Sayt test holatida ishlamoqda!
06 Avgust, 2026   |   23 Safar, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:51
Quyosh
05:20
Peshin
12:34
Asr
17:28
Shom
19:39
Xufton
21:09
Bismillah
06 Avgust, 2026, 23 Safar, 1448

Kiyinish odoblari

06.06.2022   5532   5 min.
Kiyinish odoblari

Zamon globallashgani sari uning foydalari bilan birga zararlari ham tobora namoyon bo'lmoqda. Shulardan biri kiyinish masalasidir. Yoshlarimiz taqlidga o'ch bo'lgani bois internet saytlari va ijtimoiy tarmoqlarda ko'rgan modalari ortidan ergashishga harakat qilyaptilar.

Natijani esa ko'rib turibmiz: yigitlar kaltaishton kiyishib, burni va quloqlarini teshtirib olmoqda. Qizlardan esa hayo pardasi ko'tarilgan. Eng yomoni, bular oddiy hol sifatida qabul qilinmoqda.

Muqaddas dinimizda har bir narsaning odobi bo'lgani kabi, kiyinishning ham go'zal tartib-qoidalari bor. Kiyim – inson ziynati. U kishi ma'naviyati, madaniyati, didi va dunyoqarashining yorqin ko'zgusidir. U insonni issiq-sovuqdan saqlaydi, avratlarini berkitadi va kishiga ziynat bo'lib xizmat qiladi.

Alloh taolo bunday marhamat qiladi: “Ey, Odam avlodi! Sizlarga avratlaringizni berkitadigan libos va patlar (ziynat kiyimlari)ni tushirdik. (Ammo) taqvo libosi – bu, yaxshiroqdir. Bu(lar) Allohning mo''jizalaridandir. Shoyad (buni) eslab ko'rsalar!” (A'rof surasi, 26-oyat).

Bugungi globallashuv davri liboslarga ham ma'lum ma'noda o'z ta'sirini o'tkazayotgani achinarlidir. G'arbdan kirib kelayotgan ajnabiy suratlar va turli yozuvlar aks etgan kiyimlarni ko'rib, yoqa ushlaysan kishi. Ayniqsa, ayrim o'smir yigitlar ustidagi liboslar har qanday insonni taajjubga solishi shubhasiz.

Abu Homid G'azzoliy «Qalb ajoyibotlari» nomli kitobida ko'rkam va qimmatbaho kiyimlarga o'chlik shaytonning inson qalbini zabt etish uchun kiradigan eshiklaridan biri ekani haqida yozgan. Darhaqiqat, shayton insonni umr bo'yi oliy nav va faxrli kiyimlar bilan ziynatlanishga chorlab, shu yo'l bilan ham o'ziga bo'ysundirishga, nafsining quliga aylantirishga harakat qiladi.

Shayx Sha'biy aytadi: «Ahmoqlar ustingdan kulmaydigan va faqihlar (shariat bilimdonlari) ayblamaydigan kiyimni kiy». Muhammad ibn Siriyn: «Shuhrat oldin kiyimni uzun kiyishda edi, so'ng uni yangilashga o'tdi», degan. Umar ibn Hattob: «Kiyimning dag'al va eskirganini kiyinglar», deganlar. Bu zot masjid minbarida xutba o'qiyotganlarida, ustilarida ettita yamoq solingan ko'ylak bor edi.

Odobimizda ayniqsa ayollarning kiyinishiga katta e'tibor bilan qaralgan. Ularning yuzi, ikki qo'l kaftidan boshqa hamma joyi uyatli (avrat) bo'lgani uchun, u begona nazarlardan yashirilishi va kiyinish ham shunga munosib bo'lishi lozim. Hozirgi paytda ayrim qiz-juvonlar o'rtasida urf bo'lganiday, engi va etagi kalta, ko'ksi ochiq kiyimlar, gavda va a'zolarini «ko'z-ko'z» qilib turuvchi tor va yupqa-harir ko'ylaklar, eng achinarlisi, ko'krak, kindik va boldirlarini ochib, hammaga namoyish qilib yurishlar odobimizga mutlaqo ziddir.

Amerika teri kasalliklari mutaxassislari o'tkazgan tadqiqotlar natijasida g'arblik ayollar yosh bo'la turib husn va jozibalarini tez yo'qotayotganlari, barvaqt ajin tushayotgani va uning tez ko'payib ketayotgani, aksincha, muslima ayollarning etmish-sakson yoshda ham yuzlari chiroyli, ajinsiz va nurli ekani, ularda g'arb ayollarida ko'p uchraydigan teri saratoni (raki) xastaligi deyarli kuzatilmayotgani ayon bo'ldi.

Boshqa sohalarda bo'lgani kabi, kiyinish borasida ham musulmon inson avvalo halol-haromga e'tibor berishi lozim. Uning kiyadigan kiyimi halol kasb bilan topilgan bo'lishi va uni kiyish shar'an harom bo'lmasligi kerak.

Bugun ayrim kishilar hatto davralarga ham pala-partish, kir-chir kiyimlarda kelib qoladi. Kiyim kir bo'lsa, yuvadi, yirtilsa, tikadi, bujmaysa, dazmollaydi, tugmasi uzilsa, qadaydi va hokazo. 

Sahl ibn Hanzaliyadan rivoyat qilinadi: «Bizga Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: «Albatta, sizlar birodarlaringiz huzuriga borursizlar. Bas, libosingizni tuzating, egar-yuklaringizni tuzating, odamlar ichida xuddi xoldek bo'ling», dedilar» (Imom Ahmad, Abu Dovud, Tobaroniy va Hokim rivoyati).

Hullas, yoshlarimizga aytar so'zimiz shuki, g'arbga taqlid qilishimiz bilan hech narsani yo'qotmaymiz, deb o'ylashingiz mumkin. Bu juda katta xato. Chunki o'zligidan mosuva insonning yo'qotadigan boshqa narsasi yo'q.

Tavfiq Allohdan!

 

Mansur O'ROLOV,

Sergeli tumanidagi “No'g'ayqo'g'on” jome masjidi imom noibi

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Din xizmati va kasbga sadoqat — imom-xatib faoliyatining bosh mezoni

03.08.2026   10514   2 min.
Din xizmati va kasbga sadoqat — imom-xatib faoliyatining bosh mezoni

O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari Andijon viloyati tuman-shahar bosh imom-xatiblari ishtirokida tahliliy yig‘ilish o‘tkazdilar.

Muftiy hazratlari mamlakatimizda Davlatimiz Rahbari tashabbusi bilan diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar, yangi jome masjidlarning barpo etilayotgani, ko‘plari qayta bunyod etilayotgani va sohaga qaratilayotgan yuksak e’tiborga alohida urg‘u qaratdilar. Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari imom-xatiblarni mana shunday e’tiborga va ishonchga munosib bo‘lib, davr va mo‘min-musulmon xalqimiz talablariga hamnafas holda faoliyat yuritishga chaqirdilar.

Majlisda imom-xatiblarni har tomonlama qo‘llab-quvvatlanayotgani, ularning ilmiy salohiyatlarini yuksaltirishga katta e’tibor qaratilayotgani, xususan, magistratura, doktoranturada tahsil olishlari hamda AQSH, Angliya, BAA kabi davlatlarda ilmiy safar va malaka oshirish imkoniyatlari yaratilayotgani mamnuniyat ila qayd etildi.

Shuningdek, viloyatdagi yarim yillik ish faoliyat tahlil qilinib, 41 mingdan ortiq ma’rifiy tadbir o‘tkazilgani, 4 800 nafar fuqaroning murojaati ijobiy hal etilgani, 5 600 ta mehnat migranti oilasi bilan muloqot tashkil qilingani, ehtiyojmand oilalarga 3,5 milliard so‘m va madrasalarga 809 million so‘m xayriya yordamlari ko‘rsatilgani ijobiy baholandi.

Yig‘ilishda Mustaqilligimizning 35 yilligi hamda "Mahallada obodlik va mehr-saxovat oyligi" munosabati bilan masjidlarni obodonlashtirish, aholi orasida targ‘ibot ishlarini kuchaytirish, fuqarolar murojaatlarini ijobiy hal etish va ma’naviy muhit sog‘lomligini yanada yaxshilash bo‘yicha muhim vazifalar belgilab berildi.

Bundan tashqari, ish faoliyatni raqamlashtirish, muftiy.uz ilovasidan samarali foydalanish, internet makonida sifatli va mualliflik media-kontentlari bilan faol ishtirok etish zarurligi alohida ta’kidlandi.

Muftiy hazratlari nuqtlari nihoyasida har bir imom-xatib o‘zini shariat xodimi va millat fidoiysi sifatida teran anglashi, tashabbuskorlik va kasbga sadoqat bilan xalqimizga xizmat qilishlari lozimligini qayd etdilar.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari