Mo‘tadillik - saodat
Islom dini biror shaxs, guruh, mol-dunyoga nisbatan va obro‘-e’tibor topish uchun qilinadigan har qanday mutaassiblik va firqalarga bo‘linishni qoralaydi, tarafkashlikni johiliyat holatiga o‘xshatadi.
Mutaassiblikning turli ko‘rinishlari bor bo‘lib, ular kishining o‘zi, mol-dunyosi, farzandlari, millatini boshqalardan afzal bilib, bu yo‘lda ashaddiy ravishda kurashishi demakdir. Mo‘tabar manbalarimizda ota-bobolari va o‘zining nasabi bilan faxrlanish tuyg‘usi kishini do‘zaxga tortadi deb ta’kidlangan.
Mutaassiblik turlaridan biri bu diniy mutaassiblikdir. Diniy mutaassiblik deganda, ma’lum bir dinda asos bo‘lgan, ushbu din vakillari amal qiladigan ta’limot va qoidalarga qarshi chiqish, diniy tushunchalarni shariat ko‘rsatmalariga zid ravishda o‘zicha talqin qilib, boshqalarni unga ergashishga chorlash nazarda tutiladi. Diniy mutaassiblikning eng katta xatarlaridan biri bu, dinlararo muloqotga rahna solishdir.
Dinda mutaassibona harakat, dinda chuqur ketish, haddan oshish, Qur’on va Sunnatda kelgan ta’limotlarga zid ravishda o‘z fikriga ergashishni qattiq qoralanadi. Dinda haddan oshish deganda shariat belgilab qo‘ygan chegaradan chiqib ketish tushuniladi. Bu ish aqidada bo‘lsin, so‘z yoki amalda bo‘lsin, baribir. Bu borada Alloh taolo Baqara surasida “Ushbular Allohning chegaralaridir. Bas, ulardan tajovuz qilmang. Va kim Allohning chegaralaridan tajovuz qilsa, bas, o‘shalar, ana o‘shalar, zolimlardir”, deb marhamat qiladi.
Payg‘ambarimiz Muhammad sallallohu alayhi vasallam: “Dinda haddan oshishdan ehtiyot bo‘linglar. Chunki, sizlardan oldin o‘tganlarni dinda haddan oshishlik halok qilgandir” deb uqtirganlar.
Shunday ekan, bugungi kundagi ko‘plab muammolarning ildizi mutaassiblik va haddan oshish ekanligini hammamiz chuqur anglashimiz lozim. Xulosa o‘rnida, bu kabi muammolarning yechimi sifatida Faqih doktor Vahba Mustafo Zuhayliy janoblarining ushbu so‘zlarini keltirish bilan yakunlaymiz: “Islom mo‘tadil din bo‘lib haqiqatlardan birortasida chetga chiqishga yoki haddan oshishga yo‘l qo‘ymasligini anglatadi. Islomda va boshqa dinlarda dinda haddan oshish ham, e’tiqodda bir taraflama va g‘ayritabiiy bo‘lish ham, haddan tashqari qattiq olish ham, juda bo‘sh qo‘yib yuborish ham yo‘q…”.
Alloh ta’olo barchamizni haq yo‘ldan adashtirmasin.
Kosonsoy tumani "Sodod" jome masjidi imom-xatibi
Bahodir Mirfayziyev
Manba: @Softalimotlar
“Yangi O‘zbekiston” jamoasi “Zakovat” kubogini qo‘lga kiritdi
O‘zbekiston Respublikasi davlat mustaqilligining 35 yilligi munosabati bilan O‘zbekiston musulmonlari idorasi Buxoro viloyati vakilligi hamda Buxoro viloyati hokimligi hamkorligida “Qur’on tinchlikka buyuradi” shiori ostida imom-xatib va imom noiblari o‘rtasida “Zakovat” intellektual bellashuvi tashkil etildi.
Tadbirda Buxoro viloyati hokimi o‘rinbosari A. Qalandarov, O‘zbekiston musulmonlari idorasi Buxoro viloyati vakili o‘rinbosari O. Avezov, Mir Arab oliy va o‘rta maxsus madrasasi ustozlari, mutasaddi tashkilotlar vakillari hamda ishtirokchilar qatnashdi.
Ochilish marosimida so‘zga chiqqanlar intellektual bellashuvlar diniy soha xodimlarining bilim va salohiyatini oshirish, o‘zaro hamjihatlik va hamkorlikni mustahkamlashda muhim ahamiyat kasb etishini ta’kidladilar.
Bellashuvda viloyatning 13 ta hududidan saralangan ishtirokchilardan tashkil topgan “Abu Hafs Kabir”, “Muhaddislar”, “Faqihlar”, “Buxoriylar avlodi”, “Naqshbandiylar” va “Yangi O‘zbekiston” jamoalari o‘zaro bellashdi.
Musobaqa “Qur’on ilmlari”, “Tajvidga oid blis savollari” hamda “Topqirlik va chaqqonlik” shartlari asosida o‘tkazilib, ishtirokchilar diniy-ma’rifiy, tarixiy va umumiy bilimlarga oid savollarga javob berdilar.
Qizg‘in va murosasiz kechgan bahslar yakuniga ko‘ra:
1-o‘rin — “Yangi O‘zbekiston” jamoasi;
2-o‘rin — “Abu Hafs Kabir” jamoasi;
3-o‘rin — “Buxoriylar avlodi” jamoasi.
G‘olib jamoaga “Qur’on tinchlikka buyuradi” intellektual bellashuvi kubogi tantanali ravishda topshirildi. Shuningdek, barcha faol ishtirokchilar esdalik sovg‘alari bilan taqdirlandi.
Ta’kidlanganidek, mazkur bellashuv diniy soha vakillari o‘rtasida bilim va tajriba almashish, kitobxonlik madaniyatini yuksaltirish, intellektual salohiyatni oshirish hamda jamiyatda tinchlik, hamjihatlik va ma’rifat g‘oyalarini keng targ‘ib etishga xizmat qiladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Buxoro viloyati vakilligi
Matbuot xizmati
