Ikki narsa insonning fikrini barbod qiladi: biri mol-dunyo bo'lsa, ikkinchisi, jamoldir.
1. Mol shunday narsaki, u insonning nazdida qancha ko'p bo'lsa, uni sarflab, tezda tugatishi mumkin. Shuning uchun u ko'pincha o'zining asl hojatlarini ko'rmaydi, balki orzu-istaklarini ko'radi.
Ma'lumki, asl hojatlar miqdorining chegarasi bordir. Lekin orzu-istaklarning chek-chegarasi yo'q. Masalan:
– piyoda kishi velosipedda yurishni;
– velosipeddaggi kishi mototsiklda;
– mototsikldagi kishi mashinada;
– mashinadagi kishi esa har yili yangi mashina xarid qilishni xohlaydi.
Velosiped yoki mototsikl hojatimizni qondirishi yoki oddiyroq mashina ham bizni qanoatlantirishi mumkin. Lekin biz aslo bunday fikrlamaymiz. Alloh taolo nimani bergan bo'lsa, unga qanoat qilish o'rniga biz doim bir qadam oldinda yurishni istaymiz. Har doim “Menda bunday mashina bor, falon kishida piston mashina bor”, degan xayolda yuramiz.
Inson zaruriy hojatlarini qondiradigan mablag'ni emas, balki uning barcha xohish-istaklarini qondira oladigan darajada puli bo'lishini xohlaydi. “Pul barcha muammolarini hal qila oladi”, deb o'ylash katta xatodir. Chunki qachon mol-dunyo o'zi bilan birga g'am-tashvishlarni ham olib keladi.
Shunda ushbu muammolar yuzaga kelishi mumkin:
– Alloh taolo mol-dunyo beradi, ammo farzandlar noqobil bo'lishi mumkin;
– Mol-dunyo kelsa, xotin buzuq, yomon yo'lga yuruvchi bo'lishi mumkin;
– Mol-dunyo bo'lsa, hasadchilar paydo bo'lishi mumkin.
– Mol-dunyo bo'lsa, dushmanlar ko'payishi mumkin.
– Mol-dunyo topilganda kasalliklar paydo bo'lishi mumkin.
Bunday holatlarda mol-dunyo egasi nima qila oladi? Mol-davlati qanday yordam beradi? Halovatsiz hayotda mol-dunyoning nima qizig'i bor?” Aksincha, biz Alloh taolodan taqdirimizda nima rizq yozgan bo'lsa, duo qilib u zotdan uni barakotli va ofiyatli qilishini so'raylik. Agar rizq barakotli va ofiyatli bo'lsa, unda halovat bo'ladi.
"Sharm va hayo” kitobidan
Bismillahir Rohmanir Rohiym
“Ota – jannat eshiklarining o‘rtasidir”.
Ya’ni: otaning itoatida bo‘lish va unga oq bo‘lmaslik insonni jannatning eng afzal, o‘rta eshiklaridan kirishiga sabab bo‘ladi. Buni Imom Iroqiy zikr qilgan.
Imom Bayzoviy rahimahulloh aytadi: "Bu yerda “o‘rta eshik” degani - eng yaxshi va eng yuksak eshik demak. Ma’nosi shuki, jannatga kirish uchun eng yaxshi vasila - otaga itoat qilish va uning haqqini ado etish".
Bu yerda “ota” degani jins ma’nosida, ya’ni ota-onani o‘z ichiga oladi. Agar ota haqida hukm shu bo‘lsa, ona haqidagi hukm bundan ham kuchliroq va ustunroqdir.
“U eshikni zoye qilish”.
Bu buyruq fe’li bo‘lib, ma’nosi: uni asrashni tark etish, ya’ni otaga itoatni yo‘qotish.
“Yoki uni saqlash”.
Ya’ni: doimiy ravishda uni qo‘lga kiritishga, ya’ni otaga yaxshilik qilish va itoatda bo‘lishga harakat qilish, sening ixtiyoringda.
Homidjon qori ISHMATBЕKOV