Sayt test holatida ishlamoqda!
05 Aprel, 2026   |   16 Shavvol, 1447

Toshkent shahri
Tong
04:39
Quyosh
06:00
Peshin
12:31
Asr
16:59
Shom
18:56
Xufton
20:11
Bismillah
05 Aprel, 2026, 16 Shavvol, 1447

Mavlid oyi – Payg'ambarimiz alayhissalom haqlarida yanada ko'proq bilishga qulay fursat

11.10.2021   1932   4 min.
Mavlid oyi – Payg'ambarimiz alayhissalom haqlarida yanada ko'proq bilishga qulay fursat

Imom Termiziy rahimahulloh o'z “Sunan”larida Oisha roziyallohu anhodan rivoyat keltiradilar: Payg'ambar alayhissalomni (sahobalar dushmanlardan) qo'riqlashar edi, Alloh taolo: “Ey, Rasul! Rabbingizdan Sizga nozil qilingan narsa (oyatlar)ni (odamlarga) etkazing! Agar (buni) qilmasangiz, Uning risolasi (topshirig'i)ni etkazmagan bo'lursiz. Alloh Sizni odamlar (zarari)dan saqlagay. Albatta, Alloh kofirlar qavmini hidoyat sari yo'llamagay” (Moida surasi, 67-oyat)ni nozil qilganida Rasululloh sollallohu alayhi vasallam boshlarini chodirdan chiqarib: “Sizlar ketaveringlar, Alloh taoloning O'zi meni himoyalaydigan bo'ldi”, dedilar.

Imom Ibn Kasir rahimahulloh ushbu oyatning tafsirida aytadilar: "Bu oyatning mazmuni quyidagicha: "Ey, Muhammad! Siz mening risolatimni odamlarga etkazing, Men sizni himoya qilib turaman, dushmanlaringiz ustidan g'olib kelishingiz uchun sizni qo'llab-quvvatlab turaman, hech qo'rqmang va tashvish chekmang, sizga ulardan birortasining qo'li ham etmaydi, ozor ham etkaza olmaydi"".

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Abu Jahl: "Muhammad sizlarni oldingizda yuzini erga ishqalaydimi?" deb so'radi. Unga: "Ha", deb javob berishdi. Shunda u: "Lot va Uzzo butlari haqqi hurmati qasam ichib aytaman, agar uni o'sha holatda turganini ko'rsam, bo'ynini oyog'im bilan bosaman, yuzini tuproqqa belayman", dedi. Abu Jahl kelganida Rasululloh sollallohu alayhi vasallam namoz o'qiyotgan edilar. Muborak bo'yinlarini oyog'i bilan bosmoqchi bo'lganida birdan orqasiga tisarilib ketdi va ikki qo'li bilan o'zini nimadandir qo'riy boshladi. Bu holatni ko'rganlar undan: "Senga nima bo'ldi?" deb so'rashdi. Shunda u: "Men bilan uning oramizda olovli bir o'ra paydo bo'lib, undan qo'rqinchli qanot chiqdi", deb javob berdi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytadilar: "Agar u menga yaqinlashganida, farishtalar uni burda-burda qilib tashlar edilar" (Imom Buxoriy va Imom Muslim rivoyati).

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Allohning himoyasi ostida hamrohlari Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu bilan Makkadan yashirincha chiqdilar va Savr g'origa etib kelib, mushriklarning ayg'oqchilari ko'zidan o'sha erga yashirindilar. Mushriklar ham jon-jahdlari bilan ikkovlonni axtarib Savr g'origa keldilar. G'orning og'ziga yaqin kelgan chog'larida Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu halok bo'ldik, deb o'yladilar va Rasulullohga: "Agar birortasi oyog'ining ostiga qarasa bizni ko'rib qoladi", dedilar. Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Alloh taoloning va'dasiga qattiq ishongan holda: “Ey, Abu Bakr, uchinchilari Alloh bo'lgan ikki kishining holati qanday bo'ladi, deb o'ylaysiz?!" dedilar (Imom Buxoriy va Imom Muslim rivoyati).

Uhud jangi kunida farishtalar Rasulullohning himoyalari uchun osmondan tushdilar. Mushriklar u zotning ustlariga yopirilib kelgan va sahobalar mag'lub bo'lib qochayotgan vaqtlari edi. Sa'd ibn Abu Vaqqos roziyallohu anhu aytadilar: "Uhud kuni Rasulullohning o'ng va chap tomonlarida oppoq kiyinib olgan ikki kishini ko'rdim. Men ularni ilgari ko'rmagan edim, keyin ham ko'rmadim. Ya'ni, ular Jabroil va Mikoil farishtalar alayhumassalom edilar (Imom Buxoriy va Imom Muslim rivoyati).

Homidjon domla Ishmatbekov,

O'zbekiston musulmonlari idorasi

raisining birinchi o'rinbosari.

 

Maqolalar
Boshqa maqolalar

Ruh jismning qayerida bo‘ladi?

03.04.2026   8359   1 min.
Ruh jismning qayerida bo‘ladi?

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Yaratganning borligini inkor qiladiganlar asosiy sabab qilib ko‘rmaganliklarini ko‘rsatadilar. Ular bu gapni aytishdan avval ushbu oyatni yaxshilab o‘ylab ko‘rsinlar: “O‘zingizda ham (mo‘jizalar bor), ko‘rmaysizlarmi”.

Jismimiz ruhimiz tufayligina harakat qiladi. Agar ruh chiqib ketsa harakatdan to‘xtaymiz. Ruh degan so‘zni ko‘pchilik eshitgan. Lekin uni kim ko‘rgan? Uning qayerda bo‘lishini kim biladi? U yurakda bo‘ladimi yoki miyamizdami?

Olimlarning birortasi bunga aniq javob bera olmaydilar. Ruhning vazni bor deya jar solgan olim ham buni bilmaydi. Ruhning vazni bo‘lmaydi. Vazni bor degan olimni jasaddan chiqib ketgan havo yoki yurak urishi tufayli yuzaga keladigan bosim chalg‘itgan bo‘lishi mumkin.

Demak, ruhni hech kim ko‘rmagan. Uning qayerda joylashishi, jismni qanday harkatga keltirishini birota olim bilmaydi. Insonning bir qo‘li falokat tufayli uzilib tushsa, uni harakatga keltirgan ruh qayerga ketadi? Buni ham hech kim bilmaydi. Lekin dunyo olimlari ruhning borligini inkor etmaganlar.

Ruhning borligiga ko‘pchilik ishonadi. Tanamiz harakatga kelishi, tirikligimiz belgisi ham aynan ruh bilan bog‘liqdir. Bu narsa ham Alloh taoloning mo‘jizalaridan biridir. O‘zimizdagi mo‘jizalarni inkor etmagan holda koinotdagi ilohiy mo‘jizalarni qanday inkor eta olamiz?! Bu aqli bor kishining ishi emas-ku, axir.


Shayx Muhammad Mutavalli Sha’roviy rahimahullohning
"Allohning borligiga aqliy dalillar" kitobidan