Қуръони каримни асл араб тилида ўқиш ва ёдлаш инсонни икки дунё саодатига етаклайди. Айниқса, Қуръонни тартил ва оҳанг билан безаб ўқиш кишиларни ром этади. Зеро, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Қуръонни овозингиз билан безанг!” деганлар (Имом Абу Довуд ва Имом Насоий).
Дарҳақиқат, гўзал сўз гўзал овоз билан янада ёқимли бўлади. Унинг хушовозда ўқилиши одамларда Қуръони каримни тинглашга бўлган мойилликни янада кучайтиради.
Ана шундай хушовоз қорилардан бири, Тошкент шаҳри Кўкча даҳасидаги “Шайх Зайниддин” жоме масжиди имом ноиби, хушовоз ҳофизи Қуръон Муҳаммадлоиқ қори Аминовнинг Қуръони каримни ўқишни ўрганувчилар учун мўлжалланган икки китоби – “Бошланғич араб тилидан ҳуснихат дафтари” ва “Бошланғич араб тилидан ўқиш китоби” пойтахтдаги “Sano Standart” нашриётида чоп этилди.
Ушбу икки рисола Қуръони каримни тўғри ўқишни ўрганишни истаганлар учун ажойиб туҳфа бўлди. Муаллифнинг “Бошланғич араб тилидан ҳуснихат дафтари”да араб тили ёзувига оид энг биринчи галдаги қонун-қоидалар, тўғри ва чиройли ёзиш кўникмалари баён этилган.
Биринчи китобда дастлаб, араб тили алифбоси, ҳарфларнинг қўшиб ёзилиш ҳолатлари, ҳаракатлар келтирилган. Шундан сўнг, араб тили ҳарфлари ва уларнинг ёзилиши берилган. Ўрганувчиларга осон бўлиши учун араб тили ҳарфларининг талаффуз қилиниш қоидалари, ўзбек тилидаги ҳарфларга мутаносиблиги ҳамда араб рақамларининг ёзилиши ҳам баён этилган. Ўрганувчилар ҳарфларнинг ёзилишини машқ қилишлари учун алоҳида варақлар ҳам ажратилган.
Муҳаммадлоиқ қори Аминовнинг иккинчи китоби “Бошланғич араб тилидан ўқиш китоби” аввалги рисоланинг узвий давоми бўлиб, унда Қуръони карим ўқишни ўзлаштиришга оид маълумотлар берилган.
Иккинчи рисола 2 қисмдан иборат бўлиб, биринчи қисмда ҳарфларнинг тўғри талаффуз қилиниши (маҳражи) ёзма ва расмлар орқали тушунтирилган. Шунингдек, ҳафрларнинг ёзилишига оид ҳусниҳатлар ҳам берилган. Рисоланинг иккинчи қисми эса тажвид қоидаларига бағишланган бўлиб, унда Қуръони каримни тўғри ўқишга оид қонун-қоидалар баён этилган.
Китоблар муаллифининг кўп йиллик Қуръони карим тажвидини ўргатишга оид тажрибалари, машҳур қориларнинг Каломуллоҳни тўғри ўқиш учун қўллаган усуллари ва бошқа замонавий методлар асосида ёзилган.
Осон ва равон тарзда ёзилган ушбу икки рисолани Аллоҳ таоло Қуръонга ошно халқимизнинг учун фойдали ва муборак қилсин!
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
Савол: Тавоф қилиш асносида зиёратчилар бир-бирлари билан ёки телефон орқали гаплашишлари мумкинми? Айрим одамлар бемалол гаплашиб кетаётганларига кўзимиз тушиб қолади.
Жавоб: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм. Тавоф асносида зарур гапларни гаплашиш, билмаганини илмли инсонлардан сўраши каби ишлар мубоҳ ҳисобланади. Ҳожати йўқ, бекорчи гапларни гаплашиш тақиқланади.
Ибн Аббос розияллоҳу анҳумодан ривоят қилинади. Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам бундай дедилар: “Байтуллоҳ атрофида тавоф қилиш худди намоз кабидир. Фақатгина унда гапиришингиз мумкин. Кимки унда гапирса, фақат яхшиликни гапирсин” (Имом Термизий ривояти).
“Гапирса, фақат яхшиликни гапирсин” ибораси уламолар томонидан Аллоҳ таолони зикр қилиш, фойдали илм ўрганиш ва ўргатиш каби савоб бериладиган амаллар деб, шарҳланган.
Тавоф – савоби улуғ амал ҳисобланади, қолаверса, хорижий ўлкалардан борувчилар учун бошқа жойда топа олмайдиган амал ҳамдир. Шу сабабли бундай муқаддас маконларда, ғанимат вақтларда дуо-ю илтижолар, тавба-ю истиғфорлар билан машғул бўлмоқ лозим. Бундай фурсатни олди-қочди гаплар билан ўтказиб юбориш мўл-кўл савоблардан бебаҳра қолишга сабаб бўлади. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази.