Bismillahir Rohmanir Rohiym
﴿تَبَّتْ يَدَا أَبِي لَهَبٍ وَتَبَّ مَا أَغْنَى عَنْهُ مَالُهُ وَمَا كَسَبَ سَيَصْلَى نَارًا ذَاتَ لَهَبٍ وَامْرَأَتُهُ حَمَّالَةَ الْحَطَبِ فِي جِيدِهَا حَبْلٌ مِنْ مَسَدٍ﴾
“Abu Lahabning ikki qo‘li halok bo‘lsin, halok! Unga moli va kasb qilgan narsalari foyda bermadi. U tezda cho‘g‘i qizib turgan olovga kiradir. Va uning o‘tin ko‘targan xotini ham. Uning bo‘ynida eshilgan arqon” (Masad surasi).
Ushbu sura Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning amakilari Abu Lahab haqida nozil bo‘lgan. U Allohga iymon keltirmagan, Islom diniga dushmanlardan edi. Ushbu sura Abu Lahabning tiriklik vaqtida nozil bo‘lgan. O‘sha paytda Makkada boshqa kofirlar ham ko‘p edi. Boshqalar hidoyat topib musulmon bo‘ldilar. Abu Lahab ham ular kabi iymon keltirishi mumkin edi. Lekin agar u iymon keltirganida haqiqat yuzaga chiqmasdi.
Xo‘sh, Abu Lahab odamlarni to‘plab: “Muhammad o‘zicha payg‘ambarman deyapti. Unga osmondan vahiy kelayotgan emish, aytishicha men kofir bo‘lar ekanman. Lekin hammangizning oldingizda men shahodat kalimasini aytaman va uni mot qilaman” deganida nima bo‘lardi?
Lekin unday bo‘lmadi. Unday qilish Abu Lahabning hatto xayoliga ham kelmadi. Bu Allohning irodasi, hukmi har narsadan ustun ekanligiga ochiq-oydin dalil emasmi?! Islomning eng katta dushmaniga dinni sharmanda qilish imkoniyati berildi axir! Xohlaganida sharmanda qilishi mumkin edi. Ammo, Alloh uning xohlashini ham istamadi.
Shayx Muhammad Mutavalli Sha’roviy rahimahullohning
"Allohning borligiga aqliy dalillar" kitobidan
Gunohga sabab bo‘lmasa, otaonaning buyurganlarini albatta bajarish; ota-onaga muloyim so‘zlash; uyga kirganlarida, hurmatlari uchun o‘rnidan turish; har tong salom berish, uyqudan oldin xayrli tun tilash; mol-mulklarini saqlash; so‘ragan narsalarini berish; ulardan maslahat so‘rash; ota-ona haqiga duo va istig‘for aytish; ular mehmon kutishsa, yonlarida muntazir bo‘lib turish; ularning aytishlarini kutmay, ularni xursand qiladigan ishlarni bajarish; ularning huzurlarida ovozni baland ko‘tarmaslik; gaplarini bo‘lmaslik; izn berishmagan joyga bormaslik; uxlayotganlarida bezovta qilmaslik; ahli ayoli, farzandlarini ulardan ustun qo‘ymaslik; ota-ona xatoga yo‘l qo‘ysalar, bilmaslikka olish, darhol kechirib, unutish; kulgili gap bo‘lsa ham, ularning huzurlarida o‘zini tutish; ular yaxshi ko‘radigan taomni ilinish; ulardan oldin taomga qo‘l cho‘zmaslik; ularning oldilarida cho‘zilib yotmaslik, oyoq uzatmaslik; uyga ulardan oldin kirmaslik, oldilariga tushib yurmaslik; chaqirganlarida tezlik bilan javob berish; ularning hayotliklarida ham, vafot etganlaridan keyin ham do‘stlarini hurmat qilish; ota-onasining hurmatini qilmaydiganlar bilan do‘stlashmaslik; ularning haqlariga duo qilish; vafotlaridan keyin Allohning quyidagi kalomini ko‘p aytish: «Ey, Rabbim! Meni ular go‘daklik chog‘imda tarbiyalaganlaridek, Sen ham ularga rahm qilgin!» (Isro surasi, 24-oyat).
Ibrohimjon INOMOV tayyorladi.
“Islom nuri” gazetasining 2026 yil 10-sonidan
http://hidoyatuz.taplink.ws