Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
23 Июл, 2026   |   9 Сафар, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
03:32
Қуёш
05:04
Пешин
12:35
Аср
17:37
Шом
19:53
Хуфтон
21:23
Bismillah
23 Июл, 2026, 9 Сафар, 1448

Қарз олиш ва қайтариш ҳақида

02.03.2018   19385   2 min.
Қарз олиш ва қайтариш ҳақида

Савол: Агар кимдан қанча қарз олганим эсимдан чиқиб кетган бўлса қарзимни қандай адо қилсам бўлади?
Жавоб: Одатда, қарз олиб юрадиган одамларингиздан қарзингиз бор ёки йўқлиги ҳақида сўраб чиқасиз. Аслида қарз олган кишининг унутиб юбориши - унинг жуда ҳам лоқайдлигидир. Қарз берган киши унутиб қўйишини тушуниш мумкин. Лекин қарз олган кишининг унутиб юбориши унинг диёнатсизлиги ҳисобланади. Агар эсдан чиқариб қўйиш хавфи бўлса, ёзиб юринг.


يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا إِذَا تَدَايَنْتُمْ بِدَيْنٍ إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى فَاكْتُبُوهُ


Эй, имон келтирганлар! Бир-бирингиздан бирор муддатга қарз олиб, қарз берсангиз, уни ёзиб қўйингиз*!.
Аллоҳнинг буйруғига амал қилинмаганидан турли муаммолар келиб чиқаверади. Юқоридаги ҳолат ҳам шулардан биридир. Шунинг учун ҳам мусулмон киши ҳар бир ишни қилишдан олдин, “бунга шариатимиз нима дейди?” деган саволга жавоб топиб, сўнгра унга мувофиқ иш қилмоғи керак. Акс ҳолда муаммолар кўпаяверади. Кейин эса ўша муаммоларнинг ечимини топишни сўраб аҳли илмларнинг боши қотирилади.
Савол: Агар киши бошқа бир кишидан ўртада туриб биродари учун қарз олиб берса, қарз берган киши қарздордан қарзини сўрамаса, қарздор ҳам қарзни қайтариш ташвишини қилмаса, ҳар хил баҳоналар қилса, ўртада турган киши нима қилиши керак?
Жавоб: “...қарз берган киши қарздордан қарзини сўрамаса”. Аслида қарз берган киши агар қарзни қайтариб олиш нияти бўлса, албатта, қарздордан уч марта вақти-вақти билан сўраши шарт. Агар сўрамасдан ўзидан ўзи хафа бўлиб юраверадиган бўлса, у ноҳақ бўлади. Зотан, инсон унутивчидир, балки қарздорлигини унутиб қўйгандир, унга уч марта эслатиш керак. Агар шунда ҳам қарзни бермаса кейин бошқа чора кўрилади. Яъни хоҳласа кечиб юборади ёки маҳкама орқали ундириб олса ҳам бўлади ёхуд ўртада кафил турган кишидан ундириб олса ҳам бўлади. Кейин кафил бўлган киши ҳақиқий қарздордан ундириб олаверади.


Исҳоқжон домла Бегматов

ЎМИ масжидлари бўлими ходими
ЎМИ матбуот хизмати

Фиқҳ
Бошқа мақолалар
Янгиликлар

Муҳаммад Саид Амур ал-Ҳажарий: Ўзбекистон тарихий меросни замонавий технологиялар асосида тақдим этишда ёрқин намунадир

22.07.2026   6705   2 min.
Муҳаммад Саид Амур ал-Ҳажарий: Ўзбекистон тарихий меросни замонавий технологиялар асосида тақдим этишда ёрқин намунадир

Жорий йилнинг 7–11 июль кунлари ISESCO билан ҳамкорликда “Ислом цивилизацияси: тинчлик, бағрикенглик ва илм-маърифат йўли” мавзусида бўлиб ўтган I Халқаро Ислом цивилизацияси форуми иштирокчиси, Ўмон Султонлиги Давлат кенгаши аъзоси, сенатор доктор Муҳаммад Саид Амур ал-Ҳажарий ўзининг “Х” ижтимоий тармоғидаги саҳифасида анжуман ҳақидаги таассуротлари билан ўртоқлашди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА.

Сенаторнинг таъкидлашича, дунёнинг 80 мамлакатидан дин арбоблари, олимлар, тадқиқотчилар, мутафаккирлар ва экспертлар қатнашган ушбу нуфузли анжуман цивилизациялараро мулоқотни мустаҳкамлаш ҳамда бағрикенглик ва маърифат ғояларини тарғиб этишда муҳим аҳамият касб этди.

Ўмонлик мартабали меҳмон форум давомида Ўзбекистоннинг Ислом цивилизацияси меросини замонавий ёндашув асосида намоён этиш тажрибаси билан яқиндан танишганини билдирди. Унинг фикрича, Тошкентдаги Ислом цивилизацияси маркази, шунингдек, Самарқанд ва Термиздаги илмий-маърифий масканлар буюк аждодлар меросини янги авлодга етказиш ҳамда тарихни замонавий технологиялар ёрдамида жозибадор шаклда тақдим этишнинг ёрқин намунасидир.

Шунингдек, доктор Муҳаммад ал-Ҳажарий форум доирасида “Ислом цивилизациясида интеллектуал салоҳият: тарихий тажриба ва унинг намуналари” мавзусидаги маърузасида Ўзбекистоннинг Биринчи ва Иккинчи Уйғониш даврлари тажрибасига тўхталганини маълум қилди. У Тошкентдаги Ислом цивилизацияси марказини миллий тараққиёт ва умуммиллий бирликни мустаҳкамлашга қаратилган оқилона ёндашувнинг амалий ифодаси сифатида эътироф этди.

“Мени алоҳида қувонтирган жиҳатлардан бири — Ўмон Султонлигига, унинг тарихи, маданияти ва бағрикенгликка асосланган сиёсатига билдирилган юксак ҳурмат бўлди. Ўзбекистон ва Ўмон ўртасидаги маданий ҳамкорлик халқларимизнинг умумий маънавий қадриятларига таянади”, — деб ёзди сенатор.

Самарқанд ва Термиз шаҳарларидаги учрашувлар давомида ўзбек халқининг меҳмондўстлиги ва бағрикенглигини яна бир бор ҳис этганини билдириб, бой тарихга эга Ўзбекистон бундан буён ҳам Ислом олами ва бутун инсоният тараққиётига муносиб ҳисса қўшишда давом этишига ишонч билдирди.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати

Ўзбекистон янгиликлари