Qur’on o‘quvchining vazifalari
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Qur’on tilovatini muhofaza qilish.
Alloh taolo Qur’onda bunday marhamat qilgan:
إِنَّ الَّذِينَ يَتْلُونَ كِتَابَ اللَّهِ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَأَنْفَقُوا مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ سِرًّا وَعَلَانِيَةً يَرْجُونَ تِجَارَةً لَنْ تَبُورَ
“Allohning Kitobini tilovat qiladigan, namozni barkamol ado etadigan va Biz ularga rizq qilib bergan narsalardan maxfiy va oshkora ehson qiladigan zotlar sira kasod bo‘lmaydigan tijoratdan (ajru savob bo‘lishidan) umidvordirlar” (Fotir surasi, 29-oyat).
Mo‘min kishi har oyda Qur’onni kamida bir marta xatm qilib turishi kerak. Qur’ondan bir pora o‘qish uchun yarim soatdan biroz ko‘proq vaqt ketadi. Bizni yaratgan, qaddingni rostlagan, zohiriy va botiniy ne’matlarini ustingdan yog‘dirib turgan, senga ofiyat bergan, senga molu dunyo, bola chaqa bergan, senga aql-zakovat bergan Robbingning Kalomi uchun har kuni yarim soat yoki bir soat vaqt ajrata olmaymiz-mi?! Shuncha ne’matlarni bergan Zotga bu borada baxillik qilgan bo‘lamiz-ku axir deb o‘ylamayman!
Abu Zarr roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Nabiy sollallohu alayhi vasallam: “Qur’on tilovatini, Allohning zikrini lozim tut! Chunki u senga yerda nur, osmonda zaxiradir”, dedilar (Imom Ibn Hibbon rivoyati).
Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam dedilar: “Qur’onni o‘qinglar. Albatta, u qiyomat kuni sohibiga shafoatchi bo‘ladi” (Imom Muslim rivoyati).
Qur’on yodlashga urinish.
Bu ish oliyhimmat va azmi chin bo‘lgan kishilarning o‘ljasidir. Allohdan ular uchun do‘zaxdan salomat bo‘lish bashorati bordir. Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam dedilar: “Agar Qur’on bir terida jamlansa, Alloh uni do‘zaxda kuydirmaydi”.
Qur’on oyatlarini tadabbur qilish va uning ma’nolarini tushunish.
Bu Qur’onning eng katta haqlaridandir. Alloh taolo Qur’oni karimda bunday marhamat qiladi:
كِتَابٌ أَنْزَلْنَاهُ إِلَيْكَ مُبَارَكٌ لِيَدَّبَّرُوا آَيَاتِهِ وَلِيَتَذَكَّرَ أُولُو الْأَلْبَابِ
“(Ey, Muhammad! Ushbu Qur’on) oyatlarini tafakkur qilishlari va aql egalari eslatma olishlari uchun Biz Sizga nozil qilgan muborak Kitobdir” (Sod surasi, 29-oyat).
Qur’onga amal qilish va u bilan xulqlanish.
Qur’on bilan xulqlanish bandaning dunyo va oxiratda najotga erishishining asosidir. Qur’onni o‘qishdan, yodlashdan va tadabbur qilishdan maqsad ham shudir. Alloh taolo Qur’onda bunday degan:
وَهَذَا كِتَابٌ أَنْزَلْنَاهُ مُبَارَكٌ فَاتَّبِعُوهُ وَاتَّقُوا لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ
“Mana bu Biz nozil qilgan muborak Kitob (Qur’on)dir, unga ergashingiz va taqvoli bo‘lingiz, toki rahm qilingaysiz” (An’om surasi, 155-oyat).
Boshqa bir oyatda Alloh taolo bunday degan:
كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ آَيَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ
“Odamlar (man etilgan ishlardan) saqlanishlari uchun Alloh o‘z oyatlarini mana shunday aniq bayon qiladi” (Baqara surasi, 187-oyat).
Qur’onni boshqalarga o‘rgatish.
Usmon roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Nabiy sollallohu alayhi vasallam: “Sizlarning yaxshilaringiz Qur’onni o‘rganganlaringiz va o‘rgatganlaringizdir”, dedilar (Imom Buxoriy, Imom Abu Dovud, Imom Termiziy rivoyati).
"Islomda salomatlik" kitobidan
Muhammad Zarif Muhammad Olim o‘g‘li
Zeki Kaymaz: Kelgusi o‘n yil ichida O‘zbekistonni turkiy dunyoda yorqin yulduz sifatida ko‘raman
Turk tili instituti Ilmiy kengashi a’zosi, filolog olim, professor Zeki Kaymaz O‘zbekiston mustaqilligining 35 yilligi arafasida “Dunyo” AA orqali yurtdoshlarimizga o‘zining samimiy tabrigi va ezgu tilaklarini yo‘lladi.
– Avvalo, O‘zbekiston xalqini istiqlolning 35 yilligi munosabati bilan chin ko‘ngildan tabriklayman. O‘ttiz besh yil oz vaqt emas. Men yuz yildan oshgan mustaqil Turkiya fuqarosi sifatida Sizlarga ham yana ko‘p asrlar mustaqillik shodiyonasini nishonlashingizni tilayman.
Tarixga nazar tashlasak, Markaziy Osiyo, xususan, O‘zbekiston bilan yaqin munosabatda bo‘lib kelganmiz. Ayniqsa, Turkiyadagi milliy ozodlik kurashi davrida bizga bu diyordan jo‘natilgan ko‘makni doimo katta minnatdorlik bilan yodga olamiz.
Qardosh o‘zbek xalqi biz uchun doimo yaqin birodar, qalin do‘st bo‘lib kelgan. O‘zbekistonning bugungi taraqqiyoti bizni juda mamnun qiladi. Ushbu zaminga har borganimda go‘zal va obod mamlakatni ko‘ramaz. Yurtingizda madaniyat va ma’rifat o‘choqlari bisyor. Albatta, bu tamaddun va sivilizatsiyaning ildizlari uzoq o‘tmishga borib taqaladi.
Markaziy Osiyodagi ilk o‘rta asrlardagi Birinchi renessans hamda Amir Temur asos solgan Ikkinchi renessans davrlarida bu zaminda buyuk sivilizatsiya shakllandi. Toshkentda bunyod etilgan Islom sivilizatsiyasi markazi, Samarqanddagi Imom Buxoriy majmuasi, Imom Moturidiy ziyoratgohi kabi madaniy-ma’naviy maskanlar islom olamida muhim ahamiyatga ega.
Geostrategik mavqei nuqtayi nazaridan, men kelgusi o‘n yil ichida O‘zbekistonni turkiy dunyo, xususan, Markaziy Osiyo davlatlari orasida yorqin yulduz sifatida ko‘raman.
Buning sabablari bor, albatta. Avvalo, mamlakatdagi kuchli iqtisodiyot. Qolaversa, chuqur ildizlarga ega bo‘lgan boy madaniyat va tarix. Turkiya bilan O‘zbekiston o‘rtasidagi mustahkam do‘stlik va yaqin hamkorlik aloqalari ham muhim ahamiyat kasb etadi.
Tilagim – do‘stlik rishtalarimiz yanada mustahkamlansin, davlatlarimiz o‘rtasidagi hamkorlik aloqalari yuqori darajaga ko‘tarilsin.
Yana bir bor mustaqillik bayrami bilan chin qalbimdan tabriklayman va o‘zbek xalqiga samimiy salomlarimni yo‘llayman.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
