Mamlakatimizda har yili “9 may – Xotira va qadrlash kuni” sifatida keng nishonlanadi. Shu munosabat bilan Imom Buxoriy nomidagi Toshkent islom institutida “Inson qadri ulug‘, xotira muqaddas” shiori ostida haftalik tadbirlar tashkil etish rejalashtirilgan.
Mazkur haftalik tadbirlar rejasi doirasida Toshkent islom instituti rahbariyati, professor-o‘qituvchi va talabalari Hazrati Imom majmuasidagi Qaffol Shoshiy maqbarasini ziyorat qildilar.
Qaffol Shoshiy maqbarasida muhaddis va tilshunos Abu Bakr Muhammad ibn Ali ash-Shoshiy (904-976), O‘rta Osiyo va Qozog‘iston diniy nazorati birinchi muftiysi Eshon Boboxon ibn Abdulmajidxon (1858-1957), sobiq muftiy, Toshkent islom instituti ta’sischilaridan biri Ziyovuddinxon ibn Eshon Boboxon (1908-1982), Saidahrorxon Maxdum ibn Abdulloh Maxdum (1876-1922), Bahodirxon Maxdum ibn Imom Muhammadxon Eshon (1848-1909), Imom Muhammadxon Eshon ibn Yunusxo‘ja Eshon (vaf. 1882) kabi ulamolarning qabri mavjud.
Institut rektori Uyg‘un G‘afurov “Qaffoli Shoshiy” maqbarasi, unda yotgan Abu Bakr Shoshiy, O‘rta Osiyo va Qozog‘iston musulmonlari idorasining birinchi muftiysi Eshon Boboxon ibn Abdulmajidxon va muftiy Ziyovuddin ibn Eshon Boboxon, ustozlari Bahodirxon Maxdum to‘g‘risida qimmatli ilmiy ma’lumotlarni gapirib berdi.
O‘tganlar ruhlarini shod etish uchun Qur’oni karim oyatlari tilovat qilinib, institut talabalari tomonidan tayyorlangan Xatmi Qur’on savoblari mazkur maqbarada dafn qilingan ulamolar ruhoniyatiga bag‘ishlandi hamda ularning haqlariga ko‘plab duoi xayrlar qilindi. Zero, o‘tgan ajdodlarimizni xotirlash va ularning solih amallarini esga olish buyuk an’analarmiz va qadriyatlarimizdan hisoblanadi.
Payg‘ambar sallallohu alayhi va sallam bu borada shunday marhamat qilganlar: “Dunyodan o‘tib ketlaringizni yaxshiliklari bilan esga olingizlar”.
@oliymahad – diniy-ma’rifiy kanal!
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Ota-onaga yaxshilik qilish bilan hayotda muvaffaqiyatga erishishni shartli ravishda “egizak”lar deyish mumkin! Chunki birinchisi bor joyda albatta ikkinchisi bo‘ladi.
Abu Hurayra roziyallohu anhu xonasidan chiqib, onasining hujrasi oldidan o‘tayotganida uning eshigi oldida to‘xtar va: “Assalomu alaykum va rohmatullohi va barokatuh, onajon!” derdi. Onasi javoban: “Va alaykum assalom va rohmatullohi va barokatuh, bolajonim!” deb alik olardi. So‘ng o‘g‘il: “Meni kichikligimda tarbiyalaganingizdek, Alloh sizga rahm qilsin!” der, ona: “Keksayganimda menga yaxshilik qilganingdek, Alloh senga rahm aylasin!” derdi. Abu Hurayra roziyallohu anhu bu ishni har kuni qilardi.
Yodda tutingki, baxt-saodat turlari qancha ko‘p bo‘lmasin, ular ichra eng go‘zali ota-ona duosidir! Kimki ota-onasi duosiga muyassar bo‘lib yashasa, ular xizmatida qoim tursa, uning bandalik maqomi ko‘tariladi, hayoti davomida muvaffaqiyatlarga noil bo‘ladi!
Buyuk tobeinlardan Hujr ibn Adiy onasining to‘shagini o‘z qo‘li bilan solib, yumshoq va tekisligiga ishonch hosil qilgach, onasini yotqizardi.
Shu zamonamizda bir yigit masjid sovitkich (konditsioner)larini sozlash bilan shug‘ullanar ekan. Undan qancha maosh olishi haqida so‘rashganida, onasi unga masjiddagi ishi uchun maosh olmaslikni nasihat qilgani, shu bois u masjidlardan mutlaqo haq olmasligini aytdi. Farzandi ongiga shunday go‘zal tushunchani singdirgan onaga tasanno! Onasining nasihatini mahkam tutib, unga hurmat ko‘rsatayotgan u yigitga ofarin!
Endi buning mutlaqo aksi bo‘lgan holat – ota-onaga yaxshilik qilmagan holatda ham bu yomon illat bilan yutqiziq, xorlik “egizak”dir. Unday banda dunyoda ham, oxiratda ham haqiqiy maqom-martaba, ehtirom topmaydi.
Bir yigit otasi vafotidan keyin onasini qariyalar uyiga olib borib, bir-bir xabar olib turadigan bo‘libdi. Bir kuni qariyalar uyidan onasining o‘lim yoqasida ekani haqida xabar kelibdi. O‘g‘il onasi tirigida bir ko‘rib qolish maqsadida darhol yetib boribdi. Onasidan so‘rabdi: “Onajon, siz uchun nima qilishimni xohlaysiz?”. Onasi: “Yelparrak olib berishingni istayman, chunki bu yerda dimiqib ketyapman. Yegulik saqlash uchun muzlatkich ham olib bersang. Necha kundan beri och uxlayapman”, debdi. O‘g‘il bu gaplardan hayron qolib: “Axir nega bu narsalarni endi so‘rayapsiz? Nega avvalroq aytmadingiz?” debdi. Onasi ma’yus holda: “O‘g‘lim, men-ku issiqqa ham, ochlikka ham ko‘nikdim. Lekin ertaga sen ham qarib, bolalaring bu yerga olib kelishganida qiynalmagin, deb aytyapman”, deya javob beribdi.
Ota-onasiga yetarlicha ehtirom va yaxshilik qilmayotganlar o‘zlarini o‘nglab, ko‘zlarini ochib olishsin! Shayx Ali Tantoviy rahimahulloh aytadi: “Onasining yaxshiligini unutgan yoki onasiga bitta gap bilan bo‘lsa ham ozor beradigan odamni ko‘rsangiz, unga aslo ishonmang, ishlaringizni unga topshirmang! Onasining yaxshiligini bilmagan boshqaning yaxshiligini bilarmidi, qadriga yetarmidi?!”.
Hasson Shamsiy Poshoning “Metin qoyalar” kitobidan
Ne’matulloh Isom, G‘iyosiddin Habibulloh tarjimasi