Sayt test holatida ishlamoqda!
26 Iyun, 2026   |   11 Muharram, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:05
Quyosh
04:51
Peshin
12:29
Asr
17:41
Shom
20:04
Xufton
21:46
Bismillah
26 Iyun, 2026, 11 Muharram, 1448

Xushxabar (she’r)

23.08.2018   11637   1 min.
Xushxabar (she’r)

Bismillahdan boshladim, sizlar uchun bir hikmat,
Faqirlarga bashorat, oqil uchun bir ibrat.

Iyd Qurbon kelganda, Rosululloh chog‘landi,
So‘ymoq uchun ikki qo‘yning, oyoqlari bog‘landi.

Oqibatin bilmasdan, ahli nodon so‘zlari,
Kerakmidi shu ishlar? Faqir bo‘lsa O‘zlari,

Halovat yo‘q toatda, bizlar dunyo g‘amida,
Havotirda Mustafo, ayting kimning g‘amida.

Ko‘zni oching mo‘minlar, hikmatdur har ishlari,
O‘zlarin o‘ylamaslar, ummatdur tashvishlari.

Faqirlarga hushxabar, havas qilar boylar ham,
Yig‘lab havas qilgaydur, yuzlab qo‘y so‘yganlar ham.

Asli bayon shundadir, Muborak qo‘llar bilan,
So‘ydilar ikki qo‘yni, ixlos muhabbat bilan.

So‘ngra duo qildilar: Xojamsanku yagona,
Bitta qo‘yni o‘zimdan, qabul ayla Robbana.

Yana duo qildilar, Haqga nola qildilar,
Ummat uchun chekib g‘am, qalbni vola qildilar.

Duo qilar to‘kib yosh, eshitgan qilmas bardosh,
Kimlar uchun qayg‘urdi, anglagin ey! Bag‘ritosh.

Qiyomat tong otguncha, ehsonim bo‘lsa maqbul,
Barcha faqir nomidan, bag‘ishladim et qabul.

Duo ketdi Rosuldan, Oxir zamon bo‘lguncha,
Noumid bo‘lmang faqirlar, imkon so‘rang o‘lguncha.

Men ham faqir va miskin, lekin qalbim yumshamas,
Toatlarim ko‘z ko‘zga, ibodatga o‘xshamas.

Ya Robbana nasib qil, Habibing ehsonidan,
So‘rab hayo qilarman, duoyim nuqsonidan.

Rahmatingni cheki yo‘q, menda zarra gumon yo‘q,
Xos ummatin qilmoqga, Sendan boshqa umid yo‘q.

Jizzax shahar "Imom Buxoriy"
jome masjidi, imom noibi
Halilov Umidjon Abdulhakim xoji o‘g‘li.

 

Ibratli hikoyalar
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Inson barmoq izlari

26.06.2026   1314   4 min.
Inson barmoq izlari

Inson tanasidagi eng hayratli alomatlardan biri – uning barmoq izlaridir.


Agar ikki egizak bir tuxumdan yaralgan bo‘lsa – zero ba’zi egizaklar ikki tuxumdan, ba’zilari esa bir tuxumdan yaraladi – hatto shunday holatda ham ularning barmoq izlari bir-biridan mutlaqo farq qiladi.


Bu haqiqatga Alloh subhanahu va taolo O‘zining aziz Kitobida ishora qilib shunday marhamat qiladi:


“Inson Bizni, uning suyaklarini jamlay olmas, deb o‘ylarmi? Ha, Biz uning barmoq uchlarini ham asl holiga keltirishga qodirmiz” (Qiyomat surasi, 3–4-oyatlar).


Zamonaviy ilm-fan barmoq izlarida yuzga yaqin o‘ziga xos alomat borligini aniqladi. Agar ikki barmoq izida ana shu yuz alomatdan o‘n ikkitasi o‘zaro mos kelsa, u holda bu ikki iz bir insonga tegishli deb qabul qilinadi.


Tasodifan ikki barmoq izining bir xil chiqish ehtimoli esa oltmish to‘rt milliarddan bittadir. Ya’ni yer yuzida oltmish to‘rt milliard inson yashagan taqdirda ham, shundagina bir juft barmoq izining o‘xshab qolish ehtimoli paydo bo‘ladi. Holbuki, dunyo aholisi 8 milliardni tashkil etadi, xolos.


Barmoq izlarining shakli ham favqulodda murakkabdir. Unda yoylar, egri chiziqlar, burilishlar, burchaklar, tarqalishlar, mayda chiziqlar, chuqurchalar va tarmoqlanishlardan iborat noyob tuzilish mavjud.


Ayrim tibbiyot muassasalarida bir barmoq izi namoyish qilinib, uning ostiga o‘n besh mingta boshqa barmoq izi qo‘yilganida ham, ulardan ikkitasi hatto yetti nuqtada ham mutlaq o‘xshash chiqmagan.


Barmoq izi inson ona qornida bo‘lganidayoq, homilaning oltinchi oyida shakllana boshlaydi va inson o‘lguniga qadar o‘zgarmasdan saqlanadi.


Yana ham hayratlisi shuki, agar barmoq uchidagi teri butunlay olib tashlansa, uning o‘rnida qayta o‘sib chiqqan yangi terida avvalgi barmoq izining o‘zi yana paydo bo‘ladi.


Ayrim jinoyatchilar barmoq izlarini yo‘qotish uchun jarrohlik amaliyotlarini o‘tkazganlar. Ular barmoq terisini kesib tashlab, boshqa joydan olingan terini ko‘chirib o‘tkazganlar. Ammo oradan bir necha oy o‘tgach, avvalgi barmoq izlari yana qayta namoyon bo‘lgan.


Chunki bu – Alloh taolo insonga bergan ilohiy muhrdir. Uni bashar quvvati yo‘q qilib tashlay olmaydi.


Qiyomat kuni Alloh taolo insonlarni qayta tiriltirganida ham ana shu chiziqlar, chuqurchalar, tarmoqlar va mayda belgilar yana avvalgi holiga qaytariladi.


Alloh taolo marhamat qiladi: “Ha, Biz uning barmoq uchlarini ham asl holiga keltirishga qodirmiz” (Qiyomat surasi, 4-oyat).  


Bu – Alloh taoloning buyuk oyatlaridan biridir. Inson hali ona qornida ekan, bu naqshlar qanday yaratiladi? Keyin inson o‘lganidan so‘ng Alloh taolo ularni qanday qilib yana avvalgi holiga qaytaradi?


Bu savollarning o‘zi inson qalbini tafakkurga, aqlni esa Yaratuvchining qudrati haqida mulohaza qilishga chorlaydi.


Zamonaviy ilm-fan yana bir hayratli haqiqatni kashf etdi: insonning ko‘z gavhari – ya’ni ko‘zning rangli qismi ham har bir insonda o‘ziga xos bo‘lib, u ham shaxsni aniqlashda barmoq izi kabi noyob belgi vazifasini bajaradi.


Demak, inson tanasidagi har bir a’zo, har bir chiziq, har bir hujayra va har bir biologik belgi – Alloh taoloning qudratiga dalolat qiluvchi tirik oyatdir. 


Muhammad Rotib Nabulsiyning 

Qur’on va sunnatdagi 

ilmiy mo‘jizalar 

ensiklopediyasidan

Mir Arab oliy madrasasi

o‘qitvchisi
Abdurahmonov

Abdulhodiy

tarjima qildi

O'zbekiston yangiliklari