"Эй, яхшилик талабида юрган банда, шошил"
Рамазон ойи инсонларга қарата нидо қилади: "Эй яхшилик талабида юрган банда, шошил, Aллоҳнинг раҳмати, мағфирати ва дўзаҳдан озод қилишида ҳаммадан ўзиб кет. Насфингга қарши Раҳмон зотнинг ризосига етиш учун кураш. Эй, ёмонлик талабидаги банда, бу ишингни тўхтат, маъсиятлардан тийил. Aллоҳ таолога тавба қил. Мана шу ойда Aллоҳ таолога қарши бўлишни бас қил!"
Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: "Рамазон ойининг биринчи кечасида шайтонлар ва исёнкор жинлар кишанланади. Жаҳаннам эшиклари ёпилади, бирорта эшиги ҳам очиқ қолмайди. Жаннат эшиклари очилади, бирорта эшик ҳам ёпиқ қолиб кетмайди. Бир нидо қилувчи: "Эй яхшилик талабидаги (банда) шошил, эй ёмонлик талабидаги (банда) бас қил!", деб нидо қилади", дедилар.
Ҳақиқий рўза соҳибини савобли ишларга чорлайди, унга яхшиликларни чиройли қилиб кўрсатади. Уни маъсият ва гуноҳлардан узоқлаштиради. Шунинг учун ҳам Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: "Рамазонга етиша туриб, мағфират қилинмай қолган банданинг бурни ерга ишқалансин", дедилар.
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: "Кимки ёлғон, бўҳтон сўзни ва унга амал этишни тарк этмаса, унинг емай-ичмай тутган рўзасига Aллоҳнинг ҳожати йўқ", дедилар.
Баъзи салафи солиҳлар: "Энг осон рўза фақат ейиш ва ичишдан тийилишдир. Чунки буни ҳамма қила олади", дейишган.
Қалбни Aллоҳга боғлаш, тилни ғийбат, бўхтон ва ёлғондан тийиш, қулоқни бекорчи куй-қўшиқ ва бировлар ҳақида айтилган турли гапларни эшитишишган сақлаш, тилни гуноҳ ва фоҳиша сўзларни айтишдан асраш, қўлларни ҳаромни ушлаш ва мусулмонларга азият беришдан асраш, оёқларни ҳаромга боришдан асраш ила тутилган рўза Aллоҳ таоло Ўзининг каломида сифатлаган тақвога етиш учун бир васила бўлади.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
"Эй иймон келтирганлар! Сизлардан аввалгиларга фарз қилганидек, сизларга ҳам рўза фарз қилинди. Шоядки тақводор бўлсангиз".
Демак, оятда талаб қилинган тақводорликка юқорида санаб ўтган амаллар ила етамиз.
Рамазон ойида мўмин банда учун нафсида икки нарса жамланади. Биринчи, кундузи рўза билан жиҳод қилишлик. Иккинчиси, кечаси "қиёмул лайл" билан жиҳод қилишлик. Кимдаки мана шу икки жиҳодни жамласа, ҳақларини адо қилса ва қийинчиликларига сабр қилса, унга беҳисоб ажр-ҳасанот ёзилади.
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: "Одам боласининг барча амали ўзи учун. У амаллари учун ўнтадан етмиштагача ажр олади. Aллоҳ таоло айтади: "Рўза мен учундир. Уни ажрини ўзим белгилайман"".
Кимга Aллоҳ таоло раҳм қилса у раҳм қилинганлардан бўлибди. Ким рамазондаги яхшиликлардан маҳрум бўлса, у барча яхшиликлардан маҳрум бўлибди. Ким охират учун ҳеч нарса ғамлаб олмаган бўлса, у маломатга учраганлардан бўлибди.
Aллоҳ таоло ҳар куни жаҳаннамдан бандаларини озод қилади. Биз ҳам улардан бўла оламизми?!
“Ҳадис ва ислом тарихи фанлари” кафедраси мудири Ф.Хомидов
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Қачонки сиз намозда ташаҳҳуд ва саловот ўқиётганингизда, илтимос, қалбингиз тўлиқ ҳозир бўлсин ва айтаётган калималарингизни маъносини тушуниб айтинг:
1. “Ат-таҳиййату лиллаҳ…”
Сиз Подшоҳ — Аллоҳ ҳурзуридасиз. Унга ҳеч қандай тўсиқсиз бевосита салом беряпсиз. Гўёки шу лаҳзада Аллоҳ билан “суҳбатдасиз”. Тасаввур қилинг, сизнинг саломингиз қандай бўлиши керак? Албатта, кимга мурожаат қилаётганингизга мос, ихлос ва ҳурмат билан бўлиши лозим.
2. “Вас-салавоту ват-тоййибат”
Бу намоз — фақат Сенинг юзинг учун, эй Аллоҳ! Бу — Сенинг рубубиятингни тан олишдир.
3. “Ас-салому алайка айюҳан-набиййу ва раҳматуллоҳи ва баракотуҳ”
Аллоҳга салом берганингиздан сўнг, энди Пайғамбарга салом йўллайсиз. Шу кичикгина ўтиришда сиз Раббул-оламин ва Унинг Расули — Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам билан “учрашгандай” бўласиз. Бу манзарани, бу улуғ мажлисни бир лаҳза бўлса ҳам қалбингизда тасаввур қилинг.
4. “Ас-салому алайна ва ала ибадиллоҳис-солиҳийн”
Сиз ўзингизга ҳам гўзал салом беряпсиз (“ўзингизга гўзал салом беринглар”). Ўзингизни шу нур доирасига киритдингиз. Подшоҳ ва Унинг Расули ҳузурида ўзингизга салом бердингиз. Сўнгра Аллоҳнинг солиҳ бандаларига салом берасиз — гўё сиз ҳам улар сафига қўшилгандек бўласиз.
Бутун дунёда шу боғланишдан кўра гўзал, юксак ва пок алоқа борми?!!
Эй намоз ўқувчи! Илтимос, намозингиздаги шу оддий, лекин жуда улуғ лаҳзаларнинг лаззатини қўлдан бой берманг. Сиз бир кунда беш марта Аллоҳ, Унинг Расули, ўзингиз ва солиҳ бандалар билан “учрашасиз”.
Лекин салом берганингизда, кимга салом бераётганингизни эсланг!
Аллоҳим! Бизга ўргатганингдан фойда бер, бизга фойдали илм ўргат ва илмимизни зиёда қил. Омин, эй Роббул-оламийн.
Башариятга таълим берган зотга салавот айтиб туринг:
У зотга салавот ва саломлар бўлсин.
Салавот айтинг:
— тиз чўкиб ўтириб, қушчаси ўлган боланга тасалли берган зотга;
— муҳаббатни “Мени Оиша ҳақида озорламанглар” деган сўз билан ифодалаган зотга;
— бир куни унга озор бермагани учун касал бўлиб қолган яҳудийни бориб ҳолидан хабар олган зотга;
— Қиёмат куни: “Умматим! Умматим!” деб нидо қиладиган зотга.
Аллоҳим, Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламга салавот ва саломларингни ёғдир!
Ҳомиджон қори ИШМАТБЕКОВ