Tog'dek bo'lsa ham kechiriladi...
Alloh taolo insonni azizu mukarram qilib yaratish bilan birga o'z xatolarini tuzatish, gunohlardan forig' bo'lish yo'lini ko'rsatgan. Zero, inson borki, aybu nuqson, gunohlardan holi emas. Bunday kishi gunoh-xatolardan afsuslanish, ularga chin dildan tavba qilib, yaxshi amallar qilishga o'tishi lozim.
Butun insoniyat otasi Odam alayxissalom ham xato qilgandan so'ng tavba-tazarru orqali Haq taolo mag'firatiga noil bo'ldi. Shu bois tavbaga yuzlanish, gunohlarga istig'for aytish inson nasliga farz qilingan azaliy hukmdir.
Qur'oni karimda marhamat kilinadi: “Ey imon keltirganlar! Allohga chin tavba qilinglar, shoyad Rabbingiz sizlarning gunohlaringizni o'chirib, ostidan anxorlar oqib turadigan (jannatdagi) bog'larga kiritsa!” (Tahrim surasi, 8-oyat).
Payg'ambarimiz sollallohu alayhi va sallam: “Gunohlaridan xolis tavba qilgan kishi xech bip gunoh qilmagan kishi kabidir”, deganlar (Ibn Moja rivoyati). Ulamolar oyat va xadislarda zikr etilgan tavbadan murod shudir, deyishgan.
Tavba gunohlardan qotgan qalbni yumshatadi. U qalb shifosi, unga rohat bag'ishlovchi ulkan ne'mat. Mo'min kishi gunohlarni kichik sanamay, darrov tavbaga shoshilishi, ulardan forig' bo'lish orqali va'da qilingan jannat mukofotini qo'lga kiritishga harakat qilmog'i lozim. Zero, tavba jannat va do'zax o'rtasidagi to'siqdir.
Hatto Payg'ambar sollalloxu alayxi va sallamdek gunoh-xatolardan ma'sum bo'lgan zot ham har kuni tavba qilib, ummatlarini ham shunga chaqirganlar: “Ey insonlar, Allohga tavba qilinglar va Undan doimo gunohlapingni kechirshiini so'ranglar! Men Allohga har kuni yuz marta tavba qilaman” (Imom Muslim rivoyati).
Bandaning tavbasi qabul bo'lishi uchun bir necha shartlar bor. Avvalo, banda qilgan gunoh-xatolaridan iztirob chekishi, joni qiynalishi, ich-etini eyishi, huzur-halovati yo'qolib, uyqu va oromdan kechishidir. Vaholangki gunohdan qaytmagan kishining istig'for va nadomatidan foyda yo'q. Agar inson bir gunohga tavba qilsayu so'ng yana uni qaytarsa, uning tavbasi xaqiqiy sanalmaydi.
Tavbaning yana bir sharti gunohlarni butunlay tark etishdir. Bunday kishi astoydil tavba qilib, toat-ibodat, sadaqa-ehsonlarni ko'paytiradi va hech qachon umidsiz bo'lmaydi. Kishining faqat solih amallar qilishga o'tishi esa tavbaning qabul bo'lgani alomatidir.
Alloh taolo marhamat qiladi: “Yaxshiliklar, albatta, yomonliklarni ketkazadi” (Hud surasi, 114-oyat).
Muoz ibn Jabal roziyallohu anhudan rivoyat qiladi: “Agar bir gunoh qilsangiz, unga kafforot bo'ladigan bir yaxshilik qiling. Maxfiy gunohga maxfiy yaxshilik, oshkora gunohga oshkora yaxshilik kafforot bo'ladi” (Imom Bayxaqiy rivoyati).
Banda gunoh yoki xatosiga istig'for aytsa, mehribon va rahmli Alloh azza va jalla uning gunohlarini, albatta, kechiradi va yaxshilikdan umid qilinadi. Ammo banda kibr yo g'ururga borib, istig'for aytishni kanda qilsa, o'ziga zulm qilgan, o'z zarariga ishlagan bo'ladi.
Hadisi Qudsiyda Alloh taolo: “Ulug'ligim va buyukligimga qasamki, to ruhi tanasida ekan, bandalarimga tavba eshigi ochiqdir”, degan (Imom Ahmad, Imom Abu Ya'lo, Imom Hokim rivoyati).
Tavba eshiklari doimo ochiq. Shunday ekan, doimo tavba va istig'forni o'zimizga lozim tutib, xayrli amallarda bardavom bo'laylik. Shunda gunohlar hatto tog'dek bo'lsa ham kechirilib, ulkan mukofotga sazovor bo'lamiz, inshoalloh.
Fazliddinxon Muxtarov,
Shahrisabz shahar bosh imom xatibi
Muftiy hazratlari Saudiya Arabistonining yangi elchisi bilan muloqot qildilar
Bugun, 4 avgust kuni O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari Saudiya Arabistoni Podshohligining mamlakatimizdagi favqulodda va muxtor elchisi Saad bin Nosir bin Abdulloh Abu Xaymid janoblarini qabul qildilar.
Muloqot avvalida Muftiy hazratlari elchi janoblarining yurtimizdagi sharafli va mas’uliyatli diplomatik faoliyatiga muvaffaqiyat tiladilar. Suhbatda ikki davlat rahbarlarining sa’y-harakatlari va do‘stona munosabatlari natijasida ilmiy-tadqiqot, ta’lim, ma’naviy-ma’rifiy sohalardagi ko‘p qirrali hamkorlik jadal rivojlanib borayotgani ta’kidlandi. Xususan, o‘tgan haftada Prezidentimiz tomonidan elchining ishonch yorlig‘ini qabul qilish chog‘ida Saudiya Arabistoni bilan o‘rnatilgan aloqalar va ziyoratchilarga yaratilayotgan sharoitlar yuqori baholangani alohida e’tirof etildi.
Uchrashuv chog‘ida diniy-ma’rifiy yo‘nalishdagi hamkorlikning yorqin namunalari qayd etildi. Yaqinda yurtimizda o‘tkazilgan xalqaro forumga Masjid al-Harom imomi Shayx Solih bin Abdulloh bin Humayd va Islom olami uyushmasi Bosh kotibi o‘rinbosari Abdurahmon Zaydning tashrifi, shuningdek, Toshkent islom instituti ustozlarining Makka va Madina shaharlarida malaka oshirib qaytgani mamnuniyat bilan tilga olindi. Shu bilan birga, kelgusida saudiyalik taniqli ulamolarning ham tashriflarini tashkil etish masalalari muhokama qilindi.
Shuningdek, Haj va Umra ziyoratchilariga xizmat ko‘rsatish sifatini yanada yuqori saviyaga olib chiqish borasidagi maqsadlar mushtarak ekani bildirildi. “Vaqf” xayriya jamoat fondi bilan xayriya aloqalar e’tirof etilib, madaniy-ma’rifiy, ilm-fan, o‘zaro tajriba almashish yo‘nalishlaridagi aloqalarni kengaytirish masalalari atroflicha ko‘rib chiqildi.
Tomonlar ikki xalq o‘rtasidagi birodarlik munosabatlarini yanada mustahkamlash va muhokama qilingan dolzarb masalalar bo‘yicha birgalikda sa’y-harakat qilishga kelishib oldilar.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
