Saudiyalik qadimgi tillar bo'yicha mutaxassislar, Makka shahrida topilgan 1400 yillik toshdagi matnni o'qiy olishdi. Rlanet-today ma'lumotiga ko'ra, artefaktdagi yozuvda arab davlat arbobi va siyosatchi, Payg'ambarimiz Muhammad sollallohu alayhi va sallamning eng yaqin sahobalaridan biri, uchinchi roshid xalifa Usmon ibn Affon roziyallohu anhu haqida so'z boradi.
Bundan avval ushbu matn hijratning 24-yilida, ya'ni 1419 yil oldin tuzilgani haqida taxmin qilingan edi. Endi qadimiy tillar bo'yicha mutaxassislar bu taxminni tasdiqlashdi. Butun ekspertlar guruhi matnning birinchi qatorini o'qiy olishga muvaffaq bo'lishdi. Unda shunday yozilgan: "men Zuhayr Allohga ishondim va 24 yilda ibn Affonning vafot etgan vaqtini yozdim".
Makkada topilgan artefakt so'nggi paytlarda arxeologlar tomonidan topilgan eng muhim topilmalardan biri sifatida tan olingan. Olimlar aslida islom tarixi boshlanishidagi eng muhim voqealar haqida hikoya qiluvchi hujjatli dalillarni oldilar.
O'zbekiston musulmonlari idorasi matbuot xizmati
Bismillahir Rohmanir Rohiym
حدثنا أبو جعفر محمد بن علي الوراق نا عبيد الله بن موسى نا الأعمش عن شقيق قال: كنت مع عبد الله في المسجد وأبي موسى فقالا: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم :إن بين يدي الساعة أياما ينزل فيها الجهل ويرفع فيها العلم ويكثر فيها الهرج. والهرج: القتل.
Shaqiq roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Masjidda Abdulloh va Abu Muso bilan birga edim, ular bunday dedi: “Rasululloh sollallohu alayhi va ’alaa olihi vasallam: “Qiyomat arafasida shunday kunlar keladiki, unda jaholat yoyilib, ilm ko‘tariladi va harj ko‘payadi. Harj – qatl”, deganlar”.
Abu Said Haysam ibn Kulayb Shoshiyning
“Musnadi Shoshiy” asaridan
Davron NURMUHAMMAD tarjimasi