Shayx Jaloliddin Suyutiy rahimahulloh aytadilar: “Men shayx Shamsiddin ibn Qamohani o'zining Abul Abbosiy Mustag'firiydan (hadis) jamlanmasi ustida topdim, shunda u (menga bir hadisni qanday o'rganganini) hikoya qilib: “Men imom Abu Homidil Misriydan ilm izlash orzusida, Misrga borishga qaror qildim. U zot bilan ko'rishganda Holid ibn Validdan rivoyat bo'lgan hadisni so'zlab berishini so'radim. U zot meni bir yil ro'za tutishga buyurdi. Bir yil ro'za tutib, so'ngra o'sha maqsad ilinjida yana u kishining huzurlariga qaytdim. Shunda u zot menga o'z shayxidan to Holid ibn Validgacha bo'lgan sanad ila u hadisni aytib berdi”, dedi. Ushbu hadis quyidagicha edi. Holid ibn Valid roziyallohu anhu aytadilar:

— Bir kishi Payg'ambar sollallohu alayhi vasallamning huzurlariga kelib u kishiga:

— Men sizdan dunyo va oxirat haqidagi ba'zi narsalarni so'ramoqchiman,-dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Senga ma'lum bo'lmagan narsalar haqida so'ra.—dedilar.

— Ey Allohning Payg'ambari sollallohu alayhi vasallam, men odamlarning olimrog'i bo'lishni xohlayman?!

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Allohga taqvo qil, odamlarning olimrog'i bo'lasan!—dedilar.

— U: Insonlarning mol-dunyosi ko'pi bo'lishni yaxshi ko'raman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Qanoatli bo'l, insonlarning eng boyi bo'lasan! — dedilar.

— U: Men insonlarning afzalrog'i bo'lishni yoqtiraman?! — dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Insonlarning yaxshisi — ularga foydasi tegadigan kishidir, insonlarga manfaat  etkazuvchi bo'lgin!—dedilar.

— U: Insonlarning odilrog'i bo'lishni yaxshi ko'raman?!- dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: O'zinga yaxshi ko'rgan narsani, boshqa odamlar uchun ham yaxshi ko'r, insonlarning odilrog'i bo'lasan!—dedilar.

— U: Men Allohga insonlarning xosrog'i bo'lishni xohlayman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Alloh zikrini ko'paytir, Alloh taologa bandalarning xosrog'i bo'lasan!—dedilar.

— U: Ehson qiluvchilardan bo'lishni yaxshi ko'raman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Allohga Uni ko'rib turgandek, agar unday qilolmasang, U seni ko'rib turgandek ibodat qil.—dedilar.

— U: Iymonim komil bo'lishini yoqtiraman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Hulqingni go'zal qil, iymoning komil bo'ladi!—dedilar.

— U: Toat qiluvchilardan bo'lishni yaxshi ko'raman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Allohning farzlarini ado qilgin, toat qiluvchilardan bo'lasan!—dedilar.

— U: Qiyomat kuni nurli holda hashr qilinishimni yaxshi ko'raman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Hech kimga zulm qilma! Qiyomatda nurli holda hashr qilinasan!—dedilar.

— U: Robbim taboraka va taolo menga rahm qilishini yaxshi ko'raman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: O'zinga va Allohning yaratganlariga rahm qil, Alloh senga rahm qiladi!—dedilar.

— U: Gunohlarim oz bo'lishini xohlayman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Allohga istig'for ayt, gunohlaring kamayadi!—dedilar.

— U: Odamlarning karamlirog'i bo'lishni hohlayman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Alloh haqida uning xalqiga shikoyat qilma, insonlarning karamlirog'i va ulug'rog'i bo'lasan!—dedilar.

— U: Rizqimni keng bo'lishini xohlayman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Doimo tahoratli bo'lgin! Rizqing kengaytiriladi!—dedilar.

— U: Alloh va Uning rasuliga suyukli bo'lishini xohlayman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Alloh va Uning rasuli yaxshi ko'rgan narsalarni yaxshi ko'r, Alloh va Uning Payg'ambari g'azab qilgan narsaga sen ham g'azab qil!—dedilar.

— U: Allohning noroziligidan omonda bo'lishni xohlayman?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Hech kimga g'azab qilma, Allohning g'azabi va noroziligidan omonda bo'lasan!—dedilar.

— U: Alloh ayblarimni yashirishini istardim?!—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Birodarlaring aybini yashirsang, Alloh seningayblaringni yashiradi!—dedilar.

— U: Mening xatolarimni o'chirib yuboradigan narsa nima?—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Allohdan qo'rqib to'kilgan ko'z yoshi, xuzu'va kasalliklar!—dedilar.

— U: Allohning nazdida yaxshilikning qaysi biri afzalroq?—dedi.

— U zot sollallohu alayhi vasallam: Husni xulq , tavoze', balolarga sabr qilish vaqadarga rozi bo'lish!—dedilar.

— U: Allohning nazdida qaysi gunoh ulkan?—dedi.

— U zot: Yomon xulq va baxil bo'lish!—dedilar.

— U: Rohmanning g'azabini so'ndiradigan amal nima?—dedi.

— U zot: Maxfiy sadaqalar qilish va silai rahm!—dedilar.

— U: Jahannamni o'tini nima o'chiradi?—dedi.

— U zot: Ro'za!—dedilar.

Manbalar asosida

Ho'jaobod tuman “Yetti chinor” jome masjidi imom noibi

Muhammadkuddus Abdulmannon tayyorladi