Ekologiya haqida gapirganda, atrof-muhitni Alloh taolo tomonidan bizga berilgan omonat ekanini tushunishimiz kerak.
Inson tabiatning egasi emas, balki uning himoyachisidir. Qur’oni karimda yer yuzidagi muvozanatni buzmaslik haqida shunday deyiladi:
«Yerni (Alloh xayrli ishlarga) yaroqli qilib qo‘yganidan keyin unda buzg‘unchilik qilmangiz!» (A’rof surasi, 56-oyat).
Tabiatni chiqindilar bilan ifloslantirish, suvni behuda isrof qilish va daraxtlarni sababsiz kesish buzg‘unchilikning bir ko‘rinishidir.
Ekologik madaniyatning eng go‘zal namunasi Payg‘ambarimiz alayhissalomning ushbu hadislarida namoyon bo‘ladi:
«Agar qiyomat qoyim bo‘lib qolsa-yu, birontangizning qo‘lida ko‘chat bo‘lsa, uni ekishga ulgursa, ekib qo‘ysin» (Imom Ahmad rivoyati).
Bu hadis bizga har qanday vaziyatda ham tabiatga hayot bag‘ishlash, ko‘kalamzorlashtirish naqadar savobli ish ekanini o‘rgatadi.
Suv – hayot manbai. Hatto daryo bo‘yida tahorat olganda ham suvni isrof qilmaslikka buyurilganmiz. Bugungi yoshlar suv va energiya resurslarini tejash orqali nafaqat tabiatni asraydilar, balki dinimizning muhim talabi bo‘lgan isrof qilmaslik tamoyiliga amal qiladilar.
Ekologik madaniyat iymonning bir bo‘lagidir. Tozalik va tartib bor joyda baraka bo‘ladi. Shunday ekan omonatni munosib saqlaylik!
Toshkent islom instituti
katta o‘qituvchisi Po‘latxon Kattayev
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Savol: Men yaqinda bir video ko‘rdim. Unda xo‘roz boqish, ayniqsa, oq xo‘roz boqish sunnat ekani, Payg‘ambarimiz alayhissalom ham uylarida xo‘roz boqqanlari aytilgan ekan. Shunday mazmunda hadis bormi?
Javob: Bismillahir Rohmanir Rohiym. Hadis sohasida yetuk allomalar xo‘roz haqida kelgan ikkita hadis sahih, ammo boshqalari, xususan, oq xo‘roz haqidagi hadislarni to‘qima yoki o‘ta zaifdir deganlar. Ikki hadisning birini imom Abu Dovud rahimahulloh Zayd ibn Xolid roziyallohu anhudan rivoyat qilgan: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallam “Xo‘rozni so‘kmanglar, chunki u namozga uyg‘otadi”, deganlar.
Ikkinchisini Abu Hurayra roziyallohu anhudan imom Buxoriy va Muslim rahimahullohlar rivoyat qilgan. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Xo‘rozning qichqirishini eshitsangiz, Allohdan fazl-marhamat so‘rang, chunki u farishtani ko‘rgan”, dedilar. Vallohu a’lam.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Fatvo markazi