Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
23 Ноябр, 2026   |   13 Жумадул сони, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
05:57
Қуёш
07:15
Пешин
12:15
Аср
15:17
Шом
17:01
Хуфтон
18:17
Bismillah
23 Ноябр, 2026, 13 Жумадул сони, 1448

ЭЪТИБОР, ЭҲТИРОМ ВА ЭЪЗОЗ

06.09.2024   12344   10 min.
ЭЪТИБОР, ЭҲТИРОМ ВА ЭЪЗОЗ

Дил изҳори

Аллоҳ таолога беадад шукрлар бўлсинки, юртимиз мустақиллигининг 33 йиллигини катта хурсандчилик билан кутиб олдик. Бугун ҳар бир гўшада байрам шукуҳи ҳукмрон. Бу айём ўзини шу Ватан фарзанди деб билган ҳар бир инсон учун қадрли, азиз ва мўътабар. Чунки у бизга ўзлигимиз, инсоний ҳақ-ҳуқуқ ва қадр-қимматимизни бахш этди.

Энг улуғ, энг азиз байрам арафасида Президентимиз фармонларига мувофиқ турли соҳа вакиллари фахрий унвон, орден ва медаллар билан тақдирланди. Шундай фидойи юртдошларимиз қаторида уч нафар имом-хатиб “Имом Бухорий” ордени билан мукофотлангани барча диний соҳа вакилларини бениҳоя хурсанд қилди. Айтиш жоизки, яқин ўтмишда имом-хатибларга бу даражада эҳтиром кўрсатилмаган.  Ушбу қувончли воқеа янги Ўзбекистонда ислом дини ва соҳа ходимларига қаратилаётган эътиборнинг яна бир ёрқин ифодаси бўлди.

Имом-хатиблар юксак мукофотларни 30 август куни Кўксарой қароргоҳида давлатимиз раҳбаридан қабул қилиб олди. Қуйида уларнинг дил сўзлари билан танишасиз.

Маърифий соҳада илмий асос яратилмоқда

— Бугун мен жуда ҳам шодман. Мана шундай улуғ мукофотни шахсан давлатимиз раҳбарининг ўзидан қабул қилиб олиш менга юксак шараф бўлиш билан бирга, катта масъулият ҳам юклади. Мамлакатимизда Президентимиз  раҳбарлигида барча соҳаларда инсон қадри ва унинг шаънини юксалтириш борасида олиб борилаётган изчил ислоҳотларнинг самараларини бирма-бир санаб адоғига етиш мушкул.

Ўзбекистон замини ислом илм-фани ва маданиятининг қадимий бешикларидан бири ҳисобланади. Халқимизнинг бой тарихий, илмий, маънавий меросини ҳар томонлама ўрганиш, жаҳон ҳамжамиятига кенг танитиш, энг муҳими, ислом динининг асл инсонпарварлик моҳиятини чуқур очиб бериш мақсадида юртимизда Имом Бухорий, Имом Термизий, Имом Мотуридий, Имом Насафий каби буюк алломаларимизнинг бебаҳо илмий мактабини ўрганиш ва тадқиқ этиш учун илмий-тадқиқот марказлари фаолияти кенг йўлга қўйилди.

Динимизни илмий жиҳатдан ўрганишни ривожлантириш мақсадида Ўзбекистон халқаро ислом академияси, Бухорода Мир Араб олий мадрасаси, Самарқандда Ҳадис илми мактаби ва Сурхондарёда Имом Термизий номидаги ислом институти ҳамда шу номдаги мадрасага асос солинди. Самарқандда Имом Бухорий, Сурхондарёда Имом Термизий, Тошкентда Имом Мотуридий халқаро илмий-тадқиқот марказлари ташкил этилди. Уларда талабалар ва ёш тадқиқотчилар буюк аждодларимизнинг бой меросини ўрганиш ва тадқиқ этиш баробарида замонавий илмларни ҳам ўзлаштириб, етук олим бўлиб камол топади. Шулар қаторида турли ҳудудларда ҳадис, калом, тасаввуф, фиқҳни ўрганишга ихтисослашган илмий мактаблар, хусусан, бизнинг вилоятимизда ҳам тасаввуф илми мактаби фаолияти йўлга қўйилгани диний-маърифий соҳада янги давр бошлаганидан дарак беради.

Қувонарлиси, мамлакатимиз раҳбарининг ташаббуси билан Бухоро Арк қўрғони яқинида Мир Араб олий мадрасасининг янги биноси барпо этилди ва фойдаланишга топширилди. 200 ўринга мўлжалланган олий мадрасада Қуръони карим, ҳадис, фиқҳ ва тасаввуф илмлари, хорижий тиллар пухта ўргатилади. Бугунги кунда 100 нафардан ортиқ талаба замонавий жиҳозланган ўқув хоналари, кутубхона, фаоллар зали, талабалар ётоқхонаси ва спорт залида малакали устозлардан таълим олмоқда.

2021–2024 йилларда вилоятимиздаги 15 та масжиднинг янгитдан қуриб фойдаланишга топширилгани, 42 та масжидда эса йирик таъмирлаш ишлари олиб борилгани мамлакатимизда муборак динимизга қаратилаётган алоҳида эътиборнинг исботидир.

Мустақиллик байрами арафасида шундай улуғ эътирофга сазовор бўлиш, менга чексиз ғурур бағишлади. Келажак авлодни янги Ўзбекистоннинг чинакам бунёдкори қилиб тарбиялаш, халқимизнинг маданий-маърифий, диний-ахлоқий дунёқарашини бойитиш йўлидаги фаолиятимда бу мукофот менга қанот бағишлайди, дея ишонч билан айта оламан.

Жобир домла ЭЛОВ,

Ўзбекистон мусулмонлари идорасининг

Бухоро вилоятидаги вакили,

Бухоро вилояти бош имом-хатиби,

Мир Араб олий мадрасаси ректори

* * *

Аждодларимизнинг ўлмас мероси чуқур ўрганилмоқда

— Бугун жуда бахтиёрман. Энг улуғ, энг азиз байрам — мустақиллигимизнинг 33 йиллиги арафасида давлатимизнинг энг юксак мукофотларидан бири “Имом Бухорий” ордени билан тақдирланганимдан қувончим чексиз, сўз билан таърифлашга ожизман. Президентимиз ташаббуси билан таъсис этилган орденга биринчилардан бўлиб лойиқ кўрилганимдан, юксак мукофотни давлат раҳбарининг ўз қўлидан олганимдан бошим кўкка етди.  

Турли соҳаларда эришилаётган барча ютуқлар ватанимизда ҳукм сураётган тинчлик ва осойишталик, одилона сиёсат натижасидир. Ислом дини илмлари ривожига беқиёс ҳисса қўшган буюк ватандошларимизнинг улкан илмий меросини янада чуқур ўрганиш, табаррук зиёратгоҳ ва қадамжолар, кўҳна масжид ва мадрасаларни обод қилиш борасида кенг кўламли ишлар амалга оширилмоқда. Вилоятимизда ўнлаб янги масжидлар қурилди, мавжудларида қайта қуриш ва таъмирлаш ишлари олиб бориляпти. Мисол учун, бир вақтлар йўқ бўлиб кетиш арафасида турган Абул Муин Насафий зиёратгоҳини бугун бутун дунё сайёҳлари  катта завқ ва ҳайрат билан томоша қилмоқда.

Мазкур мажмуада Абул Муин Насафий илмий меросига бағишлаб ўтказилган халқаро илмий-амалий конференцияларда Туркия, Миср, Франция, Россия, Бангладеш, Қозоғистон, Тожикистон, Қирғизистон каби давлатлардан юзлаб олим ва каломшунос мутахассислар иштирок этиб, юртимизда эътиқод эркинлигини таъминлашга қаратилаётган эътиборни юксак баҳолади. Шунингдек, Касби туманидаги Султон Мир Ҳайдар, Китоб туманидаги Хўжа Илм Кони ва Мавлоно Дарвеш Муҳаммад Вахшуворий, Қамаши туманидаги Лангар ота мажмуаларини реконструкция ва реставрация қилиш ишлари амалга оширилди.

Мустақилликнинг дастлабки йилларида муборак ҳаж амалини адо этишга муяссар бўлган ватандошларимиз сони бармоқ билан саноқли бўлган. Бугунги кунда виждон эркинлиги ва диний-маърифий муҳит барқарорлигини таъминлашга қаратилаётган алоҳида эътибор туфайли уларнинг сони 15 мингдан ошди. Жорий йилда фақат Қашқадарё вилоятининг ўзидан 801 нафар фуқаро ҳаж амалларини бажариб келди.

Ҳаж мавсумида Президентимиз ҳожилар ҳолидан хабар олиб, Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари билан телефон орқали мулоқот қилгани нафақат ҳаж зиёратига борганларни, уларнинг оила аъзоларини, барча мўмин-мусулмонларимизни беҳад қувонтирди.

Бундай ғамхўрликдан руҳланган ҳожиларимиз, вилоятимиздаги барча жоме масжидлар имом-хатиблари ва уларнинг ноиблари “Янги Ўзбекистон фидойиси бўлиб, маънавият тарғиботчисига айланамиз” шиори остида хайрли амалларни бажаришмоқда.

Раҳматулло УСМОНОВ,

Ўзбекистон мусулмонлари идорасининг

Қашқадарё вилоятидаги вакили,

вилоят бош имом-хатиби

* * *

Юксак маънавий-ахлоқий жамият барпо этиш йўлида

Кўксарой қароргоҳида мамлакатимизда кўзга кўринган илм-фан, таълим, соғлиқни сақлаш, адабиёт, маданият вакиллари қаторида давлат мукофоти билан тақдирланганим менга чексиз фахру ифтихор бағишлади.

Яратганга беҳад шукрлар бўлсинки, юртимизда Истиқлол байроғи остида халқимизнинг юрт равнақи йўлидаги азалий истакларини рўёбга чиқа бошлади. Бу, албатта, ўз-ўзидан бўлиб қолмайди. Давлатимиз раҳбари бошчилигида жамият ҳаётининг барча жабҳаларида олиб борилаётган ислоҳотларнинг туб моҳияти, энг аввало, инсон манфаатига қаратилган бўлиб, уларнинг негизида фаровон турмуш, илм-фан равнақи, юксак маънавий-ахлоқий, илмий-ижодий салоҳиятни янада юксалтириш ва ривожлантириш ётади.

Бугун шу мақсадда диний-маърифий соҳада амалга оширилаётган улкан ислоҳотлар, эришилаётган ютуқлар мақтовга лойиқ. Жумладан, Президентимиз ташаббуси билан Имом Бухорий меъморий мажмуаси юксак даражада ва  маҳобатли шаклда бунёд этилмоқдаки, у бир неча асрлар давомида юртимиз ва дунё мўмин-мусулмонлари учун руҳий-маънавий озиқа оладиган муҳташам даргоҳга айланади. Шунингдек, келажак авлод учун бир неча юз йиллар зиё сочадиган, ёшларга илм-маърифат нурини таратадиган осори-атиқа бўлади.

Давлатимиз етакчиси раҳбарлигида бунёд этилаётган ва Учинчи Ренессанс пойдевори, дея таърифланаётган Ислом цивилизацияси маркази ҳам буюк алломаларимизнинг жаҳон тамаддунига қўшган ҳиссаларини дунё ҳамжамиятига намоён этадиган, ислом маърифатини кенг тарқатадиган ва ёшларни улуғ алломаларга муносиб авлод қилиб тарбиялайдиган маърифат кошонаси бўлиб асрлар оша хизмат қилди, инша Аллоҳ.

Мана шу ўзгаришлар кўз ўнгимда рўй бераётгани ва ўзим ҳам унда иштирок этиб, улкан савобли ишларга сабабчи бўлаётганимдан фахрга тўламан. Бундан ўттиз йил олдин Фарғона вилоятининг Қувасой шаҳрида янги қурилган жоме масжидининг имом-хатиби сифатида ўз фаолиятимни бошлаганман. Истиқлолнинг илк даврларида вилоятимизда бор йўғи 4 масжид бор эди. Улардаги шарт-шароитлар ҳақида сўз юритишнинг ҳожати ҳам йўқ. Бугун вилоятимизда 200 дан ортиқ масжид фаолият юритяпти. Уларнинг барчаси замон талабига мос тарзда таъмирланган, бинолари янгидан бунёд этилиб, намозхонлар учун барча шароитлар ҳозирланган.

Яна бир таъкидлаш жоиз бўлган воқеа имом-хатиб ва диний соҳа ходимларининг жамиятдаги ўрни мустаҳкамланди. Олдинлари  фақат тўй-маъракалардагина кўриниш берадиган имомларимиз бугун юртимизда олиб борилаётган ислоҳотларда, уни халққа етаказишда астойдил фидойилик кўрсатмоқда. Айниқса, ёшларимизни ёт ғоялар таъсиридан асраб-авайлаш, ҳанафий мазҳабига хос диний тушунчаларни тарғиб қилиш, диндошларимиз тўғри йўлда юриши учун олиб борилган маънавий-маърифий ишларда бевосита иштирок этаётганимдан беҳад хурсандман. 

Камтарона меҳнатим юксак қадрланишидан, “Имом Бухорий” ордени билан тақдирланганимдан беҳад миннатдорман. Аслида бу мукофот нафақат менинг, балки бутун Фарғона вилоятида фаолият кўрсатаётган барча имом-хатиб ва ноибларнинг улкан меҳнати натижаси, деб ҳисоблайман.

Биз, дин пешволари бундай эътибор ва эҳтиром олдида қарздорликни мудом ҳис этамиз. Бунга жавобан юртимиз тинчлиги ва аҳоли фаровонлиги йўлида янада куч-ғайрат ва фидокорлик билан хизмат қиламиз. Шунингдек, давлатимиз раҳбари томонидан олиб борилаётган ислоҳотлар бардавом бўлишини доимо Раббимиздан сўраймиз. Зеро, Аллоҳ таоло Қуръони каримда: “Менга дуо қилинг ва сизга ижобат қилурман...”, деб марҳамат қилган.

Алишер НАИМОВ,

Фарғона вилояти бош имом-хатиби ўринбосари,

Қувасой шаҳар бош имом-хатиби

Бошқа мақолалар
Янгиликлар

Истанбулдаги ўзбеклар даргоҳи: уч асрга яқин тарих янги тадқиқотлар асосида

23.09.2026   144174   9 min.
Истанбулдаги ўзбеклар даргоҳи: уч асрга яқин тарих янги тадқиқотлар асосида

Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказининг халқаро илмий-маърифий платформасида илмий-тадқиқот ишлари қизғин давом этмоқда. Айни пайтда тайёрланаётган қатор илмий-оммабоп китоблар орасида Марказий Осиё халқларининг хориждаги тарихий-маданий мероси ва кўп асрлик алоқаларини ёритишга бағишланган тадқиқотлар ҳам бор. Шундай нашрлардан бири Истанбул шаҳрининг Ускудар тумани, Султонтепа ҳудудида жойлашган Ўзбеклар даргоҳи — “Ўзбеклар хонақоҳи” тарихига бағишланган илмий мақолалар тўплами, хабар бермоқда iccu.uz.

Мазкур китобда қарийб икки аср давомида Марказий Осиёдан Истанбул орқали ҳаж сафарига чиққан зиёратчилар, Нақшбандия тариқати вакиллари, шоир ва ёзувчилар, зиёлилар ҳамда турли мақсадларда сафар қилган ватандошларимиз учун муҳим қўнaлға ва манзилгоҳ бўлиб хизмат қилган даргоҳнинг тарихи кенг ёритилган.

Ҳаж сафаридаги муҳим манзилгоҳ

Ўзбеклар даргоҳининг шаклланиш тарихини Истанбулнинг Усмонийлар даврида Марказий Осиё билан олиб борган алоқаларидан айри ҳолда тасаввур этиб бўлмайди. Ўша даврда Марказий Осиёдан Макка ва Мадинага ҳаж сафарига чиққан зиёратчиларнинг йўналишларидан бири Истанбул орқали ўтар, сафарнинг кейинги босқичига тайёргарлик кўриш учун улар шаҳарда муайян муддат тўхтаб ўтар эдилар.

1752–1753 йилларда барпо этилган Ўзбеклар даргоҳи ана шундай зиёратчилар учун муҳим масканга айланган. Бу ерда мусофирлар дам олган, ибодат қилган, сафарга тайёргарлик кўрган. Кейинчалик даргоҳнинг вазифаси кенгайиб, Истанбулда истиқомат қилган ўзбеклар ва Марказий Осиёдан келган Нақшбандия тариқати вакилларининг доимий масканига айланган.

Тарихий манбаларда даргоҳнинг нафақат ҳаж зиёратчилари, балки илм ва маърифат аҳли учун ҳам очиқ маскан бўлгани қайд этилади. Бу ерда турли суҳбатлар, илмий-маърифий мулоқотлар, мушоира ва маданий тадбирлар ўтказилган, меҳмонлар қабул қилинган. Истанбулдаги ўзбек хонақоҳлари, умуман, Марказий Осиёдан келган зиёратчилар учун қўноқ, диний таълим ва маърифат маскани, маданий ҳамда ижтимоий марказ вазифаларини бажарган.

Нақшбандия тариқати ва маърифий муҳит

Ўзбеклар даргоҳи тарихида Нақшбандия тариқати алоҳида ўрин тутади. Китобда даргоҳдаги тасаввуфий фаолият, шайхлар ҳаёти ва уларнинг жамоатчилик ҳамда маърифий ҳаётдаги иштироки архив манбалари асосида тадқиқ этилган.

Даргоҳ нафақат зикр ва ибодат маскани, балки Марказий Осиёдан келган зиёлилар, шоирлар ва уламолар ўзаро мулоқот қиладиган маърифий муҳит сифатида ҳам шаклланган. Бу ерда турли мавзуларда суҳбат ва баҳс-мунозаралар ўтказилган, адабий-маърифий анъаналар давом эттирилган.

Даргоҳдаги маърифий муҳитнинг кўламини унда сақланган ёзма манбалар ҳам кўрсатади. Жумладан, хонақоҳ айвонида ҳижрий 1182 йил — милодий 1769 йилда эски ўзбек тилида арабий ёзувда битилган китобада унинг Нақшбандия даргоҳи сифатидаги мақоми акс этган.

Даргоҳнинг вақф тарихига доир янги маълумотлар

Китобнинг муҳим илмий янгиликларидан бири Ўзбеклар даргоҳининг вақф тарихи ва ҳуқуқий мақомига оид маълумотларни архив ҳужжатлари асосида қайта кўриб чиқиш билан боғлиқ.

Тадқиқотлар натижасида илмий адабиётларда илгари келтирилган айрим маълумотларга аниқлик киритилган. Хусусан, даргоҳнинг биринчи шайхи сифатида тилга олинган Шайх Абдуллоҳнинг тўлиқ исми — Саййид Шайх Абдуллоҳ Акбар Афанди ибн Асадуллоҳ ал-Ўзбекий экани аниқланган.

Шу билан бирга, 1752–1753 йилларда барпо этилган даргоҳ учун айнан дастлабки даврда алоҳида вақф ташкил этилгани ҳақидаги қараш архив ҳужжатлари асосида қайта кўриб чиқилган. Тадқиқотларга кўра, Ўзбеклар даргоҳи учун алоҳида вақф 1788 йилда ал-Ҳож Халил Оға ибн Аҳмад Афанди томонидан ташкил этилган ва шу орқали даргоҳнинг ҳуқуқий мақоми расмийлаштирилган. Вақф ҳужжатида даргоҳ Нақшбандия хонақоҳи сифатида қайд этилиб, дастлаб Самарқанд шаҳрининг Қаландархона маҳалласидан келган дарвешларга хизмат кўрсатгани кўрсатилган. Кейинчалик вақф шартларига ўзгартиш киритилиб, бошқа Нақшбандия дарвешларининг ҳам даргоҳда тунаб қолишига рухсат берилган.

Бу маълумотлар Ўзбеклар даргоҳининг фақат диний иншоот эмас, балки муайян ҳуқуқий, иқтисодий ва ижтимоий тизим асосида фаолият юритган тарихий муассаса бўлганини англаш имконини беради.

Шайхлар ва даргоҳнинг жамоат ҳаётидаги ўрни

Китобда даргоҳ шайхлари ҳақидаги архив маълумотлари ҳам алоҳида тадқиқ этилган. Уларда шайхларнинг нафақат даргоҳ ҳаёти, балки Истанбулдаги Марказий Осиёликлар ўртасидаги алоқаларда тутган ўрни ҳам кўринади.

Архив ҳужжатларида 1797 йилда Усмоний давлатидан паноҳ сўраган Мовароуннаҳр уламолари — Шайх Абдураҳим, Шайх Ҳамза, Шайх Муҳаммад Салим ва Шайх Абдукарим ҳамроҳлари билан Ускудардаги Ўзбек такясида меҳмон бўлгани қайд этилган. Шунингдек, XIX асрда даргоҳ шайхи Сулоймон Афандининг Марказий Осиёдан келган шахсларни қўллаб-қувватлашдаги ролига ишора қилувчи ҳужжатлар ҳам мавжуд.

Бу каби ҳужжатлар Ўзбеклар даргоҳи Марказий Осиёдан Истанбулга келган кишилар учун оддий қўналға эмас, балки уларни бирлаштирувчи ижтимоий ва маърифий марказ вазифасини ҳам бажарганини кўрсатади.

Иқтисодий ва маданий фаолият

Тадқиқотда даргоҳнинг ички ҳаётининг иқтисодий томонлари ҳам четлаб ўтилмаган. Хусусан, ундаги ишлаб чиқариш жараёнлари, ҳисоб-китоб дафтарлари ва иқтисодий фаолият алоҳида илмий мақолаларда таҳлил қилинган.

Шунингдек, даргоҳдаги меъморий ёзувлар, китобалар, мусиқий мерос ва санъат намуналари ҳам ўрганилган. Бу эса Ўзбеклар даргоҳи тарихини фақат диний иншоот тарихи сифатида эмас, балки ўз давридаги ижтимоий, маданий ва иқтисодий ҳаётни ўзида акс эттирган кўп қиррали маскан сифатида тадқиқ этиш имконини беради.

Айрим архив ҳужжатларида даргоҳ шайхи Сулоймон Афандининг матбаа таълими учун зарур ҳарф териш ускуналари ва бошқа материалларни сўраб қилган мурожаати, шунингдек, Балх, Бухоро, Қўқон ва Қошғар ҳожилари фойдаланиши учун Жиддада барпо этилган завия билан боғлиқ ишлар ҳақидаги маълумотлар ҳам учрайди.

Миллий озодлик ҳаракатидаги ўрни

Ўзбеклар даргоҳи тарихининг яна бир муҳим қирраси унинг Туркия миллий озодлик ҳаракати давридаги фаолияти билан боғлиқ.

Китобда келтирилган тадқиқотларда даргоҳнинг Усмонийлар империясининг сўнгги йилларида ва Туркия миллий озодлик уруши даврида тутган ўрни ҳам ёритилган. Жумладан, 1919 йилда даргоҳда Туркия миллий армияси аскарлари учун госпиталь жойлаштирилгани ҳақида маълумотлар келтирилади.

Шу тариқа, бир вақтлар ҳаж зиёратчилари ва мусофирлар учун қўналға бўлган маскан кейинчалик минтақа тарихидаги мураккаб ижтимоий-сиёсий жараёнларнинг бевосита гувоҳи бўлган.

Аждодлар меросининг бугунги аҳамияти

Бугунги кунда Султонтепадаги Ўзбеклар даргоҳи Туркияга ташриф буюраётган ватандошларимиз учун яқин ўтмишдаги аждодларимиздан қолган ноёб маданий мерос сифатида алоҳида аҳамият касб этади.

Даргоҳ тарихи Ўзбекистон ва Туркия ўртасидаги муносабатларнинг замонавий босқичидан анча олдин шаклланган кўп асрлик маданий-маърифий алоқалар мавжуд бўлганини кўрсатади. Марказий Осиёдан Истанбулга келган зиёратчилар, уламолар, шайхлар, шоир ва зиёлилар орқали шаклланган бу алоқалар диний ҳаёт билан бир қаторда адабиёт, илм-фан, санъат, савдо ва ижтимоий муносабатларни ҳам қамраб олган.

Шу нуқтаи назардан, Ўзбеклар даргоҳи тарихини ўрганиш нафақат бир тарихий обида тақдирини тадқиқ этиш, балки Марказий Осиё ва Усмонийлар дунёси ўртасидаги узоқ давом этган цивилизацион алоқаларни англаш учун ҳам муҳимдир.

Китобда қамраб олинган тадқиқотлар

Тайёрланаётган китобда Ўзбеклар даргоҳи тарихининг турли йўналишларига бағишланган илмий мақолалар жамланган. Жумладан, Ҳасан Демиртошнинг «Ускудар Ўзбеклар даргоҳи вақф низомининг дипломатик ва тузилмавий таҳлили», Эркан Овучнинг «Ўзбеклар даргоҳи шайхлари ҳақида архив маълумотлари», Серпил Ўзжаннинг «Сайёҳлар қўнимгоҳи: Султонтепа Ўзбеклар даргоҳи», Умар Фаруқ Жаннинг даргоҳдаги ишлаб чиқариш ва иқтисодий фаолиятга бағишланган тадқиқоти, Умар Кўчйиғитнинг даргоҳ китобалари ҳақидаги мақоласи ўрин олган.

Шунингдек, Марва Кубро Инжанинг миллий озодлик ҳаракатлари пайтида Ўзбеклар даргоҳининг тутган ўрни, Мелиҳ Содиқ Кучукернинг Шайх Ато ва Шайх Нажмиддинларнинг даргоҳдаги фаолиятига оид оилавий архив ҳужжатлари таҳлили ҳамда Сулаймон Эргўнарнинг Ўзбеклар даргоҳининг мусиқий меросига бағишланган тадқиқоти китоб мазмунини бойитган.

Нашрда Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази илмий котиби Рустам Жабборовнинг «Истанбулнинг ўзбекона обидаси» номли мақоласи ҳам жой олган. Унда даргоҳнинг тарихий аҳамияти, унинг ҳаж зиёратчилари ва Нақшбандия тариқати вакиллари ҳаётидаги ўрни, Марказий Осиё билан алоқалари ҳамда бугунги маданий мерос сифатидаги аҳамияти ҳақида сўз юритилади.

Умуман, мазкур китобда жамланган тадқиқотлар Ўзбеклар даргоҳи тарихини турли манбалар — архив ҳужжатлари, вақфномалар, хатлар, қайдномалар ва шахсий архив материаллари асосида қайта кўриб чиқиш, илмий жиҳатдан бойитиш ва янги маълумотларни илмий муомалага киритишга қаратилган.

Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказида ушбу каби тадқиқотларнинг тайёрланиши Марказнинг халқаро илмий-маърифий платформаси доирасида Ўзбекистон тарихига, аждодлар меросига ва хорижда сақланиб келаётган тарихий-маданий манбаларга янгича илмий ёндашув асосида эътибор қаратилаётганини кўрсатади.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати

Ўзбекистон янгиликлари