Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
12 Феврал, 2026   |   24 Шаъбон, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
06:03
Қуёш
07:22
Пешин
12:42
Аср
16:11
Шом
17:57
Хуфтон
19:10
Bismillah
12 Феврал, 2026, 24 Шаъбон, 1447
Мақолалар

"ҲАЁТИЙ МАЁҚЛАР"

11.02.2026   2883   37 min.

«Агар огоҳсан сен – шоҳсан сен.

Агар шоҳсан сен – огоҳсан сен!»

 

 

ҚАДРЛИ ва ТАБАРРУК ҲОЖИБОБО ва ҲОЖИОНАЛАР!

МУҲТАРАМ ҲОЖИАКАЛАР!

АЗИЗ ва ҚИММАТЛИ МЕҲРИБЕПОЁН ОТАЛАР!

ҲУРМАТЛИ ва МУНИС МЕҲРИДАРЁ ОНАЛАР!

 

Бугунги юртимизнинг тинчлигида СИЗЛАРНИНГ ҳам хизматларингиз БЕҚИЁС КАТТА!

СИЗЛАРНИНГ ўз оилангиз тарбиясидаги машаққатли ва шарафли, оғир ва савобли, сермаҳсул ва олижаноб фаолиятларингиз

ҳар қандай таҳсину мукофотларга лойиқ ва муносиб!!!

 

Халқимизнинг миллий маънавияти, оилаларимизда амал қилинадиган тартиб-қоидалар ёшлар тарбиясида муҳим аҳамиятга эгалигини ҳаммамиз жуда ҳам яхши биламиз. Улар оила мустаҳкамлигини таъминлашда улкан ва кучли пойдевор вазифасини ўташлигини ҳам жуда пухта эгаллаганмиз.

Диёримизда миллий қадриятлар ва муборак динимизнинг эзгу таълимотлари асосида оилага доир қонун-қоидалар янада мукаммал қайта ишланди. Буюк ота-боболаримиздан мерос бўлиб қолиб келаётган доно халқимизнинг юксак маънавиятига давлатимиз раҳбари Муҳтарам Президентимиз «Жаҳолатга қарши маърифат» қимматбаҳо ғояни қўшимча сифатида бизларга енгилмас куч қилиб бердилар.

Бу вазифа нафақат бирор вазифадор ёки бирор соҳадаги масъулларга белгиланган, балки ҳар бир (!) ОТА УЧУН, ҳар бир (!) ОНА УЧУН буюк вазифа, деб билмоғимиз лозим!

 

Муқаддас ислом динимизни пок сақлаш, уни турли хил ғаразли хуруж ва ҳамлалардан, туҳмат ва бўҳтонлардан ҳимоя қилиш, унинг асл моҳиятини ўниб-ўсиб келаётган ёш авлодимизга тўғри тушунтириш, ислом маданиятининг эзгу ғояларини кенг тарғиб этиш вазифаси ҳамон долзарб бўлиб қолмоқда.

Ҳозирги даврда, ахборот технологиялари ўта тезкорлик билан ривожланаётган бир пайтда, нанотехнология зўр шиддатлик билан авжига чиқаётган замонда, ҳар хил оммавий ахборот воситалари хилма-хил, тўғри-нотўғри маълумотларни кечаю кундуз тарқатаётган бир онда, фарзандларимиз ўз-ўзлари билан ёлғиз қолиб 25 соат вақтларини телефон, компьютер билан машғул бўлиб, болаларимиз улар билан “банд” бўлиб қолганларида мазкур вазифалар жаннатмакон юртимиз, муқаддас Ватанимиз, доно халқимизнинг ҳар бир фуқаросига қушга ҳаво, балиққа сув зарурлигидай зарур бўлса керак...

 

 

АЗИЗ ВА ҚАДРЛИ

МЕҲРИБОН ОТА-ОНАЛАР!

 

Доно халқимиз «яхшини шарофати, ёмонни касофати» деб бежизга айтмаган...

 

Ана шу “аллакимларнинг” турли хил йўллар билан бераётган “тарбия”лари

доно халқимиз дунёқараши ва миллатимиз менталитетига ҳам,

Қуръони карим оятлари ва

Пайғамбаримиз алайҳис саломнинг ҳадиси шарифларига ҳам,

динимиз кўрсатмалари ва шариатимиз ҳукмларига ҳам,

уламоларимиз фатволари ва давлатимиз қонунларига ҳам,

шарқона одобларимиз ва мазҳабимиз меъёрларига ҳам,

жамиятшунослик алоқалари ва одамгарчилик муносабатларига ҳам,

инсоний туйғулар ва руҳшунослик сир-асрорларига ҳам,

юртимиз урф-одатлари ва ўзбекчилик қоидаларига ҳам,

маданиятимиз ахлоқлари ва инсоний ақлга ҳам,

ахлоқий норма ва доно халқимиз мақолларига ҳам,

миллий анъаналаримиз ва диний қадриятларимизга ҳам,

халқимиз онги ва мусулмончилигимиз асосларига ҳам,

ҳамда Ислом динимиз тушунчаларига ҳам

зид эканлигини

унутмайлик!!!

 

Сизу бизлар энг тўғри йўлдан, ўз ота-оналаримиз не-не машаққатлар чекиб ўргатган йўлдан, ота-боболаримиздан буюк ва беқиёс мерос бўлиб келаётган йўлдан шакардан ширин фарзандларимизни, не умидлар билан ўстираётган, қанча орзу-ҳаваслар билан катта қилаётган болаларимизни “аллакимлардир” яна йўлимиздан оздириб, адаштириб қўйишмасин...

Натижада фарзандларимизнинг ўзлари ҳам, оиламиз ҳам, қавм-қариндошларимизу қўни-қўшниларимиз ҳам, дўстларимизу яқинларимиз ҳам, атрофдагиларимиз ҳам сарсон бўлиб, уларнинг касофатлари яшаб турган маҳалламизга, ишлаб турган ишхонамиз ва бутун эл-юртимизга ҳам етмасин...

Токи ҳали суяги қотиб улгурмаган ёшларимизнинг беғубор оламига, ғўр маънавиятига “аллакимлар” жиддий зарар етказиб қўйишмасларидан олдин, ўз фарзандларимизни ўзимиз тарбиялайлик!

Жаноб ҳазрат Пайғамбаримиз Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам ўз ҳадис-шарифларида мархамат қиладилар: «Болаларингизга одоб беринглар ва одобларини чиройли қилинглар!» Бу хусусда шоирларимизнинг ибратли сўзлари бор:

«Биринчи ғиштни қийшиқ қўяркан меъмор,

Осмонга етса ҳам, қийшиқдир девор».

 

Оилада эрнинг мавқеи баландлиги, хотин ҳам ўз ҳақ-ҳуқуқларига эгалиги, фарзандларнинг ота-онани ҳурмат қилишларини олайлик.

...Кўп йиллар давомида ота-боболаримиз қалбига сингиб кетган ушбу миллий ва диний қадриятларни бугун янада сайқаллаш кераклигини замон талаб этмоқда. Айниқса, шиддат билан ўзгариб бораётган ҳозирги замонда бемаъни хуружлар кўпайиб, уларнинг инсон ва жамият ҳаётига салбий таъсирлари мисли кўрилмаган даражада кучайиб бормоқда. Шунинг учун барчамиз кўзимизни каттароқ очиб, зийраклик ва огоҳлик билан бундай ҳамлаларга қарши курашмоғимиз лозим.

 

Дину халқимиз учун эртаю-кеч хизмат қилаётган муҳтарам Президентимизнинг “Жаҳолатга қарши маърифат” олтиндан қиммат ғояларини барпо этиш мақсадида ҳар биримиз оиламиз аъзоларини

ҲИДОЯТга чорлашда,

хонадонимизни ИСЛОМ НУРИ билан мунаввар қилишда,

ҳар бир мўмин ва МЎМИНАЛАРга маърифат улашишда

СИЗЛАРНИНГ ҳиссаларингиз жуда ҳам кўп ва сарбаланд бўлишида ҳеч қандай шубҳамиз йўқ!

 

Ўзбекистон мусулмонлари идорасининг шу учта газета ва журналларидан сермаъно, сермаҳсул, мазмунли ва унумли фойдаланиб,

ҳар бир ота, ҳар бир она ўз фарзандига

одоб-ахлоқ намуналарини,

киндик қони тўкилган мислсиз Ватанига – ватанпарварлик ҳис-туйғуларини,

бобо-бувига – эҳтиром-ҳурматни,

ота-онага – меҳр ва итоаткорликни,

оила аъзоларига – раҳмдиллик ва меҳрибонликни,

ўз жуфт ҳалолига – ҳақиқий муҳаббат ва содиқликни,

қўни-қўшниларга – оқибат ва чиройли муносабатни,

қавм-қариндошларга – саховат-мурувватни,

синфдош-касбдошларга – чин дўстлик ва ёрдам беришни,

атрофдаги барча одамларга – инсонпарварлик ва самимийликни,

ҳайвон-парранда-ҳашаротларга – раҳм-шафқатни

уқтириб, юқтириб, тушунтириб, сингдиришимиз –

ҳам бурчимиз, ҳам қарзимиз, ҳам фарзимиздир!

ХУДОНИ ОЛДИДА ҳам, БАНДАСИНИ ОЛДИДА ҳам, ЮРТ-ХАЛҚИМИЗ ОЛДИДА ҳам!!!

 

Буларни ҳаммасини ўз фарзандларимизга ўргатиш учун бизларга ҳеч қандай диний таълим ҳам, бирор-бир махсус олий маълумот ҳам, тегишли сертификат ҳам, ҳеч кандай қизил диплом ҳам керак эмас! Асло! Мутлақо керак эмас!

Ёшларимизда бу жиҳатларини биз уйғотишимиз (!) керак холос. Зеро шу сифатларнинг ҳаммаси фарзандларимизнинг қонида бор, уларнинг хамиртурушларида бор! Зеро шу фазилатларнинг ҳаммаси болаларимизнинг ДНК ларида мавжуд!

Чунки бу хусусиятларнинг барчаси бизларнинг ота-оналаримиздан авлоддан-авлодга, қондан-қонга тарбия (!) орқали ўтиб келаяпди! “Бунинг қонида бор-да ўзи!” деб ёки “олма пишса, тагига тушади” деб бежиздан-бежиз айтмайди доно халқимиз!

 

Қанча кўп оилага “ИСЛОМ НУРИ” газетаси, “ҲИДОЯТ” ва “МЎМИНАЛАР” журналлари кириб борса, шунча кўп одам Қуръони карим тафсири, Ҳадиси шариф шарҳи, ақида, фиқҳ масалаларидан баҳраманд бўлишлари ҳамда бошқаларнинг “дарслари”га алданиб, ёт ғоялар ва ботил иддаоларга берилмасдан, муқаддас динимиз кўрсатган йўллардан юришлари – хар биримизнинг улкан ютуғимиздир!

 

Чунки шу учта нашримизда ҳам:

ü улуғ аждодларимиздан давом этиб келаётган дуру гавҳар ривоятлари ва ноёб ҳикматлари,

ü буюк ота-боболаримиздан эшитиб келаётган тилло билан тенг панд-насиҳатлари ва бетакрор ҳикоялари,

ü меҳрибон ота-оналаримиздан ўрганиб келаётган гавҳар ўгитлари ва мислсиз сўзлари,

ü элимиз таниган ва халқимиз тан олган устозларимиздан таълим олиб келаётган зар тушунчалари ва бебаҳо илмлари,

ü жаннатмакон юртимиз – муқаддас Ватанимиз таълим масканларида таралаётган дурдан аъло фанлар ва беқиёс билимлар

узлуксиз ва давомли ёритиб борилади.

 

Шунинг учун ҳам бизнинг

“ИСЛОМ НУРИ” газетамиз,

“ҲИДОЯТ” ва

“МЎМИНАЛАР журналларимиздаги маълумотлар

маънавият ва маърифат йўналишига

ҳамда тарбия соҳасига дахлдор

ҳар бир инсон учун,

ҳар бир (!) МЕҲРИ БЕПОЁН ОТА УЧУН,

ҳар бир (!) МЕҲРИ ДАРЁ ОНА УЧУН

БЕҚИЁС ЭНЦИКЛОПЕДИК МАНБА бўлиб хизмат қилади.

 

"Жаҳолатга қарши маърифат" бебаҳо ғояни "ҲИДОЯТ" журнали, "ИСЛОМ НУРИ" газетаси ва "МЎМИНАЛАР" журналлари обунаси орқали ҳам анча таъсирли ва унумли амалга оширишимиз мумкинлигини ҳаммамиз жуда яхши биламиз.

Бунинг учун нафақат ўзимиз обуна бўлишимиз, балки атрофдагиларимизни ҳам обунага тарғиб этишимиз – ҳам фарзимиз, ҳам қарзимиз, ҳам бурчимиз бўлиши даркор!

 

Илоҳо ўзларимизни ҳам, фарзанд-зурриётларимизни ҳам

Меҳрибон Парвардигоримиз Ўзи буюрган,

Жаноб Пайғамбаримиз саллаллоҳу алайҳи васаллам тавсия этган,

ўтмишда ўтганларимизнинг руҳлари шод бўладиган,

халқимиз хурсанд бўладиган,

ота-оналаримиз рози бўладиган йўллардан юришимизни насиб этсин!

Иброҳимжон домла Иномов

 

 

Мақолалар
Бошқа мақолалар
Мақолалар

Инсоннинг беш нуқсони

12.02.2026   660   5 min.
Инсоннинг беш нуқсони

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

Агар инсон бирор нарса ихтиро қилса, унинг сифатларини, имкониятларини ва нуқсонларини жуда яхши билади. Худди шундай, Аллоҳ таоло инсонни яратди ва Ўзи яратган махлуқотларининг имкониятларини жуда яхши билувчи Зотдир.

Аллоҳ таоло Қуръони каримнинг бирор оятида бандаларининг яхши сифатларини келтирган бўлса, улар билан бирга бешта нуқсонни ҳам санаб ўтган. Қуйида уларни бирма-бир баён этамиз.

 

Инсон золимдир

Инсоннинг энг катта нуқсонларидан бири у золимдир.

﴿إِنَّهُ كَانَ ظَلوُمًا

«Дарҳақиқат, у (инсон) ўта золимдир» (Аҳзоб сураси, 72-оят).

Албатта, инсон золим бўлиши билан бирга, унда бу нуқсонини тўғрилаш имконияти бор. Яъни, инсон Аллоҳ таолога маҳбуб бўлган – одил сифати билан сифатланиши мумкин.

 

Инсон жоҳилдир

Иккинчи нуқсони шуки инсон ўта жоҳилдир.

﴿كَانَ ظَلُومًا جَهُولًاُ

«Дарҳақиқат, у (инсон) ўта золим ва ўта жоҳилдир» (Аҳзоб сураси, 72-оят).

Инсонда бу сифатнинг акси бўлган илм ҳосил қилиш истеъдоди бор. Гуёки Аллоҳ таоло ушбу икки лафз (жоҳил ва золим) билан шунга ишора қиляптики, агар инсон ҳаракат қилса, ўзининг жоҳиллигини олимликка, золимлигини эса одилликка ўзгартириши мумкин. Агар меҳнат қилмаса, золимлигича, жоҳиллигичи қолиб кетади.

 

Инсон заифдир

Инсоннинг учинчи нуқсонини баён қилиб Аллоҳ таоло бундай марҳамат қилади.

﴿وَ خُلِقَ الْإِنْسَنُ ضَعِيفًا

«Ва инсон заиф яратилгандир», (Нисо сурси, 28-оят).

Инсон шу даражада заифки, унинг онгида инглизлар таъбири билан айтганда, “Fear of unknown” (Нотаниш нарсадан хавфсираш) ҳукм суради.

Банда ниҳоятда ожизки, у заррадек вирус сабабли бемор бўлади. Натижада у иложсиз қолиб, шифокорнинг “касалингиз давосиз” деган сўзидан чуқур қайғуга ботади. Ваҳоланки, вирус шу даражада кичикки, уни ҳатто оддий кўз билан кўриб бўлмайди. Лекин шу зарра миқдоридаги вирус одамларни ҳалокат ёқасигача олиб боради.

 

Инсон шошқалоқдир

Тўртинчи нуқсон бу шошқалоқликдир. Бу борада Аллоҳ таоло бундай марҳамат қилади.

﴿وَ كَانَ الْإِنْسَانُ عَجُولًا

«Ва инсон шошқалоқ бўлгандир», (Исро сураси, 11-оят).

Яъни, инсон табиатан шошқалоқдир. Агар тўрт кун нафл намозларини ўқиса, келаси бешинчи куни Шайх Шиблий раҳматуллоҳи алайҳ ёки Жунайд Бағдодий раҳматуллоҳи алайҳ авлиёлар сингари кароматлар кўрсатишни орзу қилади, дуолари бир лаҳзада қабул бўладиган зот бўлишни хоҳлаб қолади. Бир, икки марта дуо қилиб, менинг дуоларим ижобат бўлиши керак, деб даъво қила бошлайди.

Эй ожиз банда! Аллоҳ таоло бандаларига Қуръони каримда жуда кўп маротаба намоз ўқишга буюради. Лекин биз бу ҳукмни бир қулоғимиздан эшитиб, иккинчисидан чиқариб юборамиз. Агар ўзимиз бировга бир ишни уч марта буюрсак, тўртинчи дафасида ғазабимиз чиқиб, кўзларимиз қизариб: “Ҳой, сен мени эшитмаяпсанми, мен сенга уч марта айтдим”, деймиз. Лекин еру осмоннинг хазиналари Унинг қўлида бўлган Зот қайта-қайта намоз ўқишга буюради. Лекин биз “Аллоҳу акбар” деган азон овозини эшитсак ҳам, масжид сари йўл олмаймиз. Аллоҳнинг буйруғига эътибор қаратмаймиз. Озгина амалининг эвазига катта-катта даража ва мукофотларни фақатгина шошқалоқ инсон орзу қилади.

 

Инсон беҳафсала ва тор юракдир

Аллоҳ таоло бешинчи нуқсон ҳақида бундай марҳамат қилади:

﴿إِنَّ الْإِنْسَانَ خُلِقَ هَلُوْعًا

«Албатта инсон ўта беҳафсала қилиб яратилингандир» (Маъориж сураси, 33-оят).

Айрим муфассирлар ушбу ояти каримани “тор юраклидир” деб тафсир қилганлар. Яъни, инсон шу даражада беҳафсалаки, унга Аллоҳ таоло томонидан яхшилик етса, фаромуш қилади, озгина мусибат етса, сабот билан сабр қилмайди. Агар бирон муваффақиятга эришса, фақат ўзининг кучи билан унга эришганини даъво қилади. Аллоҳ таолонинг берган тавфиқини унутади. Бордию ундан биргина интервью олинса, ўзининг шижоати, қаҳрамонлиги билан муваффақиятга эришганини айтади. Агар у муваффақиятсизликка учраса ва ундан: “Сизга нима бўлди?” деб сўралса у: “Аллоҳ таолонинг иши экан, пешонага ёзилгани бўлади-да”, дейди.

Ҳа инсон шундай, бир нарсага эришса ўзидан, йўқотса Аллоҳ таолодан деб билади, ўзининг хатосини айтмайди. Биз нима учун бир оддий сабабчи эканимизни, Аллоҳ таоло ҳамма ишнинг тавфиқини берувчи эканини айтмаймиз? Чунки биз муваффақият пайтида нафсимизнинг қули бўламиз, Аллоҳ Роббул иззатни унутиб қўямиз. Ваҳоланки, яхшиликлар, ютуқларни Ундан деб билиб, ўнгидан келмаган ишларимизни ўзимизнинг нуқсон ва камчилигимиздан деб билишимиз лозим.

 

Шайх Зулфиқор Аҳмад Нақшбандийнинг "Илоҳий ишқ" китобидан
Нодир Одинаев таржимаси

Мақолалар