— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda o'ziga tanlagan ismning go'zalligiga e'tibor berishi lozim.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda shariat ruxsat bergan narsalarga amal qilib, man qilgan narsalardan chetda bo'lish asosiy qoida bo'lishi zarur.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishdan yaxshilik va taqvoda hamkorlik qilish hamda yomonlik va dushmanlikda hamkorlik qilmaslik shior qilib olinishi zarur.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishdan foydali maqsadni ko'zlash va befoyda ishlardan chentda bo'lish lozim.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda musulmon insonning o'ziga taqvoni, yaxshilikni va go'zal xulqni lozim tutishi talab etiladi.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda nomahramlar masalasida juda ehtiyot bo'lish kerak.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda ish aynan internet orqali nikohlanishgacha etib bormasligi kerak.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda yolg'on ishlatmaslik, soxtakorlik ila uydurma xabarlar, suratlar va video lavhalar tarqatmaslik talab etiladi.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda xuddi ko'z ko'zga tushib turgandek, o'zini odob va axloq ila tutish lozim.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda notanish kishilarni "Siz"lab ularga alohida hurmat ko'rsatish kerak.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda bahs-munozara har qancha qizisa ham, birovga ozor berishga bormaslik kerak.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda behuda tortishuvlarga yo'l qo'ymaslik, beodobliklarga qarshi kurashish yaxshi ishdir.
— Internet orqali o'zgalar bilan aloqa qilishda savdo ishlari olib borilsa oldin buning tafsilotini yaxshi o'rganib olish shartdir.
To'liq ma'lumot uchun Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf rohimahullohning
"Ijtimoiy odoblar" kitobining 254-261- betlariga qarang
1. “Bismillah” ni aytish.
Nabiy sollallohu alayhi vasallam aytadilar: «Qachonki kishi uyiga kirsa, kirishida ham, taomi ustida ham Allohni zikr qilsa, shayton (sheriklariga): «Sizlarga o‘rin ham yo‘q, ovqat ham yo‘q», deydi. Agar kirganida Allohni zikr qilmasa, shayton: «Joylaringizni topdingiz», deydi. Taomi ustida ham Allohni zikr qilmasa, shayton: «Joyingizni ham, taomingizni ham topdingiz», deydi» (Imom Buxoriy rivoyati).
2. Kirish duosini aytish:
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytadilar: «Kishi uyiga kirganda:
“Allohumma, inniy asaluka xoyrol mavlaji va xoyrol maxroji. Bismillahi valajnaa va bismillahi xorojnaa va ’ala Allohi Robbinaa tavakkalnaa”
“Allohim, Sendan yaxshi kirish va yaxshi chiqishni so‘rayman. Allohning nomi bilan kirdik, Allohning nomi bilan chiqdik. Robbimiz Allohga tavakkal qildik”, desin va ahliga salom bersin» (Imom Abu Dovud rivoyati).
3. Uydagilarga salom berish.
Alloh taolo bunday buyuradi: “Bas, qachonki, uylarga kirsangiz, bir-birlaringizga Alloh huzuridan bo‘lgan muborak, pokiza salomni aytingiz (ya’ni “Assalomu alaykum” deng!)” (Nur surasi, 61-oyat).
4. Og‘izni misvok bilan tozalash.
Oisha onamiz roziyallohu anho aytadilar: “Nabiy sollallohu alayhi vasallam uyga kirganlarida birinchi bo‘lib misvok ishlatardilar” (Imom Muslim rivoyati).
Davron NURMUHAMMAD