Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
02 Апрел, 2026   |   13 Шаввол, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
04:45
Қуёш
06:05
Пешин
12:32
Аср
16:57
Шом
18:53
Хуфтон
20:07
Bismillah
02 Апрел, 2026, 13 Шаввол, 1447

Дин – илм ва амалдир!

09.01.2021   2851   1 min.
Дин – илм ва амалдир!

Баъзилар динни фақатгина баданий ибодатдан иборат деб ўйлашади. Ҳолбуки, дин илм ва ибодатдир. Илмсиз дин фалокатдир.

Ўйлаб кўринг, бир пайтлар шундай кишилар чиқдики, саҳобалар уларнинг қилган амаллари олдида ўз амалларини оз ҳисоблаб қолишди. Аммо у кишиларда ибодат бўлсада англаш йўқ эди, фиқҳ йўқ эди, илм йўқ эди. Оқибат шу бўлдики, улар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан сўнг башариятнинг энг гултожлари бўлган саҳобалар розияллоҳу анҳумга қарши қилич кўтаришди.

Имом Молик роҳимаҳуллоҳ айтадилар: “Бир қавм ибодатни исташди, илмни зое қилишди. Оқибатда Муҳаммад алайҳиссаломнинг умматига қилич яланғочлаб қарши чиқишди. Агар улар илм олишганида илм уларни бундан тўсган бўлар эди!”.

Ҳасан Басрий роҳимаҳуллоҳ айтадилар: “Илмсиз амал қиладиган киши ислоҳдан кўра кўпроқ фасод қилади. Илмни шундай талаб қилингки, ибодатга зарар етмасин. Ибодатни шундай қилингки, илмга зарар етмасин!”.

Ибодатнинг кўпи илмдан беҳожат қилмайди. Дин ва дунёни тушуниш албатта илмдадир!

Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Олимнинг обиддан афзаллиги худди тўлин ойнинг бошқа юлдузлардан афзаллиги кабидир”, дейдилар.

Бугун ҳам мусулмон умматини қони тўкилишида динсизлар билан бир қаторда илмсиз мусулмонларнинг, ақидаси бузуқ обидларнинг ҳам яхшигина ҳиссаси бор. Зеро, бир мусулмоннинг ноҳақдан қони тўкилганидан, Аллоҳ учун бу дунёнинг йўқ бўлиб кетиши енгилроқдир!

Абдулқодир Полвонов

Мақолалар
Бошқа мақолалар
Мақолалар

Аллоҳим, мени ҳам офиятда қил

02.04.2026   1149   2 min.
Аллоҳим, мени ҳам офиятда қил

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

Ризқ инсонлар дунё ишларидан излаган, қидирган ва сўраган нарсаларининг барчаси эмас, балки бир бўлагидир. Кимдир дунёда аёл излайди ва бу эса инсонни дунёдан излайдиган нарсаларининг энг муҳимидир. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Дунё бир матоъ (ҳузурланиш)дир. Дунё матосининг энг яхшиси солиҳа аёлдир”[1], деганлар.

Шунингдек, дунёда кимдир кўзининг қорачиғи ва ундан кейин унинг меросхўри бўладиган зурриётни сўрайди. Зеро, бу пайғамбарлар ва солиҳ кишилар даъват қилган ишдир.

Иброҳим алайҳиссалом Аллоҳ таолога: “Роббим, менга солиҳлардан ато эт"[2], дедилар.

Закариё алайҳиссалом Аллоҳ таолога: "Эй Роббим, менга Ўз ҳузурингдан яхши зурриёт бергин. Албатта, сен дуони эшитувчисан"[3], дедилар.

Шунингдек, дунёда кимдир тинчликни сўрайди. Бу эса, инсонлар ўзлари учун сўрайдиган муҳим нарсаларнинг биридир.

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Аллоҳдан кечиришини ва тинчликни сўранглар. Бас албатта бирор-бир кишига иймондан кейин тинчликданда яхшироқ нарса берилмади”[4], деганлар.

Қунут дуосида: “Офиятда қилган кишиларинг қаторида мени ҳам офиятда қил”, дейилган.[5]

Буларнинг барчаси дунёвий истаклар, сўровлар ҳамда Аллоҳ таолога таваккул қилишнинг боғловчиларидир.

Мўмин банда солиҳа аёл ва солиҳ фарзанд билан ризқлантиришига Роббига таваккул қилади. Аллоҳнинг солиҳ бандалари дуо қилганларидек: Улар: «Эй Роббимиз, Ўзинг бизга жуфти ҳалолларимиздан ва зурриётларимиздан кўзимиз қувонадиган нарса ҳадя эт ҳамда бизларни тақводорларга йўлбошчи эт»[6].

Мусулмон киши Роббиси унга офият ва нусрат бергунича У Зотга таваккул қилаверади.

Юсуф Қаразовий раҳимаҳуллоҳнинг
"Таваккул" китобидан Яҳё домла АБДУРАҲМОНОВ таржимаси


[1] Имом Аҳмад, Имом Муслим ва Имом Насоий Ибн Умардан ривоят. қилганлар. Шунингдек, Саҳиҳ ал- Жомиъу ас- Сағийр китобида ҳам ривоят. қилинган (3413).
[2] Соффат сураси, 100-оят.
[3] Оли Имрон сураси, 38-оят.
[4] Имом Термизий ривоят қилган (464). Шунингдек, Имом Аҳмад, Абу Довуд, Насоий ва ибн Можа Ҳасан ибн Али розияллоҳу анҳумодан ривоят қилишган.
[5] Имом Аҳмад ва Имом Термизий Абу Бакрадан ривоят. қилинган (Саҳийҳ ал- Жомиъу ас- Сағийр: 3632).
[6] Фурқон сураси, 74-оят.

Мақолалар