Sayt test holatida ishlamoqda!
05 Avgust, 2026   |   22 Safar, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:50
Quyosh
05:18
Peshin
12:34
Asr
17:29
Shom
19:40
Xufton
21:10
Bismillah
05 Avgust, 2026, 22 Safar, 1448

Islomda kiyinish odobi

25.07.2022   4835   3 min.
Islomda kiyinish odobi

Islom insonni mukarram qilish bo'yicha ko'rgan choralar ichida libos masalasi ham bor. Bu masalada insonning kiyinish madaniyatiga rioya qilishi o'zi uchun obro' va martaba ekani, go'zallik va ziynat ekani bir nechta kitoblarimizda zikr qilingan.

Alloh taolo A'rof surasida marhamat qiladi: «Ey Odam bolalari, batahqiq, sizlarga avratingizni to'sadigan libos va ziynat libosini nozil qildik. Taqvo libosi, ana o'sha yaxshidir. Ana o'shalar Allohning oyat-belgilaridandir. Shoyadki eslasalar» (26-oyat).

Insonni hayvondan ajratib turadigan alomatlardan biri libosdir. Odamning avrati – aybini berkitib turishi uchun Alloh taolo unga libos ato qilgan. Libosning zaruri avratni pinhon tutadigani hisoblanadi. Lekin Alloh insonning avratdan boshqa a'zolarini ham to'sish ehtiyoji borligini inobatga olib, libosni ziynat tarzida nozil qildi. Huddi shuningdek, libosni o'z o'rnida, ya'ni shariatga muvofiq kiygan inson ziynatli hisoblanadi.

Yuqorida aytganimizdek, Alloh taolo kiyim-boshni insonga avratini to'ssin, o'zini tuzatsin, deb bergan. Ammo barcha sohada haddida turmagan inson bu o'rinda ham turli buzuqliklarga yo'l qo'ydi. Ba'zilari kiyim-boshni faxr va g'urur vositasi, ikkinchilari uni hayotdagi asosiy maqsad qilib oldi. Qadr-qiymatni ham kiyim-bosh bilan o'lchay boshladi. Uchinchilari kiyimni tor va yupqa kiyib, undan ko'zlangan asosiy maqsadni suiiste'mol qilishga kirishdi. Hususan, tarbiyasiz ayollar libosni aynan avratni bo'rttirib ko'rsatish uchungina kiydilar. Bu esa yuksak insoniy sharafni erga uradigan holatdir. Shuning uchun ham Islom bu ishlarda o'z ta'limotlarini joriy qildi.

Boshqa dinlar, tuzumlar va xalqlarning bu boradagi tasarruflariga qaraydigan bo'lsak, Islomdagi kabi mo''tadillikni ko'rmaymiz. Ular yoki u tarafga, yoki bu tarafga og'ib ketgan bo'ladilar.

Ularning ba'zilari eb-ichish, kiyish va sadaqa ishlarida tarki dunyo yo'lini tutib, imkoni bor narsani qilmasdan, o'zini o'zi qiynaydi. Albatta, hozirda bu toifadagilar oz.

Ba'zilar esa hayotni eb-ichish, kiyinishu o'yin-kulgidan iborat, deb xayol qiladi. Butun imkoniyatlarini mazkur narsalarga sarflaydi.

Yeb-ichishda ham, kiyinishda ham, sadaqa qilishda ham doimiy va chegarasiz ravishda isrofga yo'l qo'yadilar. Eng yomoni, bu masalada dunyoqarashlari noto'g'ri bo'lgani sababli eydigan taomlari, ichadigan ichimliklari, kiyadigan kiyimlari va qiladigan sadaqalari ila manmanlik, mutakabbirlik qiladilar. Hozirda xuddi shu toifa ko'pchilikni tashkil etadi.

Ming afsuslar bo'lsinkim, ba'zi musulmonlik da'vosini qilib yurganlar ham Islom ta'limotlaridan uzoqlashish, ularga amal qilmaslik oqibatida bu masalada xatoga yo'l qo'yadilar. Oqibatda turli-tuman muammolar kelib chiqadi.

 

Manbalar asosida tayyorlandi

 So'fiyev Abdulhakim

O'zbekiston musulmonlari idorasi Pop tumani bosh imom-xatibi

Boshqa maqolalar
Yangiliklar

O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi

04.08.2026   8169   2 min.
O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi

Shu yilning 3 avgust kuni O‘zbekiston Respublikasi Din ishlari bo‘yicha qo‘mitasi, BMT Taraqqiyot dasturi va Islom taraqqiyot banki hamkorligida “O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish: imkoniyatlar va qiyinchiliklar” mavzusida davra suhbati tashkil etildi. Unda mutaxassislar tomonidan ishlab chiqilgan O‘zbekistonda vaqf tizimini joriy etish konsepsiyasining natijalari va tavsiyalari taqdim etilib, atroflicha muhokama qilindi.


Davra suhbatida qator davlat, nodavlat va diniy-ma’rifiy tashkilotlar vakillari, jumladan, O‘zbekiston musulmonlari idorasi, “VAQF” xayriya jamoat fondi, Ijtimoiy himoya milliy agentligi, Istiqbolli loyihalar milliy agentligi, Iqtisodiyot va moliya, Adliya hamda Madaniyat vazirliklari, Markaziy bank, Soliq qo‘mitasi va Savdo-sanoat palatasi mas’ullari, shuningdek, O‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi va Toshkent islom instituti ustozlari hamda islom moliyasi yo‘nalishida faoliyat yuritayotgan konsalting kompaniyalari vakillari ishtirok etdi. 
 

Islom ijtimoiy moliyasining muhim vositasi bo‘lgan vaqf tarixan ijtimoiy farovonlik va jamiyat rivojini ta’minlashning muhim institutsional mexanizmi bo‘lib xizmat qilgan. Zamonaviy sharoitda u barqaror rivojlanishga ulkan hissa qo‘shuvchi tizim sifatida e’tirof etilmoqda. Jahon banki, Xalqaro islom moliya ta’limi markazi (INCEIF) va Xalqaro islom moliyasi shariat tadqiqot akademiyasi (ISRA)ning hamkorlikdagi hisobotiga ko‘ra, bugungi kunda global vaqf aktivlarining qiymati 100 milliarddan 1 trillion AQSH dollarigacha baholanmoqda.
 

Tadbir davomida soha mutaxassislari tomonidan qator dolzarb mavzularda ma’ruzalar qilindi. Xususan, islom moliyasi bo‘yicha xalqaro ekspert, doktor A’lam Asadov “Vaqfning asosiy tamoyillari, barqaror rivojlanish va xalqaro ilg‘or tajriba” mavzusida hamda BMTTD eksperti, doktor Ixtiyorjon To‘raboyev “O‘zbekistondagi hozirgi vaqf tizimining holati: asosiy kamchiliklar va tarkibiy muammolar” mavzusida taqdimot qilishdi. Taqdimotlar yakunida “Al-Muomalat” kompaniyasi rahbari Iskandar Tursunov, “Mezon kengashi” direktori Muzaffar Xusniddinov hamda “Islamic Business and Finance” (IsBF) ta’sischisi Jahongir Imamnazarovlar tizimni rivojlantirish bo‘yicha o‘zlarining amaliy taklif va mulohazalarini o‘rtoqlashdi. 
 

Xulosa qilib aytganda, mazkur tadbir manfaatdor tomonlar uchun O‘zbekistonda tizimli vaqf mexanizmini joriy etishning tegishli huquqiy, me’yoriy va institutsional bazasini ishlab chiqish bo‘yicha muhim muhokama maydoni bo‘lib xizmat qildi.

 

O‘zbekiston musulmonlari idorasi

Matbuot xizmati

O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi O‘zbekistonda vaqf tizimini rivojlantirish istiqbollari muhokama qilindi
O'zbekiston yangiliklari