Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
16 Ноябр, 2026   |   6 Жумадул сони, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
05:50
Қуёш
07:12
Пешин
12:13
Аср
15:22
Шом
17:06
Хуфтон
18:23
Bismillah
16 Ноябр, 2026, 6 Жумадул сони, 1448

Овқатланиш одоблари

24.09.2024   6391   3 min.
Овқатланиш одоблари

Овқатланиш одобларини ҳар бир му­сулмон киши фарзандига кичиклигидан ўргатиши шарт. Аллоҳ таоло бизни ҳалол луқма ва ичимликлар билан ризқ­лантирган. Бу неъматларнинг шукрини адо қилишимиз зарур. Бу одобларга риоя қилиш саломатлигимиз гаровидир.
 

1. Анас ибн Молик розияллоҳу ан­ҳу ривоят қилади: «Мен Расулуллоҳ сол­лаллоҳу алайҳи ва салламнинг “Ким Аллоҳ уйининг баракасини кў­пайти­ришини хоҳласа, таом ҳозир бўлганида ва йиғиштирилганида (қў­лини) ювсин”, деганларини эшитганман» (Имом Ибн Можа ва Имом Байҳа­қий ривояти).
 

Бу одатнинг фойдали томонлари кўп. Масалан, таомланишга қадар қўл билан турли нарса-буюмларни ушлаш ва хатти-ҳаракат натижасида қўлга турли чанг-ғуборлар ўрнашган бўлиши мумкин.


2. Таомни айбламаслик. Имом Бухорий ва Имом Муслим Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилади: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам таомни айб­ламас эдилар. Агар иштаҳалари тортса, ер эдилар, кўнгиллари тусамаса, тарк қилар эдилар”.


Онамиз ёки аёлимиз тайёрлаган таомдан айб изламаслигимиз керак. Бу ҳам муҳим суннатдир.


3. Ўнг қўл билан ва ўзига яқин жой­дан ейиш. Имом Муслим Умар ибн Абу Салама розияллоҳу анҳудан ривоят қилади. «Ёш бола эдим ва Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам пинжларида ўтирган эдим. Қўлим лаганда айланарди. Шунда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам менга: “Эй ғулом, Аллоҳнинг исмини айт ва ўнг қўлинг билан ўзингга яқин жойдан егин”, дедилар».


Болаларда чап қўлда таом ейиш ҳо­латлари кузатилади. Буни ота-оналар болалари ўнг қўлда тановул қилишни ўргатишлари керак.


4. Ёши улуғлардан кейин таомга қўл узатиш. Имом Муслим “Саҳиҳ”ида Ҳузайфа розияллоҳу анҳудан ривоят қилади. “Биз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам билан бирга таомланганимизда, у зот қўлларини таомга узатмагунларича, биз қўлимизни узатмасдик”, деди.


Турли тўй-ҳашам ва давраларда ўтир­ганимизда ёшлар катталардан аввал дас­турхонга қўл узатганига кўзимиз тушган. Бу ҳам амал қилишимиз зарур бўлган суннат. Аввал катталар бошлаб бериши­ни кутишимиз керак.


5. Неъматни исроф қилмаслик. Имом Муслим Анас розияллоҳу анҳудан ривоят қилади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам таом тановул қилсалар, учта бармоқларини ялардилар ва: “Қачон бирортангиздан луқма тушса, уни олсин ва ундаги нопок нарсани кетказиб, уни есин. Шайтонга ташламасин”, дедилар». Баъзида дастурхонимиздан егуликлар тушган ҳолатлар бўлиб туради. Уларни исроф қилмасдан, балки тановул қилишимиз керак.


Динимиз мукаммал, биз муҳим санамаган амаллар ҳақида ҳам тўлиқ тушунчалар берилган. Аллоҳ таолога бизни ризқлантириб мўмин-мусулмон қилгани учун ҳамд айтамиз.

Эргашбой ҲАМИДОВ,

Бекобод шаҳар “Оқ масжид” жомеи

имом-хатиби

Бошқа мақолалар
Янгиликлар

Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди

16.11.2026   1720   2 min.
Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди

Шу кунларда Уммон Султонлигининг Масқат шаҳридаги "Hilton Muscat Al Bandar" мажмуасида "Масқат ҳаракатлар режаси глобал форуми" (Muscat Plan Global Forum) бўлиб ўтмоқда. Жорий йилнинг 15-16 ноябрь кунларига мўлжалланган ушбу нуфузли анжуманда Ўзбекистон мусулмонлари идораси раисининг биринчи ўринбосари Ҳомиджон домла Ишматбеков ҳам иштирок этмоқда.

Мазкур халқаро форум Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Геноциднинг олдини олиш ва ҳимоя қилиш масъулияти бўйича бошқармаси (UNOSAPG), Уммон Султонлиги Вақф ва диний ишлар ҳамда Ташқи ишлар вазирликлари, шунингдек, "Дин ва анъанавий тинчликпарварлар тармоғи" (The Network for Religious and Traditional Peacemakers) ҳамкорлигида ташкил этилган.

Тадбирнинг асосий мақсади камситиш ва зўравонликнинг олдини олиш, шунингдек, ўзаро мулоқот, бағрикенглик ва тинч-тотувликни кенг тарғиб қилишда амалий ёндашувларни ишлаб чиқишдан иборат.

Эътиборлиси, форумнинг асосий тадбирлари Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Халқаро бағрикенглик кунига (16 ноябрь) тўғри келган бўлиб, бу ўзаро ҳурмат ва тинч-тотув яшаш қадриятларини мустаҳкамлаш учун муҳим платформа вазифасини ўтайди.

Халқаро тадбирда дунёнинг турли давлатларидан келган таниқли уламолар, диний ва анъанавий етакчилар, ҳукумат вакиллари, БМТ ва бошқа йирик халқаро ташкилотлар мутасаддилари жам бўлган. Форум дастури доирасида муҳим сессиялар бўлиб ўтмоқда. Жумладан, тинчлик ва хавфсизликни таъминлашда халқаро ҳамкорлик механизмлари, нафратли нутқларга қарши курашиш ҳамда бағрикенгликни илгари суришда диний етакчилар ва оммавий ахборот воситаларининг ўрни каби мавзуларда юқори даражадаги муҳокамалар олиб борилмоқда.

Ўзбекистон вакилларининг бундай нуфузли халқаро анжуманлардаги иштироки юртимизда олиб борилаётган диний-маърифий соҳадаги ислоҳотлар, динлараро бағрикенглик ва тинчликсеварлик тамойилларини жаҳон ҳамжамиятига етказишда муҳим аҳамият касб этади. 

Ўзбекистон мусулмонлари идораси

Матбуот хизмати

Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди Уммон Султонлигида нуфузли халқаро форум бошланди
Ўзбекистон янгиликлари