Brenda toqqa tirmashib chiqishni orzu qiladigan qiz. Bir kuni jasorat etib toqqa chiquvchilar safiga qo‘shildi. Borib qarasa, qarshisidan devor kabi tik qoya va qiyalik chiqdi. Qattiq qo‘rqayotganiga qaramay, Brenda qat’iyatli edi; xavfsizlik kamarini taqdi, arqonni mahkam tutib qoyaning tik yuziga qarab tirmasha boshladi. Bir oz tirmashganidan so‘ng bir o‘yiq joy topdi...
U yerda osilib turarkan, yuqorida arqonni tutib turgan kishi toliqqanidan arqonda silkina boshladi. Keskin silkingan arqon Brendaning ko‘zining oldidan shuvillab o‘tib ketdi va uning linzasini uchirib yubordi. Linza juda kichkina edi. Shu bois uning topilishidan umid qilmasa ham bo‘lardi. Linza qiyalikda bir joyga tushdi, Brenda endi xira ko‘rayotgan edi.
Brenda linzasini o‘zi topishidan umid uzib Allohga astoydil nola qila boshladi.
“Allohim! Sen bu yerdagi barcha tog‘larning qo‘riqlovchisisan. Bu tog‘lardagi har bir toshni va yaproqni bilganing kabi mening linzam tushgan joyni ham bilasan, uni topishimga madad ber!”
Suqmoq yo‘ldan yurib quyiga indilar. pastga tushganlarida tirmashish uchun bu yerga kelgan yangi guruh bilan duchlashdilar. Ulardan biri: “Orangizda linzasini yo‘qotgan kishi bormi?” deb qoldi.
Brendaga keyinroq linzani bir chumoli sudrab borayotganini gapirib berishdi. Qoya yuzidan chumoli yurib borayotganda qizlarning e’tiborini qandaydir bir porlagan narsa tortgan. Uyga qaytganidan so‘ng Brenda otasiga linzani qanday yo‘qotib, qanday topib olganini so‘zlab berdi.
Karikaturachi bo‘lgan otasi og‘zida linzani tishlab sudrab borayotgan chumoli rasmini chizadi va uning tepasiga mana bu so‘zlarni yozadi: “Allohim! Buni nega olib ketayotganimni bilmayman. Buni yeya olmayman va sudrashimga ham g‘oyat og‘ir. Ammo uni tashishimni Sen istaganing uchun tashiyapman... bu og‘ir yukni nega tashiyapman?” demayman.
Turkchadan Damin JUMAQUL tarjimasi
Inson tanasidagi eng hayratli alomatlardan biri – uning barmoq izlaridir.
Agar ikki egizak bir tuxumdan yaralgan bo‘lsa – zero ba’zi egizaklar ikki tuxumdan, ba’zilari esa bir tuxumdan yaraladi – hatto shunday holatda ham ularning barmoq izlari bir-biridan mutlaqo farq qiladi.
Bu haqiqatga Alloh subhanahu va taolo O‘zining aziz Kitobida ishora qilib shunday marhamat qiladi:
“Inson Bizni, uning suyaklarini jamlay olmas, deb o‘ylarmi? Ha, Biz uning barmoq uchlarini ham asl holiga keltirishga qodirmiz” (Qiyomat surasi, 3–4-oyatlar).
Zamonaviy ilm-fan barmoq izlarida yuzga yaqin o‘ziga xos alomat borligini aniqladi. Agar ikki barmoq izida ana shu yuz alomatdan o‘n ikkitasi o‘zaro mos kelsa, u holda bu ikki iz bir insonga tegishli deb qabul qilinadi.
Tasodifan ikki barmoq izining bir xil chiqish ehtimoli esa oltmish to‘rt milliarddan bittadir. Ya’ni yer yuzida oltmish to‘rt milliard inson yashagan taqdirda ham, shundagina bir juft barmoq izining o‘xshab qolish ehtimoli paydo bo‘ladi. Holbuki, dunyo aholisi 8 milliardni tashkil etadi, xolos.
Barmoq izlarining shakli ham favqulodda murakkabdir. Unda yoylar, egri chiziqlar, burilishlar, burchaklar, tarqalishlar, mayda chiziqlar, chuqurchalar va tarmoqlanishlardan iborat noyob tuzilish mavjud.
Ayrim tibbiyot muassasalarida bir barmoq izi namoyish qilinib, uning ostiga o‘n besh mingta boshqa barmoq izi qo‘yilganida ham, ulardan ikkitasi hatto yetti nuqtada ham mutlaq o‘xshash chiqmagan.
Barmoq izi inson ona qornida bo‘lganidayoq, homilaning oltinchi oyida shakllana boshlaydi va inson o‘lguniga qadar o‘zgarmasdan saqlanadi.
Yana ham hayratlisi shuki, agar barmoq uchidagi teri butunlay olib tashlansa, uning o‘rnida qayta o‘sib chiqqan yangi terida avvalgi barmoq izining o‘zi yana paydo bo‘ladi.
Ayrim jinoyatchilar barmoq izlarini yo‘qotish uchun jarrohlik amaliyotlarini o‘tkazganlar. Ular barmoq terisini kesib tashlab, boshqa joydan olingan terini ko‘chirib o‘tkazganlar. Ammo oradan bir necha oy o‘tgach, avvalgi barmoq izlari yana qayta namoyon bo‘lgan.
Chunki bu – Alloh taolo insonga bergan ilohiy muhrdir. Uni bashar quvvati yo‘q qilib tashlay olmaydi.
Qiyomat kuni Alloh taolo insonlarni qayta tiriltirganida ham ana shu chiziqlar, chuqurchalar, tarmoqlar va mayda belgilar yana avvalgi holiga qaytariladi.
Alloh taolo marhamat qiladi: “Ha, Biz uning barmoq uchlarini ham asl holiga keltirishga qodirmiz” (Qiyomat surasi, 4-oyat).
Bu – Alloh taoloning buyuk oyatlaridan biridir. Inson hali ona qornida ekan, bu naqshlar qanday yaratiladi? Keyin inson o‘lganidan so‘ng Alloh taolo ularni qanday qilib yana avvalgi holiga qaytaradi?
Bu savollarning o‘zi inson qalbini tafakkurga, aqlni esa Yaratuvchining qudrati haqida mulohaza qilishga chorlaydi.
Zamonaviy ilm-fan yana bir hayratli haqiqatni kashf etdi: insonning ko‘z gavhari – ya’ni ko‘zning rangli qismi ham har bir insonda o‘ziga xos bo‘lib, u ham shaxsni aniqlashda barmoq izi kabi noyob belgi vazifasini bajaradi.
Demak, inson tanasidagi har bir a’zo, har bir chiziq, har bir hujayra va har bir biologik belgi – Alloh taoloning qudratiga dalolat qiluvchi tirik oyatdir.
Muhammad Rotib Nabulsiyning
Qur’on va sunnatdagi
ilmiy mo‘jizalar
ensiklopediyasidan
Mir Arab oliy madrasasi
o‘qitvchisi
Abdurahmonov
Abdulhodiy
tarjima qildi