Islom dini biror shaxs, guruh, mol-dunyoga nisbatan va obro‘-e’tibor topish uchun qilinadigan har qanday mutaassiblik va firqalarga bo‘linishni qoralaydi, tarafkashlikni johiliyat holatiga o‘xshatadi.
Mutaassiblikning turli ko‘rinishlari bor bo‘lib, ular kishining o‘zi, mol-dunyosi, farzandlari, millatini boshqalardan afzal bilib, bu yo‘lda ashaddiy ravishda kurashishi demakdir. Mo‘tabar manbalarimizda ota-bobolari va o‘zining nasabi bilan faxrlanish tuyg‘usi kishini do‘zaxga tortadi deb ta’kidlangan.
Mutaassiblik turlaridan biri bu diniy mutaassiblikdir. Diniy mutaassiblik deganda, ma’lum bir dinda asos bo‘lgan, ushbu din vakillari amal qiladigan ta’limot va qoidalarga qarshi chiqish, diniy tushunchalarni shariat ko‘rsatmalariga zid ravishda o‘zicha talqin qilib, boshqalarni unga ergashishga chorlash nazarda tutiladi. Diniy mutaassiblikning eng katta xatarlaridan biri bu, dinlararo muloqotga rahna solishdir.
Dinda mutaassibona harakat, dinda chuqur ketish, haddan oshish, Qur’on va Sunnatda kelgan ta’limotlarga zid ravishda o‘z fikriga ergashishni qattiq qoralanadi. Dinda haddan oshish deganda shariat belgilab qo‘ygan chegaradan chiqib ketish tushuniladi. Bu ish aqidada bo‘lsin, so‘z yoki amalda bo‘lsin, baribir. Bu borada Alloh taolo Baqara surasida “Ushbular Allohning chegaralaridir. Bas, ulardan tajovuz qilmang. Va kim Allohning chegaralaridan tajovuz qilsa, bas, o‘shalar, ana o‘shalar, zolimlardir”, deb marhamat qiladi.
Payg‘ambarimiz Muhammad sallallohu alayhi vasallam: “Dinda haddan oshishdan ehtiyot bo‘linglar. Chunki, sizlardan oldin o‘tganlarni dinda haddan oshishlik halok qilgandir” deb uqtirganlar.
Shunday ekan, bugungi kundagi ko‘plab muammolarning ildizi mutaassiblik va haddan oshish ekanligini hammamiz chuqur anglashimiz lozim. Xulosa o‘rnida, bu kabi muammolarning yechimi sifatida Faqih doktor Vahba Mustafo Zuhayliy janoblarining ushbu so‘zlarini keltirish bilan yakunlaymiz: “Islom mo‘tadil din bo‘lib haqiqatlardan birortasida chetga chiqishga yoki haddan oshishga yo‘l qo‘ymasligini anglatadi. Islomda va boshqa dinlarda dinda haddan oshish ham, e’tiqodda bir taraflama va g‘ayritabiiy bo‘lish ham, haddan tashqari qattiq olish ham, juda bo‘sh qo‘yib yuborish ham yo‘q…”.
Alloh ta’olo barchamizni haq yo‘ldan adashtirmasin.
Kosonsoy tumani "Sodod" jome masjidi imom-xatibi
Bahodir Mirfayziyev
Manba: @Softalimotlar
Ayni kunlarda Namangandagi "Hidoya" o‘rta maxsus islom ta’lim muassasasida O‘zbekiston musulmonlari idorasi tasarrufidagi oliy va o‘rta maxsus diniy ta’lim muassasalariga 2026-2027 o‘quv yili uchun kirish imtihonlari boshlandi.
Shu munosabat bilan bugun O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari mazkur diniy ta’lim muassasasida bo‘lib, 2026-2027 o‘quv yili uchun kirish imtihonlari jarayonlari bilan yaqindan tanishdilar.
Muftiy hazratlari abituriyentlar va ularning yaqinlari uchun yaratilgan sharoitlarni ko‘zdan kechirib, sinovlarning ochiqlik, shaffoflik va xolislik tamoyillari asosida o‘tishini ta’minlash bo‘yicha amalga oshirilgan tashkiliy chora-tadbirlarga alohida e’tibor qaratdilar.
Xususan, imtihon zallari to‘liq videokuzatuv tizimlari bilan jihozlangan bo‘lib, ota-onalar kutish maydonchalarida jarayonni onlayn kuzatib bormoqdalar. Savollar xavfsizligi hamda xolis baholash tizimi qat’iy nazoratga olingan.
Muftiy hazratlari imtihon topshirayotgan yoshlarning ota-onalari bilan dildan suhbatlashib, ularning fikr-mulohazalarini tingladilar va abituriyentlar haqiga muvaffaqiyat tilab duo qildilar.
Respublika bo‘yicha imtihonlar hududlar kesimida tasdiqlangan reja-grafik asosida bo‘lib o‘tadi. Kirish test sinovlari o‘tkaziladigan aniq sanalar va imtihon manzillarining to‘liq ro‘yxati bilan ushbu havola orqali tanishishingiz mumkin: https://t.me/qabulmuslimuz.
Imtihon yangiliklarini @qabulmuslimuz telegram kanali orqali kuzatib borishingiz mumkin.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati