Sayt test holatida ishlamoqda!
28 Avgust, 2026   |   15 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:21
Quyosh
05:45
Peshin
12:24
Asr
17:06
Shom
19:07
Xufton
20:26
Bismillah
28 Avgust, 2026, 15 Rabi`ul avval, 1448

Munozarali diniy masalalarga mukkangdan ketma!

27.01.2022   2706   5 min.
Munozarali diniy masalalarga mukkangdan ketma!

Bismillahir Rohmanir Rohiym.
Alloh taologa bitmas-tuganmas hamdu sanolar bo'lsin.
Payg'ambarimizga mukammal va batamom salavotu durudlar bo'lsin.

Mening muborak qizim, butun olamni qamragan va ta'minlagan Allohning rahmatiga mazhar bo'lishingni tilagan holda salomlarimni yo'llab qolaman. Qayta-qayta salomlarimni yo'llayman. Ana shu salomlarning barokotidan meni ham mag'firatiga nozil qilar.

Muborak qizim, Allohning izni ila kechagi kun o'tib ketdi. Abadiy tugadi. Hech qo'rqma. Allohga nisbatan ishonching cheksiz bo'lsin. Agar nomaqbul ishlardan qaytib, samimiy tavba qilgan bo'lsang, U seni allaqachon kechirib yuborgan ham. Rabbimiz ne-ne kishilarni kechirib yuborganini bilasanmi? Alloh azza va jalla qanchalar karamli va rahmli ekanidan xabaring yo'qmi? Nafaqat senga o'xshab oq-qoraning farqiga borib tavba qilganlarni, hatto bundan battarlarini ham kechirib yuborgan va bundan keyin ham kechiradi. Uning mana shunday va'dasi bor. U shunday marhamati cheksiz Allohdir. Koshki butun insoniyat Allohni shu holida bilsa-yu, dunyo jannatga eltuvchi eng yaqin vositaga aylansa. Agar fikrlaringni shu o'lchovda solmasang, shayton seni eski kunlariga qaytarishi mumkin. Juda ehtiyot bo'l.

Mening muborak qizim, senga yozib olishing va amaliyotda qo'llashing uchun kichkina tavsiyalarni berib o'tsam. Mening haqqimga ham duo qilib qo'y:

a) Ota-onang bilan hech qachon tortishma. Ularni din va sendagi o'zgarishlar xususida muxolif deb o'ylama. Sizga rahmat nazari bilan qaragan Parvardigor bir kuni ularni ham rahmatiga sazovor qilishi mumkinligini aslo yodingdan chiqarma! O'sha kun kelguncha zarur bo'lsa, qirq yil kut, qirq bor o'zingni choh tubiga ot, lekin ularni kut! Sabr mana shudir. Musulmonlik ham shudir.

b) Ikkinchi ishing, shaytonning seni tavba qilganing uchun afsus-nadomat chekishiga undaydigan hujumlariga qarshi tayyor tur. Hayoliy sarmoyalarni kutma. Odamlar doim sen bilan mashg'ul bo'lishadi deb o'ylama. Eng muhimi, hamma narsa doim yaxshi ketadi deb umid qilib qolma. Aksincha, katta burilish qilganing uchun imtihoning ham shunga yarasha og'ir bo'lishi mumkinligini o'ylagin. Va bu sinovlarni jannatga etishishdan oldin rohat-farog'at bo'lmasligini idrok qilgan holda, sabr va chidam bilan o'z foydanga foydalan.

v) Islomga va musulmonlikka yuzlanganingni hech qachon unutma; musulmonlik bilan musulmonlar ichidagi Islomga xizmat qilish vositasi bo'lgan turli guruh va fondlar bir-biridan boshqa narsalar. Sen ularni emas, Islomni mahkam ushla! Hayrli ishlarda ular bilan birga bo'l. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam, sening jonu jahoningdir, qolganlar esa u zotning orqalaridan ergashuvchilar sifatida qabul qil.

g) Munozarali diniy masalalarga mukkangdan ketma. Bahstalab bo'lmagan asl mavzular hayotingni oxirigacha senga etadi.

d) Birinchi galdagi maqsading har qanday holatda ham imoningni asrab qilish bo'lmog'i kerak. Imoningga zarar etkazishi mumkin bo'lgan falsafalardan o'zingni saqla. Falsafa ilonning zahariga o'xshaydi; undan dori ham tayyorlanishi mumkin bo'lsa-da, asli zahardir.

Ikkinchi maqsading Alloh harom qilgan narsalardan saqlanishdir. Harom bilan hech qachon birga bo'lmagin.

Uchinchi maqsading Alloh senga farz qilgan narsalarni bajarish. Ularning to'liq ado et. Agar iloji bo'lmay qolsa, qazo qil.

To'rtinchi maqsading iloji boricha nafil ibodatlarni qilish bo'lsin.

e) Eng birinchi hijobdan boshlab buyruq va taqiqlarda haddan oshmaslikka harakat qil. Haddan oshish bir kun kelib seni bir-biriga zid ko'chaga kiritib qo'yadi. Nimani g'uluv ketish va nimani o'rta yo'l ekanini so'rab turishing uchun doim bir maslahatgo'ying bo'lsin.

yo) Avvalgi qazo namoz va ro'zalaring uchun taqvim tuz. Uzrli kunlaringdan tashqari qolgan hamma kundagi namozlaringni ado etishing kerak. Qoldirgan kunlaringni hisoblab chiq. O'sha kunlarning yig'indisidan qazo namoz o'qish va qazo ro'zani uchun taqvim ishlab chiq. Ma'lum bir reja asosida, shoshilmay ularni bittama-bitta bitirgin. Agar bu ishga jiddiy kirishsang, Alloh senga juda ko'plab qulayliklar eshigini ochib qo'yganini ko'rasan. Rejangni tuz va qolgani bilan ishing bo'lmasin.

j) Atrofingda faqat mo'min do'stlar bo'lishi kerak. O'zing uchun tanlab, do'stona muhit yarat.

z) O'z ustingda ishlashing uchun o'qishing kerak. Qancha o'qiyotganing va qanday kitoblaring borligi haqida bir ro'yxat yozib yuborsang, men ham bu borada senga yordam beraman.

Muborak qizim, sening haqqingga duo qilyapman. Sendan duo qilishingni so'rayman.

Sendan xushxabarlar kutib qolaman.

Allohga omonat bo'l.

Nuriddin Yildiz

Mahmud Mahkam

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Marg‘ilonning uch muqaddas qadamjosi

14.08.2026   45928   3 min.
Marg‘ilonning uch muqaddas qadamjosi

Marg‘ilon – Farg‘ona vodiysining eng qadimiy va o‘ziga xos shaharlaridan biri. Uning tarixini faqat me’moriy obidalar, qadimiy ko‘chalar yoki mashhur hunarmandchilik an’analari bilangina emas, balki asrlar davomida xalq e’zozida bo‘lib kelayotgan ziyoratgohlarsiz ham tasavvur etib bo‘lmaydi, xabar bermoqda O‘zA.

Shahardagi Pir Siddiq ziyoratgohi, Burhoniddin Marg‘inoniy Chillaxonasi va Kaptarli mozor ana shunday tarixiy-ma’naviy maskanlar sirasiga kiradi. Ularning har biri o‘z tarixi, rivoyatlari va xalq xotirasidagi o‘ziga xos o‘rniga ega.

Marg‘ilonning qadimiy ziyoratgohlaridan biri Pir Siddiq majmuasidir. Xalq orasida bu qadamjo bilan bog‘liq turli rivoyatlar avloddan-avlodga o‘tib kelgan. Ziyoratgoh Pir Siddiq nomi bilan bog‘liq bo‘lib, “siddiq” so‘zi arab tilida haqgo‘y, rostgo‘y, haqiqatga sodiq inson ma’nolarini anglatadi. Shu jihatdan ziyoratgoh nomi ham xalq tasavvurida ezgulik, iymon va rostgo‘ylik kabi fazilatlar bilan uyg‘unlashib ketgan. Majmuadagi me’moriy yechimlar, ayniqsa, gumbazli inshootlar va qadimiy qabrlar Marg‘ilonning o‘tmishdagi shaharsozlik va me’morchilik an’analaridan darak beradi.

Pir Siddiq ziyoratgohi nafaqat ziyorat maskani, balki Marg‘ilonning tarixiy xotirasini o‘zida mujassam etgan qadamjolardan biri sifatida ahamiyatlidir. Marg‘ilon tarixi buyuk alloma Burhoniddin Marg‘inoniy nomi bilan chambarchas bog‘liq. XII asrda yashab ijod qilgan alloma islom huquqshunosligi, xususan, hanafiy fiqhi taraqqiyotiga beqiyos hissa qo‘shgan. Uning butun islom olamida mashhur bo‘lgan “Hidoya” asari asrlar davomida muhim huquqiy manba sifatida qadrlanib kelgan.

Marg‘ilonda alloma nomi bilan bog‘liq Chillaxona ham xalqning ma’naviy xotirasida alohida o‘rin tutadi. “Chillaxona” atamasi odatda insonning ma’lum muddat xilvatda qolib, tafakkur, ibodat va ruhiy tarbiya bilan mashg‘ul bo‘ladigan joyini anglatadi. Burhoniddin Marg‘inoniy Chillaxonasi bilan bog‘liq rivoyatlar ham allomaning ilm yo‘lidagi mashaqqatli izlanishlari va ma’naviy kamolotini tasavvur qilishga yordam beradi. Bu maskanni faqat ziyoratgoh sifatida emas, balki buyuk allomaning ilmiy-ma’naviy merosini anglashga xizmat qiluvchi tarixiy xotira joyi sifatida ham baholash mumkin.

Marg‘ilondagi yana bir o‘ziga xos maskan – Kaptarli mozor. Uning nomi bilan bog‘liq xalq rivoyatlari turlicha. Ayrim hikoyalarda bu joyda kaptarlar ko‘p bo‘lgani, shu sababli mozor “Kaptarli” deb atalgani aytiladi. Kaptar esa xalq tasavvurida tinchlik, poklik va ezgulik ramzi sifatida qabul qilinadi. Kaptarli mozor haqidagi ma’lumotlarni ilmiy jihatdan chuqur o‘rganish Marg‘ilonning mahalliy tarixini yanada boyitishga xizmat qiladi. Buning uchun arxiv hujjatlari, qadimiy xaritalar, qabrtoshlaridagi yozuvlar, vaqf hujjatlari va xalq orasida saqlanib kelayotgan og‘zaki tarix namunalarini tadqiq etish muhim. Zero, xalq xotirasida asrlar davomida saqlanib kelayotgan rivoyatlar ham tarixiy-etnografik tadqiqotlar uchun qimmatli manba bo‘lishi mumkin.

Uch qadamjo – bir tarix. Pir Siddiq ziyoratgohi, Burhoniddin Marg‘inoniy Chillaxonasi va Kaptarli mozorni birlashtirib turgan asosiy jihat ularning Marg‘ilonning ma’naviy qiyofasini shakllantirishdagi o‘rnidir. Bu qadamjolar xalqning ajdodlarga hurmat, muqaddas joylarni asrash, ezgulik va ma’rifatni qadrlash kabi an’analarini o‘zida mujassam etadi.

Ularning har biri Marg‘ilon tarixining turli qirralarini namoyon etadi: Pir Siddiq – diniy-ma’naviy merosni, Burhoniddin Marg‘inoniy Chillaxonasi – ilm va tafakkur an’analarini, Kaptarli mozor esa xalq xotirasi va mahalliy rivoyatlarning uzviyligini ifodalaydi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari