Fotiha surasi etti oyatdan, yigirma etti so'z va bir yuz qirq harfdan iboratdir. Ibn Abbos, Qatoda va Abul Oliya Fotiha surasi Makkada nozil bo'lgan, deydi. Fotiha surasining nomi ko'pligi uning sharafi va fazlining yuqoriligiga dalildir. Fotiha surasi bilan namozning har bir rakati avvalida o'qilishi va Qur'oni karim u bilan boshlangani uchun “Fotiha” (ochuvchi) deb nomlanadi.
Anas, Hasan va Ibn Sirin bu surani “Ummul Kitob”, ya'ni Kitob (Qur'on) onasi deyishgan. Imom Termiziy Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qiladi. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Alhamdulillahi Robbil a'lamiyn Ummul Qur'on, Ummul Kitob, Sab'ul masoniy (etti takrorlanuvchi) va Al-Qur'anul a'ziym (ulug' Qur'on)dir”, dedilar. Yana “As-solat” (namoz) deb ham nomlanadi. Chunki u namozning shartlaridan biridir.
Ushbu sura “Shifo” deb ham nomlangan. Imom Dorimiy Abu Sa'id roziyallohu anhudan marfu' holatda rivoyat qilgan hadisda: “Fotihatul Kitob – har bir zaharga shifodir”, deyilgan.
Bu sura “Ruqiya” deb ham nomlanadi. So'fyon ibn Uyayna Fotihani “Voqiya”, Yahyo ibn Abi Kasir esa “Kofiya” degan. Yana u “Namoz va xazina” ham deyiladi. Buni Imom Zamaxshariy o'zining “Kashshof” tafsirida keltirgan. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam aytadilar: «Alloh taolo bunday marhamat qiladi: “Fotihatul Kitob – Arshimning xazinalaridan bir xazinadir”».
Davron NURMUHAMMAD
O‘zbekiston Respublikasi davlat mustaqilligining 34 yilligi munosabati bilan tizimdagi diniy soha xodimlari o‘rtasida “Vatan uchun, millat uchun, xalq uchun!” shiori ostida tashkil etilgan aql sporti — “Shaxmat” va “Shashka” musobaqalari o‘z yakuniga yetdi.
Tadbirda Buxoro viloyati hokimining o‘rinbosari Azizbek Qalandarov va O‘zbekiston musulmonlari idorasi Buxoro viloyati vakili, Mir Arab oliy madrasasi rektori Jobir domla Elov ishtirok etdi. Ular istiqlol bayrami munosabati bilan barchani samimiy tabriklab, bunday aqliy musobaqalarning ahamiyati yuqori ekanini ta’kidladi.
Imom-xatib va imom-noiblar ishtirokida o‘tgan bellashuvlar qizg‘in va shiddatli ruhda kechdi.
Shaxmat musobaqasi g‘oliblari:
1-o‘rin — Isoyev Mustaqim, Shofirkon tumani "Qori Fazliddin" masjidi imom-xatibi
2-o‘rin — Shukrullayev Qurbon, Vobkent tumani "Abdulazizxon" masjidi imom-xatibi
3-o‘rin — Odilov Haydarjon, Kogon tumani "Xo‘ja Ka’bul Axbor Vali" masjidi imom-xatibi
Shashka musobaqasi g‘oliblari:
1-o‘rin — Najmidinov G‘ayrat, Romitan tumani "Mahallai-bolo" masjidi imom-xatibi
2-o‘rin — Oripov Olim, Shofirkon tumani "Ahad hoji Qilich o‘g‘li" masjidi imom-xatibi
3-o‘rin — Bozorov Vahobiddin, Peshku tumani "Chiqirchi" masjidi imom-xatibi
G‘olib va sovrindorlar tashakkurnoma va qimmatbaho sovg‘alar bilan taqdirlandi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Buxoro viloyati vakilligi
Matbuot xizmati