Salmoni Forsiy roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi:
«Nabiy sollallohu alayhi vasallam:
«Kim juma kuni g'usl qilib, iloji boricha poklanib, o'z moyidan, xushbo'y narsalardan surtib, so'ngra chiqib, ikki kishining orasini yormay (joy topib) o'ziga bitilgan namozni o'qisa va imom gapirganda jim turib quloq solsa, albatta, uning o'tgan jumadan bungacha bo'lgan narsalari mag'firat qilinadi», dedilar».
Abu Hurayra:
«Uch kun ziyodasi bilan. Chunki har bir yaxshilik o'n mislga ko'paytirilur», dedi».
Ikki shayx rivoyat qilishgan.
Abu Dovudning lafzida:
«Kim juma kuni g'usl qilib, eng yaxshi liboslaridan kiysa, agar xushbo'y narsasi bo'lsa undan surtsa, so'ngra jumaga borib, odamlarning elkasiga turtmasa, keyin o'ziga bitilgan namozni o'qisa, imomi chiqsa, u namozidan forig' bo'lguncha quloq ossa, bu (juma) bilan undan oldingi juma orasidagi narsaga kafforat bo'ladi», deyilgan.
Sharh: Ochiq-oydin ko'rinib turibdiki, juma namozi har bir mo'min-musulmon banda uchun har haftada bir marta beriladigan qulay fursat. Bu fursatdan foydalana olish kerak. Bu haftalik qulay fursatni ba'zi rivoyatlarda Alloh musulmonlarga bayram qilib qo'ygan kun deyilgan. Ana o'sha kunda musulmon kishiga odatdagi kunlardan ko'ra ko'proq savob ishlab olish imkoni berilgan.
Qolaversa, tahorat va besh vaqt namoz kabi ibodatlar bilan ham yuvilmay qolgan haftalik kichik gunohlar yuvib yuboriladi.
Ana shu baxtga muyassar bo'lish uchun quyidagi ishlarni qilish kerak:
1. «G'usl qilish».
Bu haqda oldin batafsil aytdik.
2. «Iloji boricha poklanish».
Bunga qovuq va qo'ltiq ostidagi tuklarni tozalash, tirnoqlarni olib yurish va mo'ylabni tekislash kabi ishlar kiradi. Juma kuni shu ishlarni qilish zarur.
3. «Moy surtish».
Bunda sochni moylash ko'zda tutiladi. Ayniqsa, issiq o'lkalarda sochni yaxshilab tarab, unga xushbo'y moy surtish odat bo'lgan.
4. «Hushbo'y narsalar surtish».
Atir, mushk kabi noxush hidlarni ketkazadigan xushbo'y narsalarni sepib jumaga borilsa, jamoatda ajoyib bir yaxshi hid paydo bo'lishiga hissa qo'shiladi.
5. Jumaga ketayotib eng yaxshi kiyimlarni ki¬-yib olish. Chunki juma haftalik bayram, musulmonlarning to'planish kuni. Do'st-dushmanning oldida musulmonlar o'zini ko'rsatadigan kun. Bu kunda yarashadigan chiroyli kiyimlar bilan ko'rinish yaxshi.
6. Masjidga borganda o'zidan oldin kelib o'tirganlarni yorib oldinga o'tmaslik. Balki bo'sh joyni topib, hech kimga xalaqit bermay o'tirish juda ham matlubdir.
7. Jumaga borgan odam imom xutba qilmayotgan bo'lsa, darhol namoz o'qib olishi kerak.
8. Imom xutbaga chiqsa, jim turib quloq solish lozim.
Kim shu ishlarni qilsa o'tgan jumadan buyon qilgan kichik gunohlari mag'firat qilinadi.
Hadis va hayot
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Sanoqli kunlardan so‘ng Ramazon oyi kirib keladi. Siz bu oyga tayyormisiz? Yoki bu oyga qanday tayyorgarlik ko‘rishni bilmayapsizmi? Buning uchun avvalo, Allohdan ramazon oyiga sog‘-salomat yetkazishini hamda Ramazon ro‘zasini tutishga musharraf etishini so‘rab duo qiling.
Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam Rajab oyi kelsa, Allohga “Yo Alloh, bizga Rajab va Sha’bon oylarini xayrli qilgin va Ramazonga yetkazgin”, deb duo qilar edilar. Shuningdek, sahobiylar ham muborak Ramazon oyi kelmasidan oldin “Alloh bizni ramazonga yetkaz”, deb duo qilishga odatlanganlar.
Ikkinchisi, qalbingizni poklang. Buning uchun qalbingizdagi gina-adovatlarni chiqarib tashlang, kim bilan arazlashgan bo‘lsangiz, ulardan kechirim so‘rang. Abdulloh ibn Mas’ud roziyallohu anhudan: “Sizlar Ramazon oyini qanday kutib olardingiz?” deb so‘rashdi. U zot: “Biz ramazon oyini musulmon birodariga nisbatan qalbida zarracha adovat va kek saqlamagan holda kutib olar edik”, dedilar.
Uchinchisi, Ramazon oyi kelayotganidan xursand bo‘ling. Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam Ramazon oyi kelsa, baxtiyor va xursand bo‘lib ketar edilar. Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam “Ramazon oyi keldi. Ramazon oyi Alloh ro‘za tutishni farz qilgan rahmat oyidir. Bu oyda jannat eshiklari ochilib, do‘zax eshiklari berkitiladi”, der edilar.
To‘rtinchisi, Ramazon oyining har bir kunining rejasini tuzing. Ramazon – g‘animat oydir. Uning har bir soniyasidan unumli foydalanish lozim. Alloh taolo Ramazon oyining har bir kunini bandalar savoblarini ko‘paytirib olishlari boshqa kunlardan ko‘ra afzal qilgan.
Beshinchisi, Ramazon ro‘zasini tutishga xolis niyat qiling. “Charchab qolaman”, “Qiynalaman” kabi turli bahonalar bilan dangasalik qilmang! Agar ro‘za tutishni xolis Alloh uchun ado etishni niyat qilsangiz, Allohning o‘zi yengillik, baraka ato etadi.
Alloh taolo Ramazon oyiga sog‘-salomat yetkazib, bu oyning fazilatlaridan to‘liq bahramand etsin!
Davron NURMUHAMMAD