki, Bizni Ramazon oyini g‘animat bilib, O‘ziga yaqin bo‘ladigan hamda Ramazon oyi tugaganida jahannamdan ozod bo‘ladigan bandalari qatorida qilsin! Omiyn. Ya Robbal ’aalamiyn!. …” (Doktor Zag‘lul Najjor xotiralaridan).
I.Ahmedov tarjimasi
O‘zbekiston elchixonasida ikki davlat o‘rtasidagi o‘zaro hamkorlik, sivilizatsiyalar muloqoti va umumiy merosga bag‘ishlangan madaniy-ma’rifiy tadbir bo‘lib o‘tdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Tadbirda SHHT Kotibiyati rahbariyati, Pekinda akkreditatsiyadan o‘tgan diplomatik korpus vakillari, vazirlik va idoralar xodimlari, yetakchi tahlil markazlari, ilmiy-akademik hamda madaniy doiralar vakillari ishtirok etdi.
Uchrashuvda O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi direktori Firdavs Abduxoliqov boshchiligidagi mamlakatimiz delegatsiyasi ham qatnashdi.
Ishtirokchilarga Islom sivilizatsiyasi markazi faoliyati keng namoyish qilindi. Markazning noyob konsepsiyasi, asosiy ekspozitsiyalari, ilmiy-ma’rifiy yo‘nalishlari hamda xalqimizning boy merosini o‘rganish, saqlash va ommalashtirish bo‘yicha xalqaro missiyasi haqida atroflicha ma’lumot berildi. Islom sivilizatsiyasi markazi faoliyati haqidagi film ishtirokchilarda katta taassurot qoldirdi.
Tadbir davomida qatnashchilar e’tiboriga O‘zbekistonning boy tarixi va madaniyati, zamonaviy taraqqiyotini aks ettiruvchi 100 dan ortiq video va fotosuratlardan iborat ko‘rgazma havola qilindi.
Mutaxassislar O‘zbekiston Prezidenti tashabbusi bilan tashkil etilgan Islom sivilizatsiyasi markazi jahon ahamiyatiga molik yirik loyiha ekanini e’tirof etdi. Dunyoda o‘xshashi bo‘lmagan bunday noyob markazning tashkil etilishi davlat rahbarining o‘z xalqi tarixi va madaniy merosiga bo‘lgan cheksiz hurmatini aks ettirishi, O‘zbekistonning sivilizatsiyalar chorrahasidagi yuksak o‘rnini yaqqol namoyon etishi ta’kidlandi.
“Bugun biz tarixiy voqeaga – Toshkentda barpo etilgan va allaqachon global ahamiyat kasb etgan Islom sivilizatsiyasi markazining muhtasham binosi taqdimotiga guvoh bo‘ldik. O‘zbekiston yetakchisi Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan ushbu yirik loyihaning amalga oshirilishi butun dunyoga buyuk sivilizatsiyalar ruhini mujassam etgan Yangi O‘zbekistonni barpo etishning asl mohiyati va g‘oyasini namoyon etdi”, – dedi SHHT Bosh kotibi o‘rinbosari Suhayl Xon.
Uchrashuvda qatnashgan Pekin xalqaro muloqot klubi bosh kotibi Xan Xua ham ushbu markaz haqida o‘z fikr-mulohazalarini bildirdi. Uning ta’kidlashicha, Islom sivilizatsiyasi markazi jahon madaniyati va san’atining muhim maskanlaridan biridir. Yangi O‘zbekistonda bu jihat Prezident Shavkat Mirziyoyevning oqilona siyosati tufayli yaqqol namoyon bo‘lmoqda. U alohida ta’kidlaganidek, mazkur muhtasham muassasa nafaqat O‘zbekiston, balki butun Sharq sivilizatsiyasining boy madaniy va ma’naviy merosini dunyoga targ‘ib etmoqda.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati