Umra so'zi qanday ma'noni anglatadi? “Umra” so'zining lug'aviy ma'nosi “ziyorat”, shar'iy ma'nosi Baytullohning maxsus ziyoratidir.
Umra qanday ibodat? Umra dinimizda Baytullohni tavof qilib, Safo va Marva oralig'ida etti marta sa'y qilishdir. Hanafiy mazhabida umr davomida bir marta umra qilish – sunnati muakkadadir. Umra ulug' savoblarga erishtiradigan ibodatdir.
Umrada qanday amallar bajariladi? Umra amallari quyidagilar:
Hajning shartlari umra uchun ham shartdir.
Umra ibodatini bajarish uchun qanday niyat qilinadi? Umraning niyati:
“Allohumma inniy uriydul umrata fayassirha liy va toqabbalha minniy. Navaytul umrata va ahramtu biha lillahi taola”.
Ma'nosi: Allohim, men umra qilmoqni iroda qilmoqdaman. Uni menga oson et va qabul ayla. Umrani niyat qildim va Alloh taolo uchun umraga ehrom bog'ladim.
Umraning sunnat amallari qaysilar? Umraning sunnatlari:
– Ehrom bog'lash oldidan g'usl qilish;
– Ehromga kirish oldidan xushbo'yliklar surtish;
– Talbiya aytish;
– Tavof ul-qudum qilish;
– Tavofni uzluksiz etti marta ado etish
– Safo va Marva orasida etti marta sa'y qilish;
– Sa'yda tahoratli bo'lish.
Ziyoratchi sochini qachon va qanday qisqartiradi, ayollar-chi? Ziyoratchi sa'yni ado etib bo'lgach, sochini tagi bilan oldiradi yoki qisqartiradi, afzali tagi bilan oldirishdir. Ayollar sochlarini barmoqning bir bo'g'imi miqdorida qisqartiradilar. Ular uchun afzali sochlarining hammasini bir joyga to'plab turib, uchidan bir barmoq bo'g'imicha qisqartirishdir. Sochni oldirish yoki qisqartirish bizning Hanafiy mazhabimizda vojib amallardandir, uni tark qilgan kishi qurbonlik so'yishi lozim bo'ladi. Mana shu bilan umra ibodati tamom bo'ladi va shundan so'ng ehrom man etgan hamma narsa mumkin bo'ladi.
O'MI Matbuot xizmati
AQSH Davlat kotibining Janubiy va Markaziy Osiyo ishlari bo‘yicha yordamchisi Samir Pol Kapur O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markaziga tashrif buyurdi, xabar bermoqda iccu.uz.
Islom sivilizatsiyasining ko‘p asrlik tarixi, uning ilm-fan, madaniyat va ma’rifat taraqqiyotiga qo‘shgan ulkan hissasi O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi ekspozitsiyalarida yaxlit va ta’sirchan tarzda namoyon etilgan. Tashrif davomida Samir Pol Kapur islomgacha bo‘lgan davr sivilizatsiyalaridan tortib, Yangi O‘zbekiston davriga qadar bo‘lgan tarixiy jarayonlarni aks ettiruvchi galereyalar, buyuk allomalarning ilmiy-ma’rifiy merosi, noyob qo‘lyozmalar, muqaddas yodgorliklar hamda zamonaviy raqamli texnologiyalar asosida yaratilgan interaktiv ekspozitsiyalar bilan yaqindan tanishdi.
Mehmon ekspozitsiyalarning mazmunan izchilligi va tarixiy jarayonlarni bir-biri bilan uzviy bog‘liq holda namoyon etish usuliga alohida e’tibor qaratdi. Uning qayd etishicha, bu yerda muzey eksponatlari orqali o‘tmish haqida ma’lumot olish bilan cheklanib qolmay, tarixiy davrlar ruhini his qilish, ular o‘rtasidagi bog‘liqlikni anglash imkoni ham mavjud.
Samir Pol Kapur o‘z taassurotlarini quyidagicha ifodaladi:
«Bu muhtasham maskan. Islom tarixi va madaniyatining asrlar davomidagi taraqqiyoti bilan yaqindan tanishish men uchun unutilmas tajriba bo‘ldi. Bu yerda tarixni shunchaki kitob sahifalari orqali emas, balki o‘z ko‘zingiz bilan ko‘rasiz, uni his qilasiz va go‘yo o‘sha davrlarning ichida bo‘lasiz. Shu bois ushbu noyob maskanni barpo etishga hissa qo‘shgan barcha insonlarga samimiy minnatdorchilik bildiraman.
Yoshlarga ham bu yerga kelishni albatta tavsiya qilaman. Chunki bu maskan nafaqat tarixni o‘rganish, balki o‘tmish bilan kelajak o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlikni anglash imkonini beradi. Men uchun eng esda qolarli lahzalardan biri Qur’oni karimga bag‘ishlangan golografik namoyish bo‘ldi. U menda katta taassurot va hayajon uyg‘otdi.
Menimcha, bu dargoh islom sivilizatsiyasining jahon tamadduniga qo‘shgan ulkan hissasini butun dunyoga namoyon etishga xizmat qiladi. Shuning uchun har bir inson bu yerga tashrif buyurib, ana shu boy va bebaho meros bilan shaxsan tanishishi lozim».
Pol Kapurning fikricha, Markazning ahamiyati uning tarixiy merosni namoyon etish bilangina cheklanmaydi. Ushbu maskan yosh avlod uchun o‘tmish saboqlarini anglash, ilm-fan va ma’rifatning sivilizatsiya taraqqiyotidagi o‘rnini his etish, milliy va umuminsoniy qadriyatlarga hurmat ruhini shakllantirish uchun ham muhim ma’naviy-ma’rifiy maydon vazifasini o‘taydi.
Tashrif yakunida AQSH Davlat kotibining Janubiy va Markaziy Osiyo ishlari bo‘yicha yordamchisi Samir Pol Kapur Islom sivilizatsiyasi markazidan olgan taassurotlari yuksak ekanini qayd etib, ushbu maskan boy tarixiy merosni zamonaviy muzey texnologiyalari va ta’sirchan taqdimot usullari orqali jahon jamoatchiligiga yetkazishda muhim ahamiyat kasb etishini ta’kidladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati