Sayt test holatida ishlamoqda!
15 Aprel, 2026   |   26 Shavvol, 1447

Toshkent shahri
Tong
04:21
Quyosh
05:44
Peshin
12:28
Asr
17:06
Shom
19:07
Xufton
20:24
Bismillah
15 Aprel, 2026, 26 Shavvol, 1447

Ramazon

10.05.2021   8343   4 min.
Ramazon

"Ey, yaxshilik talabida yurgan banda, shoshil"

Ramazon oyi insonlarga qarata nido qiladi: "Ey yaxshilik talabida yurgan banda, shoshil, Allohning rahmati, mag'firati va do'zahdan ozod qilishida hammadan o'zib ket. Nasfingga qarshi Rahmon zotning rizosiga etish uchun kurash. Ey, yomonlik talabidagi banda, bu ishingni to'xtat, ma'siyatlardan tiyil. Alloh taologa tavba qil. Mana shu oyda Alloh taologa qarshi bo'lishni bas qil!"

Nabiy sollallohu alayhi vasallam aytadilar: "Ramazon oyining birinchi kechasida shaytonlar va isyonkor jinlar kishanlanadi. Jahannam eshiklari yopiladi, birorta eshigi ham ochiq qolmaydi. Jannat eshiklari ochiladi, birorta eshik ham yopiq qolib ketmaydi. Bir nido qiluvchi: "Ey yaxshilik talabidagi (banda) shoshil, ey yomonlik talabidagi (banda) bas qil!", deb nido qiladi", dedilar.

Haqiqiy ro'za sohibini savobli ishlarga chorlaydi, unga yaxshiliklarni chiroyli qilib ko'rsatadi. Uni ma'siyat va gunohlardan uzoqlashtiradi. Shuning uchun ham Nabiy sollallohu alayhi vasallam: "Ramazonga etisha turib, mag'firat qilinmay qolgan bandaning burni erga ishqalansin", dedilar.

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisda Rosululloh sollallohu alayhi vasallam: "Kimki yolg'on, bo'hton so'zni va unga amal etishni tark etmasa, uning emay-ichmay tutgan ro'zasiga Allohning hojati yo'q", dedilar.

Ba'zi salafi solihlar: "Eng oson ro'za faqat eyish va ichishdan tiyilishdir. Chunki buni hamma qila oladi", deyishgan.

Qalbni Allohga bog'lash, tilni g'iybat, bo'xton va yolg'ondan tiyish, quloqni bekorchi kuy-qo'shiq va birovlar haqida aytilgan turli gaplarni eshitishishgan saqlash, tilni gunoh va fohisha so'zlarni aytishdan asrash, qo'llarni haromni ushlash va musulmonlarga aziyat berishdan asrash, oyoqlarni haromga borishdan asrash ila tutilgan ro'za Alloh taolo O'zining kalomida sifatlagan taqvoga etish uchun bir vasila bo'ladi.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ

"Ey iymon keltirganlar! Sizlardan avvalgilarga farz qilganidek, sizlarga ham ro'za farz qilindi. Shoyadki taqvodor bo'lsangiz".

Demak, oyatda talab qilingan taqvodorlikka yuqorida sanab o'tgan amallar ila etamiz.

Ramazon oyida mo'min banda uchun nafsida ikki narsa jamlanadi. Birinchi, kunduzi ro'za bilan jihod qilishlik. Ikkinchisi, kechasi "qiyomul layl" bilan jihod qilishlik. Kimdaki mana shu ikki jihodni jamlasa, haqlarini ado qilsa va qiyinchiliklariga sabr qilsa, unga behisob ajr-hasanot yoziladi.

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: Rosululloh sollallohu alayhi vasallam aytdilar: "Odam bolasining barcha amali o'zi uchun. U amallari uchun o'ntadan etmishtagacha ajr oladi. Alloh taolo aytadi: "Ro'za men uchundir. Uni ajrini o'zim belgilayman"".

Kimga Alloh taolo rahm qilsa u rahm qilinganlardan bo'libdi. Kim ramazondagi yaxshiliklardan mahrum bo'lsa, u barcha yaxshiliklardan mahrum bo'libdi. Kim oxirat uchun hech narsa g'amlab olmagan bo'lsa, u malomatga uchraganlardan bo'libdi.

Alloh taolo har kuni jahannamdan bandalarini ozod qiladi. Biz ham ulardan bo'la olamizmi?!

 

“Hadis va islom tarixi fanlari” kafedrasi mudiri F.Homidov

RAMAZON-2021
Boshqa maqolalar
Maqolalar

At-tahiyyatu lillah

09.04.2026   8283   2 min.
At-tahiyyatu lillah

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Qachonki siz namozda tashahhud va salovot o‘qiyotganingizda, iltimos, qalbingiz to‘liq hozir bo‘lsin va aytayotgan kalimalaringizni ma’nosini tushunib ayting:
1. “At-tahiyyatu lillah…”
Siz Podshoh — Alloh hurzuridasiz. Unga hech qanday to‘siqsiz bevosita salom beryapsiz. Go‘yoki shu lahzada Alloh bilan “suhbatdasiz”. Tasavvur qiling, sizning salomingiz qanday bo‘lishi kerak? Albatta, kimga murojaat qilayotganingizga mos, ixlos va hurmat bilan bo‘lishi lozim.
2. “Vas-salavotu vat-toyyibat”
Bu namoz — faqat Sening yuzing uchun, ey Alloh! Bu — Sening rububiyatingni tan olishdir.
3. “As-salomu alayka ayyuhan-nabiyyu va rahmatullohi va barakotuh”
Allohga salom berganingizdan so‘ng, endi Payg‘ambarga salom yo‘llaysiz. Shu kichikgina o‘tirishda siz Rabbul-olamin va Uning Rasuli — Muhammad sollallohu alayhi vasallam bilan “uchrashganday” bo‘lasiz. Bu manzarani, bu ulug‘ majlisni bir lahza bo‘lsa ham qalbingizda tasavvur qiling.
4. “As-salomu alayna va ala ibadillohis-solihiyn”
Siz o‘zingizga ham go‘zal salom beryapsiz (“o‘zingizga go‘zal salom beringlar”). O‘zingizni shu nur doirasiga kiritdingiz. Podshoh va Uning Rasuli huzurida o‘zingizga salom berdingiz. So‘ngra Allohning solih bandalariga salom berasiz — go‘yo siz ham ular safiga qo‘shilgandek bo‘lasiz.

Butun dunyoda shu bog‘lanishdan ko‘ra go‘zal, yuksak va pok aloqa bormi?!!
Ey namoz o‘quvchi! Iltimos, namozingizdagi shu oddiy, lekin juda ulug‘ lahzalarning lazzatini qo‘ldan boy bermang. Siz bir kunda besh marta Alloh, Uning Rasuli, o‘zingiz va solih bandalar bilan “uchrashasiz”.
Lekin salom berganingizda, kimga salom berayotganingizni eslang!
Allohim! Bizga o‘rgatganingdan foyda ber, bizga foydali ilm o‘rgat va ilmimizni ziyoda qil. Omin, ey Robbul-olamin.
Bashariyatga ta’lim bergan zotga salavot aytib turing:
U zotga salavot va salomlar bo‘lsin.

Salavot ayting:
— tiz cho‘kib o‘tirib, qushchasi o‘lgan bolanga tasalli bergan zotga;
— muhabbatni “Meni Oisha haqida ozorlamanglar” degan so‘z bilan ifodalagan zotga;
— bir kuni unga ozor bermagani uchun kasal bo‘lib qolgan yahudiyni borib holidan xabar olgan zotga;
— Qiyomat kuni: “Ummatim! Ummatim!” deb nido qiladigan zotga.
Allohim, Muhammad sollallohu alayhi vasallamga salavot va salomlaringni yog‘dir!

Homidjon qori ISHMATBЕKOV

Maqolalar